కృష్ణం నవఘనశ్యామం కిశోరం పీతవాససమ్ । శతకోటీన్దుసౌన్దర్యం దధానమతులం పరమ్
కృష్ణుణ్ని నూతన మేఘమల్లె నలుపు రంగులో, యవ్వనంతో, పసుపు వస్త్రాలు ధరించినవాడిగా, కోటి చంద్రుల కంటే అందంగా, అపూర్వమైన మహిమాన్వితుడిగా ధ్యానించాలి.
భూషితం భూషణౌఘైస్తైరమూల్యరత్ననిర్మితైః । చన్దనోక్షితసర్వాఙ్గం కౌస్తుభేన విరాజితమ్
అమూల్య రత్నాలతో తయారైన అనేక ఆభరణాలతో అలంకరించబడి, శరీరం అంతా గంధంతో పూసి, కౌస్తుభ మణితో ప్రకాశించే వాడిగా ఆయనను ధ్యానించాలి.
మయూరపిచ్ఛచూడం చ మాలతీమాల్యమణ్డితమ్ । ఈషద్ధాస్యప్రసన్నాస్యం నిత్యోపాస్యం శివాదిభిః
మయూరపిచ్ఛంతో కిరీటమూ, మల్లెపూల మాలతో అలంకారమూ, స్వల్పమైన చిరునవ్వుతో ప్రసన్నమైన ముఖం, శివాది దేవతలందరూ ఎల్లప్పుడూ పూజించేవాడిగా ఆయనను ధ్యానించాలి.
ధ్యానాసాధ్యం దురారాధ్యం నిర్గుణం ప్రకృతేః పరమ్ । సర్వేషాం పరమాత్మానం భక్తానుగ్రహవిగ్రహమ్
ఆయన ధ్యానంతో మాత్రమే పొందదగినవాడు, సాధించడానికి కఠినుడు, గుణాతీతుడు, ప్రకృతికి అతీతుడు, అందరికీ పరమాత్మ, భక్తులకు అనుగ్రహ స్వరూపుడు.
వేదానిర్వచనీయం త వరం సర్వేశ్వరం భజే । ధ్యానేనానేన తం ధ్యాత్వా భగవన్తం సనాతనమ్
వేదాలు వర్ణించలేని, సర్వేశ్వరుడైన ఆ భగవంతుణ్ని నేను పూజిస్తున్నాను. ఈ ధ్యానంతో ఆ శాశ్వతుడైన భగవంతుణ్ని ధ్యానించాలి.
భజ తం పరమానన్దం సత్యం నిత్యం పరాత్పరమ్ । ఇత్యుక్త్వా స్వపదం శంభూర్జగామ్ పరమేశ్వరః
ఆ పరమానందమయుడిని, సత్యమైనవాడిని, నిత్యుడిని, పరాత్పరుడిని భజించు. ఇలా చెప్పి పరమేశ్వరుడు అయిన శంభు తన లోకానికి వెళ్లిపోయాడు.
తం ప్రణమ్య జగన్నాథం నారదస్తపసే యయౌ । నారదః శ్రీహరిం స్మృత్వా యోగాత్త్యక్త్వా కలేవరమ్ నిలీనః పాదపద్మే చ పాద (పద్మా) పద్మార్చితే హరేః
జగన్నాథుడికి నమస్కరించి, నారదుడు తపస్సు కోసం వెళ్లాడు. శ్రీహరిని స్మరించి, యోగబలంతో తన దేహాన్ని వదిలి, హరిలోటసపు పాదపద్మాలలో లీనమయ్యాడు.
ఇతి శ్రీబ్రహ్మo మహాo శ్రీకృష్ణజన్మఖo ఉత్తo నారదనాo నారదవివాహాదిప్రకరణం నామ త్రింశదధికశతతమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీబ్రహ్మవైవర్త పురాణంలో, శ్రీకృష్ణ జన్మఖండంలో, నారదుని కథలో, నారదుని వివాహాది అంశాలూ కలిగిన నూట ముప్పైవ అధ్యాయం ముగిసింది.
అధై కత్రింశదధికశతతమోఽధ్యాయః శౌనక ఉవాచ అత్యపూర్వముపాఖ్యానం శ్రుతం పరమమాద్భుతమ్ । సుగోప్యం చ సుగోప్యం రమ్యం రమ్యం నవం నవమ్
ఇప్పుడు నూట ముప్పై ఒకటవ అధ్యాయం ప్రారంభమవుతోంది. శౌనకుడు ఇలా అన్నాడు: ఇప్పటివరకు వినని, అత్యద్భుతమైన, అత్యంత రహస్యమైన, అద్భుతంగా ఆకట్టుకునే, ఎప్పటికీ కొత్తగా అనిపించే కథను మేము విన్నాము.
