ఇతిహాసో భారతం చ వాన్మీకం కావ్యమేవ చ । పఞ్చకం పఞ్చరాత్రాణాం కృష్ణమాహాత్మ్యపూర్వకమ్
ఇతిహాసమైన మహాభారతం, వాల్మీకి రచించిన కావ్యం, అలాగే ఐదు పంచరాత్రాలు అన్నీ శ్రీకృష్ణ మహిమను వివరించేవే.
వసిష్ఠం నారదీయం చ కాపిలం గౌతమీయకమ్ । పరం సనత్కుమారీయం పఞ్చరాత్రం చ పఞ్చకమ్
వసిష్ఠ, నారద, కపిల, గౌతమీయ, అలాగే సనత్కుమార పంచరాత్రాలు ఐదు పంచరాత్రాలుగా చెప్పబడ్డాయి.
పఞ్చకం సహితానాం చ కృష్ణభక్తిసమన్వితమ్ । బ్రహ్మణాశ్చ శివస్యాపి ప్రహ్లాదస్య తథైవ చ
ఈ ఐదు, శ్రీకృష్ణ భక్తితో కూడినవిగా, బ్రహ్మ, శివుడు, ప్రహ్లాదుడు, గౌతముడు, కుమారుడు వీరికి సంబంధించినవిగా చెప్పబడ్డాయి.
గౌతమస్య కుమారస్య సంహితాః పరికీర్తితాః । ఇతి తే కథితం సర్వ క్రమేణ చ పృథక్పృథక్
గౌతముడు, కుమారుని సంహితలు కూడా చెప్పబడ్డాయి. ఇలా అన్నింటినీ క్రమంగా, వేరువేరుగా నీకు వివరించాను.
అస్త్యేవం విపులం శాస్త్రం మమాపి చ యథాగమమ్ । ఉవాచేదం పురాణం చ గోలోకే రాసమణ్డలే
ఇంత విస్తృతమైన శాస్త్రం నాకు ఎలా అందిందో అదే విధంగా, ఈ పురాణం గోలొకలో రాసమండలంలో చెప్పబడింది.
శ్రీకృష్ణో భగవాన్సాక్షాద్బ్రహ్మాణం చ స్వభక్తకమ్ । బ్రహ్మా ధర్మ చ ధర్మిష్ఠం ధర్మో నారాయణం మునిమ్
శ్రీకృష్ణ భగవంతుడు స్వయంగా తన భక్తుడైన బ్రహ్మకి ఇది ఉపదేశించాడు. బ్రహ్మా ధర్ముడికి, ధర్ముడు నారాయణ మునికి చెప్పాడు.
నారాయణో నారదం చ నారదో మాం చ భక్తకమ్ । అహం త్వాం చ మునిశ్రేష్ఠ వరిష్ఠం కథయామి తత్
నారాయణుడు నారదునికి, నారదుడు తన భక్తుడైన నాకిచ్చాడు. నేను ఇప్పుడు మునిశ్రేష్ఠుడైన నీకు, అత్యుత్తముడైన నీకు చెప్పుతున్నాను.
సుదర్లభం పురాణం చ బ్రహ్మవైవర్తమీప్సితమ్ । యద్వృణోత్యేవ విశ్వౌఘం జీవినాం పరమాత్మకమ్
ఈ బ్రహ్మవైవర్త పురాణం చాలా అరుదైనది, అందరికీ కావలసినది. ఇది అన్ని జీవులకు పరమాత్మ స్వరూపంగా భావించబడుతుంది.
తద్బ్రహ్మ సాక్షిరూపం చ కర్మణామేవ కర్మిణామ్ । తద్బ్రహ్మ వివృతం యత్ర తద్విభూతిమనుత్తమామ్
అది బ్రహ్మం, అన్ని కర్మలకు, కర్మచేయువారికి సాక్షిగా ఉంటుంది. అక్కడ బ్రహ్మం వెల్లడయిన చోట, దాని అత్యుత్తమ మహిమ ప్రకాశిస్తుంది.
తేనేదం బ్రహ్మవైవర్తమిత్యేవం చ బిదుర్బుధాః । పుణ్యప్రదం పురాణం చ మఙ్గలం మఙ్గలప్రదమ్
కాబట్టి దీనిని బ్రహ్మవైవర్త పురాణమని జ్ఞానులు అంటారు. ఇది పుణ్యాన్ని ప్రసాదించే పురాణం, శుభాన్ని, మంగళాన్ని కలిగించేది.
