వేదానాం వేదవక్తౄణాం విధాతుర్జనకస్య చ
వేదాలు, వాటిని ఉపదేశించే వారు, సృష్టికర్తకు జనకుడు కూడా— వీరి గురించి.
రాధికావచనం శ్రుత్వా తుష్టః కృష్ణో బభూవ హ
రాధికా మాటలు విని కృష్ణుడు సంతోషించాడు.
శ్రీకృష్ణ ఉవాచ శ్రవణాత్కథనాద్యస్య సర్వం పాపం ప్రణశ్యతి
శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: దీనిని వినడం లేదా చెప్పడం వలన అన్ని పాపాలు నశించిపోతాయి.
మహావిష్ణోర్నాభిపద్మాద్బభూవ జగతాం విధిః
మహావిష్ణువు నాభిలోని పద్మం నుండి లోకాల సృష్టికర్త ఉద్భవించాడు.
పుత్రా బభూవుశ్చత్వారో బ్రహ్మణో మానసాత్పురా
పూర్వకాలంలో బ్రహ్మదేవుని మనస్సు నుండి నలుగురు కుమారులు పుట్టారు.
శిశవః పఞ్చవర్షీయా నగ్నా అజ్ఞానినో యథా
వారు ఐదు సంవత్సరాల పిల్లలుగా, నగ్నంగా, పిల్లలవలె అజ్ఞానంగా ఉండేవారు.
సనకశ్చ సనన్దశ్చ తృతీయశ్చ సనాతనః
సనకుడు, సనందుడు, మూడవవాడు సనాతనుడు,
తానువాచ జగద్ధాతా సృష్టిం కురుత పుత్రకాః 4.30.
వారికి జగత్తును సృష్టించినవాడు ఇలా అన్నాడు: 'బిడ్డలూ, సృష్టిని కొనసాగించండి.'
విధాతా విమనస్కశ్చ తనయేషు గతేషు చ
తన కుమారులు వెళ్లిపోయినప్పుడు సృష్టికర్త మనసు బాధతో నిండిపోయింది.
జ్ఞానేన నిర్మమే పుత్రాన్స్వాఙ్గేషు చ తపోధనాన్
తన స్వయంగా అవయవాల నుండి, జ్ఞానంతో, తపస్సుతో నిండిన కుమారులను సృష్టించాడు.
అత్రిః పులస్త్యః పులహో మరీచిర్భృగురఙ్గిరాః
అత్రి, పులస్త్యుడు, పులహుడు, మరీచి, భృగువు, అంగిరసు,
శఙ్కుః శఙ్ఖః పఞ్చశిఖః ప్రచేతాస్తే తపోధనాః
శంకు, శంఖ, పంచశిఖ, ప్రచేతసు— వీరంతా తపస్సులో నిపుణులు.
కలత్రవన్తస్తే సర్వే సంసారం కర్తుము న్ముఖాః
వీరందరికీ భార్యలు ఉండి, సంసారం కొనసాగించడంలో ఆసక్తి కలిగింది.
తదస్తు చ కథా బహ్వీ మునివంశానుకీర్తనీ
అలా జరుగనీ, ఇంకా మునుల వంశాల గురించి అనేక కథలు ఉన్నాయి.
ప్రచేతసః సుతః శ్రీమానసితో మునిపుఙ్గవః
ప్రచేతసుని కుమారుడైన ఆసితుడు మహా మహర్షులలో ఒకడిగా పేరుగాంచాడు.
న బభూవ సుతస్తస్య ప్రాణాంస్త్యక్తుం సముద్యతః
ఆయనకు తన ప్రాణాలను త్యజించేందుకు సిద్ధంగా ఉన్న కుమారుడు లేడు.
మన్త్రాధిష్ఠాతృదేవీం తే సద్యః సాక్షాద్భవిష్యతి 4.30.
మంత్రాలకు అధిపతిగా ఉన్న ఆ దేవత తక్షణమే నీకు ప్రత్యక్షమవుతుంది.
శ్రుత్వైతచ్చరితం విప్రో జగామ శివసన్నిధిమ్
ఈ కథను విన్న ఆ ముని శివుని సన్నిధికి వెళ్లాడు.
సకలత్రో యథా యోగీ తుష్టావ యోగినాం గురుమ్
తన భార్యతో కలిసి, యోగి చేయవలసిన విధంగా, యోగుల గురువైన శివుని స్తుతించాడు.
అసిత ఉవాచ యోగీన్ద్రాణాం చ యోగీన్ద్ర గురూణాం గురవే నమః
ఆసితుడు ఇలా అన్నాడు: యోగులలో యోగేశ్వరుడైన గురువులకు గురువైన వాడవైన నీకు నమస్కారం.
మృత్యోమృర్త్యుస్వరూపేణ మృత్యుసంసారఖణ్డన
మరణానికి మరణమైనవాడవు, మరణరూపుడవు, మరణ బంధనాన్ని, సంసారాన్ని తొలగించేవాడవు.
కాలరూపం కలయతాం కాలకాలేశ కారణ
కాలాన్ని ధ్యానించే వారిలో కాలరూపాన్ని గ్రహించే వాడవు, కాలానికి అధిపతివి, సర్వకారణుడవు.
గుణాతీత గుణాధార గుణబీజ గుణాత్మక
గుణాలకు అతీతుడవు, గుణాలకు ఆధారమవు, గుణాల విత్తనమవు, గుణస్వరూపుడవు.
బ్రహ్మస్వరూప బ్రహ్మజ్ఞ బ్రహ్మభావే చ తత్పర
బ్రహ్మస్వరూపుడవు, బ్రహ్మాన్ని తెలిసినవాడవు, బ్రహ్మభావంలో నిమగ్నుడవు.
ఇతి స్తుత్వా శివం నత్వా పురస్తస్థౌ మునీశ్వరః
ఇలా శివుని స్తుతించి, నమస్కరించి, ఆ మహర్షి ఆయన ముందు నిలబడ్డాడు.
అసితేన కృతం స్తోత్రం భక్తియుక్తశ్చ యః పఠేత్
ఆసితుడు రచించిన ఈ స్తోత్రాన్ని ఎవరు భక్తితో పఠిస్తారో,
స లభేద్వై ష్ణవం పుత్రం జ్ఞానినం చిరజీవినమ్ 4.30.
వారు జ్ఞానమున్న, దీర్ఘాయువు కలిగిన వైష్ణవ కుమారుడిని పొందుతారు.
అభార్యో లభతే భార్యాం సుశీలాం చ పతివ్ర తామ్
భార్య లేని వాడికి సద్గుణాలున్న, పతివ్రతా భార్య లభిస్తుంది.
ఇదం స్తోత్రం పురా దత్తం బ్రహ్మణా చ ప్రచేతసే
ఈ స్తోత్రాన్ని పుర్వకాలంలో బ్రహ్మ ప్రాచేతసునికి ఇచ్చాడు.
శ్రీకృష్ణ ఉవాచ ఉవాచ బ్రహ్మణః పుత్రం స్వభక్తం భక్తవ త్సలః
శ్రీకృష్ణుడు ఇలా అన్నాడు: తన భక్తునిపై ప్రేమతో, బ్రహ్మపుత్రునికి ఆయన ఉపదేశించాడు.