కిమనిర్వచనీయం చ కమనీయం మనోహరమ్ । సుదుర్లభా కథా ప్రోక్తా పురాణేషు పురాతనీ
వర్ణించలేని, ఆకర్షణీయమైన, మనసును హరిస్తున్న, పురాతన పురాణాలలో చెప్పబడిన అత్యంత అరుదైన కథను మేము విన్నాము.
ఏవంభూతం చ సుదినం కదాఽస్మాకం ఫవిష్యతి । తజ్జన్మ సఫలం ధన్యం యత్ర వైష్ణవసంగమః
ఇలాంటి శుభదినం మనకు ఎప్పుడు దక్కుతుంది? వైష్ణవుల సాంగత్యం ఉన్న జన్మమే నిజంగా ధన్యమైనది, సాఫల్యమైనది.
గర్భవాసోచ్ఛేదనం చ కర్మమూలనికృన్తనమ్ । హరిదాస్యప్రదం శుద్ధం భక్తానాం భక్తివర్ధనమ్
ఇది గర్భవాసాన్ని తొలగిస్తుంది, కర్మ మూలాలను తెంపుతుంది, హరిదాస్యాన్ని ప్రసాదిస్తుంది, పవిత్రంగా ఉంటుంది, భక్తుల భక్తిని పెంచుతుంది.
అసాధుసఙ్గదుర్బుద్ధిపాపోన్మూలనకారణమ్ । గణేశజన్మోపఖ్యానం పురాణేషు సుదుర్లభమ్
దుష్టులతో స్నేహం, చెడ్డ ఆలోచనలు, పాపాలను మూలంతో తొలగించడంలో గణేశుని జనన కథ పురాణాలలో చాలా అరుదుగా లభిస్తుంది.
తులసీరాధికాఖ్యానం కిమపూర్వ శ్రుతం పరమ్ । అన్యద్యద్యద్గోపనీయం వ్యక్తమవ్యక్తమీప్సితమ్
తులసి, రాధల కథ వినడం కన్నా కొత్తగా, గొప్పదిగా ఇంకేమి విన్నావు? ఇంకా దాచాల్సినది, బయటపడినది, మనసులో ఉన్నది ఏదైనా ఉన్నా—
సర్వం శ్రుతం మహాభాగ పరిబూర్ణం మనోహరమ్ । అధునా శ్రోతుమిచ్ఛామి వహ్నేరుత్పత్తిమీప్సితామ్ స్వర్ణస్య చ మహాభాగ తన్మే వ్యాఖ్యాతుమర్హసి
మహాభాగుడా! అన్నీ పూర్తిగా, హృదయాన్ని ఆకట్టుకునేలా విన్నాను. ఇప్పుడు నాకు అగ్ని జననం, బంగారం జననం గురించి తెలుసుకోవాలనుంది. దయచేసి వాటిని నాకు వివరించు.
సూత ఉవాచ సామగ్రీకరణం సృష్టేర్జలమేవ హుతాశనః । తథైవ ప్రకృతిర్నిత్యా మహానేవ తథైవ చ
సూతుడు ఇలా చెప్పాడు: సృష్టికి కావలసిన పదార్థాల సమాహారం—నీరు మాత్రమే అగ్నికి ఇంధనం. అలాగే ప్రకృతి శాశ్వతమైనది, మహత్తు కూడా అంతే.
యథా దిశో మహాకాశో యయైవ సృష్టిగోలకమ్ । ప్రకృతేర్మహతశ్చ స్యాద్య థాఽహంకార ఏవ చ
ఎలా దిక్కులు, విస్తారమైన ఆకాశం, సృష్టి గోళం ప్రకృతిలోని మహత్తు నుంచి ఉద్భవించాయో, అలాగే అహంకారంనుండి కూడా అవి కలుగుతాయి.
యథైవ శబ్దస్తన్మాత్రం తథైవ చ హుతాశనః । తథాఽపి తత్సముత్పత్తిం కథయామి నిశామయ
ఎలా శబ్దం సూత్రమైనదో, అగ్నికూడా అలాగే. అయినా, దాని ఉద్భవాన్ని నేను చెప్పబోతున్నాను—జాగ్రత్తగా విను.
ఏకదా సృష్టికాలే చ బ్రహ్మానన్తమహేశ్వరాః । శ్వేతద్వీపం యయుః సర్వే ద్రష్టుం విష్ణుం జగత్పతిమ్
ఒకసారి సృష్టి సమయంలో బ్రహ్మ, అనంతుడు, మహేశ్వరుడు—అందరూ కలిసి శ్వేతద్వీపానికి వెళ్లి జగత్పతియైన విష్ణువును దర్శించేందుకు వెళ్లారు.