సుగోప్యం చ రహస్యం చ యత్ర రమ్యం నవం నవమ్ । హరిభక్తిప్రదం చైవ దుర్లభం హరిదాస్యదమ్
ఇది అత్యంత రహస్యమైనది, ఎప్పటికీ కొత్తగా, ఆనందంగా ఉంటుంది. ఇది హరిభక్తిని ప్రసాదిస్తుంది, అరుదైనది, హరిదాస్యాన్ని ఇస్తుంది.
సుఖదం బ్రహ్మదం సారం శోకసంతాపనాశనమ్ । సరితాం చ యథా గఙ్గా సద్యో ముక్తిప్రదా శుభా
ఇది సుఖాన్ని ఇస్తుంది, బ్రహ్మాన్ని అందిస్తుంది, సారాంశంగా ఉంటుంది, శోకాన్ని, బాధను తొలగిస్తుంది. నదులలో గంగ ఎలా ఉంటుందో, ఇది కూడా వెంటనే ముక్తిని ప్రసాదించే శుభదాయకమైనది.
తిర్థాతాం పుష్కరం శుద్ధం యథా కాశీ పురీషు చ । సర్వేషు భారతం వర్షం సద్యో ముక్తిప్రదం శుభమ్
తీర్థాలలో పుష్కరం, పట్టణాలలో కాశీ ఎంత పవిత్రమో, అలాగే భారతదేశమంతటా ఇది వెంటనే శుభమయమైన ముక్తిని ఇస్తుంది.
యథా సుమేరుః శైలేషు పారిజాతం చ పుష్పతః । పత్రేషు తులసీపత్రం వ్రతేష్వేకాదశీవ్రతమ్
పర్వతాలలో సుమేరు, పుష్పాలలో పారిజాతం, ఆకుల్లో తులసీ ఆకు, వ్రతాలలో ఏకాదశి వ్రతం ఎంత గొప్పవో అలాగే.
వృక్షేషు కల్పవృక్షశ్చ శ్రీకృష్ణశ్చ సురేషు చ । జ్ఞానీన్ద్రేషు మహాదేవో యోగీన్ద్రేషు గణేశ్వరః
చెట్లలో కల్పవృక్షం, దేవతల్లో శ్రీకృష్ణుడు, జ్ఞానులలో మహాదేవుడు, యోగులలో గణేశ్వరుడు ప్రధానులు.
సిద్ధేన్ద్రేష్వేవ కపిలః సూర్యస్తేజస్వినాం యథా । సనత్కుమారో భగవాన్వైష్ణవేషు యథాఽగ్రణీః
సిద్ధులలో కపిలుడు, ప్రకాశవంతులలో సూర్యుడు, వైష్ణవులలో భగవంతుడు అయిన సనత్కుమారుడు ముందున్నారు.
భూపేషు చ యథా రామో లక్ష్మణశ్చ ధనుష్మతామ్ । దేవీషు చ యథా దుర్గా మహాపుణ్యవతీ సతీ
రాజులలో రాముడు, ధనుర్ధారులలో లక్ష్మణుడు, దేవతల్లో దుర్గాదేవి, మహాపుణ్యవంతురాలైన సతీ ప్రధానులు.
ప్రాణాధికా యథా రాధా కృష్ణస్య ప్రేయసీషు చ । ఈశ్వరీషు యథా లక్ష్మీః పణ్డితేషు సరస్వతీ
ప్రియమైనవారిలో రాధా, కృష్ణునికి అత్యంత ప్రీతిపాత్రురాలు. దేవీశ్వరీలలో లక్ష్మీదేవి, పండితులలో సరస్వతీదేవి ముఖ్యులు.
తథా సర్వపురాణేషు బ్రహ్మవైవర్తమేవ చ । నాతో దిశిష్టం సుఖదం మధురం చ సుపుణ్యదమ్
అలాగే, అన్ని పురాణాలలో బ్రహ్మవైవర్తపురాణమే అత్యుత్తమం. మరే పురాణం ఇంత ఆనందదాయకంగా, మధురంగా, పుణ్యప్రదంగా లేదు.
సందేహభఞ్జనం చైవ పురాణం పరికీర్తితమ్ । ఇహ లోకే చ సుఖదం సుప్రదం సర్వసంపదామ్
ఈ పురాణం సందేహాలను తొలగించేది. ఈ లోకంలో సుఖాన్ని, అన్ని సంపదలను ప్రసాదించేది.
