పరమానన్దసంయుక్తో మోహాదిషు వివర్జితః
పరమానందంతో ఏకమై, మాయ మొదలైనవి లేని వాడవుతాడు.
పునశ్చ న పిబేత్క్షీరం ధృత్వా మాతృస్తనం పరమ్
ఇంకా మళ్లీ తల్లి పాలను తాగడు, తల్లి వక్షస్సును ఆశ్రయించడు.
స్వధర్మిణాం చ భిక్షూణాం పునర్జన్మ న విద్యతే
తమ ధర్మాన్ని పాటించే భిక్షువులకు మళ్లీ జననం ఉండదు.
అయం నిరూపితో ధాత్రా స్వధర్మస్తీర్థసేవినామ్
తీర్థయాత్ర చేసే వారికి ఈ ధర్మాన్ని సృష్టికర్త నిర్ణయించాడు.
వ్రతోపవాసరత ఇత్యుక్తో వై విష్ణుసేవినామ్
వ్రతాలు, ఉపవాసాలు పాటిస్తూ, విష్ణువు సేవలో నిమగ్నంగా ఉండేవారిని విష్ణువు సేవకుడని అంటారు.
సమా బుద్ధిర్యస్య శశ్వత్స సంన్యాసీతి కీర్తితః
ఎవరికి ఎప్పుడూ సమానమైన మనసుంటుందో, వాడిని సన్యాసిగా పిలుస్తారు.
నిత్యం ప్రవాసీ నైకత్ర స్యాత్సంన్యాసీతి కీర్త్తితః 2.36.
ఎవరైనా ఎప్పుడూ ప్రయాణంలో ఉండి, ఒక్కచోట నిలవకుండా ఉంటే, వాడిని సన్యాసిగా అంటారు.
కిన్తు కించిన్న యాచేత స సంన్యాసీతి కీర్త్తితః
ఎవరైనా ఏమి అడగకుండా ఉంటే, వాడిని సన్యాసిగా పిలుస్తారు.
ధ్యాయేన్నారాయణం శశ్వత్స సంన్యాసీతి కీర్త్తితః
ఎవరైనా ఎప్పుడూ నారాయణుని ధ్యానం చేస్తుంటే, వాడిని సన్యాసిగా అంటారు.
సర్వం బ్రహ్మమయం పశ్యేత్స సంన్యాసీతి కీర్త్తితః
ప్రపంచమంతా బ్రహ్మమయమై ఉందని ఎవరైనా చూస్తే, వాడిని సన్యాసిగా అంటారు.
క్రోధాహఙ్కారరహితః స సంన్యాసీతి కీర్త్తితః
కోపం, అహంకారం లేని వాడిని సన్యాసిగా అంటారు.
న యాచతే భక్షణార్థీ స సంన్యాసీతి కీర్త్తితః
ఆహారం కోసం ఎవరైనా అడగని వాడిని సన్యాసిగా అంటారు.
దారవీమపి యోషాం చ న స్పృశేద్యః స భిక్షుకః
ఎవరైనా చెక్కను గానీ, స్త్రీలను గానీ తాకకుండా ఉంటే, వాడిని భిక్షుకుడని అంటారు.
విపర్య్యయే వినాశశ్చ జన్మయామ్యం భయం భవేత్
ఇది విరుద్ధంగా జరిగితే, నాశనం కలిగి, నరకంలో పుట్టే భయం కలుగుతుంది.
సురసూకరయోనౌ వా గర్భే దుఃఖం సమం సుర
దేవతగా పుట్టినా, పంది రూపంలో పుట్టినా, గర్భంలో బాధ ఒక్కటే, ఓ దేవా.
గర్భే స్మరన్తి సర్వే తే కర్మ్మ జన్మ శతోద్భవమ్ స్వదేహం పాతి యత్నేన సురో వా కీట ఏవ వా
గర్భంలో ఉన్నప్పుడు అందరూ వంద జన్మల కర్మలను గుర్తు చేసుకుంటారు; దేవుడైనా, పురుగైనా, తన శరీరాన్ని కాపాడుకోవడానికి శ్రమిస్తారు.
యోనేరభ్యన్తరే శుక్రే పతితే పురుషస్య చ 2.36.
ఓ మనవా, గర్భంలో వీర్యం పడినప్పుడు,
రక్తాధికే మాతృసమశ్చేతరే పితురాకృతిః
రక్తం ఎక్కువగా ఉంటే, పిల్లవాడు తల్లిలా ఉంటాడు; లేకపోతే తండ్రి రూపాన్ని పొందుతాడు.
రవిభౌమగురూణాం చ వారే చేత్తద్భవేత్సుతః
సూర్యుడు, మంగళుడు, గురువు వారాల్లో పుట్టినవాడు, ఆ దినానుసారం పుడతాడు.
ప్రథమప్రహరే జన్మ యస్య సోఽల్పాయురేవ చ
ఎవరైనా మొదటి ప్రహరంలో పుడితే, అతడికి ఆయుష్షు తక్కువగా ఉంటుంది.
చతుర్థే చిరజీవీ స్యాత్క్షణానామనురూపకః
నాలుగవ ప్రహరంలో పుడితే, ఎక్కువ కాలం బతుకుతాడు, ఆ క్షణానికి అనుగుణంగా.
యాదృశే చ క్షణే జన్మ ప్రసవస్తాదృశే భవేత్
ఏ క్షణంలో పుట్టితే, ఆ క్షణాన్ని బట్టి ప్రసవం జరుగుతుంది.
కలలం త్వేకరాత్రేణ ప్రవృద్ధః స్యాద్దినే దినే
ఒక రాత్రిలోనే గర్భం ఏర్పడుతుంది, ప్రతి రోజూ అది పెరుగుతూ పోతుంది.
మాసత్రయే మాంసపిణ్డో హస్తపాదాదివర్జితః
మూడు నెలల్లో అది మాంసపు ముద్దలా మారుతుంది, కానీ చేతులు, కాళ్లు ఇంకా ఏర్పడవు.
భవేత్తు జీవసంచారః షణ్మాసే సర్వతత్త్వవిత్
ఆరు నెలలకు జీవం అందులో ప్రవేశిస్తుంది, అన్ని విషయాలు తెలిసినవాడా.
మాతృజగ్ధాన్నపానం చ భుఙ్క్తేఽమేధ్యస్థలే స్థితః
అశుద్ధమైన చోట ఉండి, తల్లి తినే అన్నం, తాగే నీటిని అది కూడా అనుభవిస్తుంది.
ఏవం చ చతురో మాసాన్భుక్త్వా పరమయాతనామ్ 2.36.
ఇలా నలుగు నెలలు తీవ్రమైన బాధలు అనుభవిస్తూ గడుపుతుంది.
దిగ్దేశకాలావ్యుత్పన్నో విస్మృతో విష్ణుమాయయా
దిక్కు, స్థలం, కాలం తెలియకుండా, విష్ణుమాయ వల్ల అది మరిచిపోతుంది.
పరాయత్తోఽప్యక్షమశ్చ మశకాదిని వారణే
ఇతరులపై ఆధారపడుతూ, ఈగలు మొదలైనవాటిని కూడా తిప్పుకోలేని స్థితిలో ఉంటాడు.
స్తనాన్ధోఽప్యసమర్థశ్చ యాఞ్చాం కర్తుమభీప్సితామ్
తల్లి పాల తాగేటప్పుడు దృష్టి లేక, తాను కోరినదాన్ని చెప్పలేని స్థితిలో ఉంటాడు.