పరస్పరం చ సంభాషాం కృత్వా సింహాసనేషు చ । ఊచుః సర్వే సభామధ్యే సురమ్యే పురతో విభోః
వారు పరస్పరం మాట్లాడుకుంటూ, సింహాసనాలపై కూర్చొని, అందమైన సభ మధ్యలో ప్రభువు ముందు అందరూ మాట్లాడారు.
విష్ణుగాత్రోద్భవాస్తత్ర కామిన్యః కమలాకలాః । తత్ర నృత్యన్తి గాయన్తి విష్ణుగాథాశ్చ
అక్కడ విష్ణువు శరీరంలో పుట్టిన, కమలాలాంటి రూపాలైన కాముక స్త్రీలు విష్ణువు గాథలు పాడుతూ, నృత్యం చేస్తూ ఆనందించారు.
తాసాం చ కఠినాం శ్రోణిం కఠినం స్తనమణ్డలమ్ । సస్మితం ముఖపద్మం చ దృష్ట్వా బ్రహ్మా సుకాముకః
వారి గట్టి నడుము, గట్టి వక్షోజాలు, నవ్వుతో మెరిసే ముఖపద్మాన్ని చూసి బ్రహ్మ తపస్సు కోల్పోయాడు.
మనోనివారణం కర్తుం న శశాక పితామహః । వీర్యం పపాత చచ్ఛాద లజ్జయా వాససా విభుః
పితామహుడు తన మనసును అదుపులో పెట్టుకోలేకపోయాడు; అతని వీర్యం జారిపడగా, లజ్జతో తన వస్త్రంతో దాన్ని కప్పుకున్నాడు.
తద్వీర్యం వస్త్రసహితం ప్రతప్తం కామతాపతః । క్షీరోదే ప్రేరయామాస సంగీతే విరతే ద్విజ
ఆ వీర్యం వస్త్రంతో కలసి, కామాగ్ని వేడి తగిలి, సంగీతం ఆగిన తరువాత క్షీరసాగరంలోకి పంపబడింది, ద్విజుడా.
జలాదుత్థాయ పురుషః ప్రజ్వలన్బ్రహ్మతేజసా । ఉవాస బ్రహ్మణః క్రోడే లజ్జితస్య చ సంసది
ఆ నీటిలో నుంచి బ్రహ్మ తేజంతో ప్రకాశిస్తూ ఒక పురుషుడు బయలుదేరి, సభలో బ్రహ్మ లజ్జతో ఉన్న ఒడిలో నిలిచాడు.
ఏతస్మిన్నన్తరే రుష్టో జలాదుత్థాయ సత్వరః । ప్రణమ్య వరుణో దేవాన్బాలం నేతుం సముద్యతః
అంతలో కోపంతో వరుణుడు త్వరగా నీటిలో నుంచి బయటకు వచ్చి, దేవతలకు నమస్కరించి, ఆ బాలుడిని తీసుకెళ్లేందుకు సిద్ధమయ్యాడు.
బాలో దధార బ్రహ్మాణం బాహుమ్యాం చ భయాద్రుదన్ । కిం చిన్నోవాచ జగతాం విధాతా లజ్జయా ద్విజ
బాలుడు భయంతో ఏడుస్తూ బ్రహ్మ భుజాన్ని పట్టుకున్నాడు; జగత్పిత అయిన బ్రహ్మ లజ్జతో ఏమీ మాట్లాడలేదు, ద్విజుడా.
బాలకస్య కరే ధృత్వా చకారఽఽకర్షణం రుషా । వరుణశ్చ సభామధ్యే తం చిక్షేప ప్రజాపతిః
బాలుడి చేయి పట్టుకుని, కోపంతో వరుణుడు లాగాడు; సభ మధ్యలో ప్రజాపతి అతన్ని విసిరేశాడు.
పపాత దూరతో దేవో వరుణో దుర్బలస్తతః । మూర్ఛాం సంప్రాప మృతవత్కోపదృష్ట్యా విధేరహో
దేవుడు వరుణుడు బలహీనుడై దూరంగా పడిపోయాడు; విధాత కోపంతో చూసినందువల్ల అతడు చనిపోయినవాడిలా మూర్చపోయాడు.
చేతనం కారయామాసామృతదృష్ట్యా చ శంకరః । సంప్రాప్య చేతనం తత్ర తమువాచ జలేశ్వరః
శంకరుడు అమృతదృష్టితో అతనికి చైతన్యం కలిగించాడు; అప్పుడు జ్ఞానం తిరిగి వచ్చిన వరుణుడు అక్కడ శంకరునితో మాట్లాడాడు.