శుభదం పుణ్యదం చైవ విఘ్ననిఘ్నకరం పరమ్ । హరిదాస్యప్రదం చైవ పరలోకే ప్రహర్షదమ్
ఇది శుభాన్ని, పుణ్యాన్ని ఇస్తుంది; విఘ్నాలను పూర్తిగా తొలగిస్తుంది; హరిదాస్యాన్ని ప్రసాదిస్తుంది; పరలోకంలో పరమానందాన్ని ఇస్తుంది.
యజ్ఞానామపి తీర్థానాం వ్రతానాం తపసాం తథా । భువః ప్రదక్షిణస్యాపి ఫలం నాస్య సమానకమ్
యజ్ఞాలు, తీర్థయాత్రలు, వ్రతాలు, తపస్సులు, భూమిని ప్రదక్షిణ చేయడం — వీటి ఫలితాలు కూడా దీనికి సమానంగా ఉండవు.
చతుర్ణామపి వేదానాం పాఠాదపి వరం ఫలమ్ । శ్రృణోతీదం పురాణం చ సంయతశ్చేహ పుత్రక
నాలుగు వేదాలను చదివిన ఫలితానికన్నా, నియమంగా ఈ పురాణాన్ని వినడం ద్వారా ఉత్తమ ఫలం లభిస్తుంది, బిడ్డా.
గుణవన్తం చ విద్వాంసం వైష్ణవం పుత్రమాలభేత్ । శ్రృణోతి దుర్భగా చేత్తు సౌభాగ్యం స్వామినో లభేత్
గుణవంతుడైన, విద్యావంతుడైన, వైష్ణవుడైన కుమారుడిని కోరుకోవాలి. దురదృష్టవంతుడు అయినా ఈ పురాణాన్ని వింటే, యజమాని సౌభాగ్యం పొందుతాడు.
మృతవత్సా కాకవన్ధ్యా మహావన్ధ్యా చ పాపినీ । పురాణశ్రవణాల్లేభే పుత్రం చ చిరచీవినమ్
పిల్లలు చనిపోయినవారు, సంతానహీనురాలు, మహావంధ్యురాలు, పాపినిలు — ఈ పురాణాన్ని వింటే, దీర్ఘాయువుతో కూడిన కుమారుడిని పొందుతారు.
అపుత్రో లభతే పుత్రమభార్యో లభతే ప్రియామ్ । అస్పష్టకీర్తిః సుయశా మూర్ఖో భవతి పణ్డితః
పిల్లలేని వారు కుమారుణ్ని పొందుతారు; పెళ్లి కానివారు ప్రియురాలిని పొందుతారు; అపఖ్యాతి ఉన్నవారు మంచి పేరు పొందుతారు; మూర్ఖుడు పండితుడు అవుతాడు.
రోగార్తో ముచ్యతే రోగాద్బద్ధో ముచ్యేత బన్ధనాత్ । భయాన్ముచ్యేత భీతస్తు ముచ్యేతాపన్న ఆపదః
రోగంతో బాధపడేవారు ఆరోగ్యాన్ని పొందుతారు; బంధనంలో ఉన్నవారు విముక్తి పొందుతారు; భయపడేవారు భయాన్ని విడిచిపెడతారు; కష్టాల్లో ఉన్నవారు కష్టాల నుంచి బయటపడతారు.
అరణ్యే బ్రాన్తరే భీతో దావాగ్నో ముచ్యతే ధ్రువమ్ । అఘం కుష్ఠం చ దారిద్ర్యం రోగం శోకం చ దారుణమ్
అడవిలో తప్పిపోయి భయపడేవారు అగ్నిప్రమాదం నుంచి తప్పించుకుంటారు. పాపం, కుష్టురోగం, దారిద్ర్యం, వ్యాధి, తీవ్రమైన శోకం తొలగిపోతాయి.
పుణ్యవాన్శ్రవణాదేవ నైవ జానాత్యపుణ్యవాన్ । శ్లోకార్ధ శ్లోకపాదం వా యః శృణోతి సుసంయతః
పుణ్యవంతుడు వినితే ఫలం కలుగుతుంది; పాపవంతుడు కాదు. ఎవరు అర్ధశ్లోకం లేదా పాదాన్ని శ్రద్ధగా వినినా —
గోలక్షదానపుణ్యం చ లభతే నాత్ర సంశయః । యుతుఃఖడం పురాణం చ శుద్ధకాలే జితేన్ద్రియః
— ఆవును దానం చేసిన పుణ్యం లభిస్తుంది; ఇందులో సందేహం లేదు. పవిత్ర సమయంలో, ఇంద్రియాలను నియంత్రించి పురాణాన్ని వినేవారు —