సృష్టేరాద్యా సృష్టివిధౌ కథమావిర్బభూవ హ
సృష్టి ప్రారంభంలో మొదటి సృష్టి ఎలా ఏర్పడింది?
భూతా యా యాశ్చ కలయా తయా త్రిగుణయా భవే
ఆ త్రిగుణాత్మక శక్తితో ఏ ఏ జీవులు పుట్టాయో చెప్పు.
తాసాం జన్మానుకథనం ధ్యానం పూజావిధిం పరమ్
వాటి జన్మకథ, ధ్యానం, పూజావిధానం గురించి చెప్పు.
శ్రీనారాయణ ఉవాచ విశ్వేషాం గోకులం నిత్యం నిత్యో గోలోక ఏవ చ
శ్రీనారాయణుడు ఇలా అన్నాడు: అందరికీ గోకులం శాశ్వతమైనది, గోలొకమూ శాశ్వతమే.
తదేకదేశో వైకుణ్ఠో లమ్బభాగః స నిత్యకః
వైకుంఠం దానికి ఒక భాగం, అది కూడా శాశ్వతమే.
యథాఽగ్నౌ దాహికా చన్ద్రే పద్మే శోభా ప్రభా రవౌ
ఎలా అగ్నిలో వేడి, చంద్రునిలో చల్లదనం, కమలంలో అందం, సూర్యునిలో ప్రకాశం ఉంటాయో,
వినా స్వర్ణం స్వర్ణకారః కుణ్డలం కర్తుమక్షమః
పొన్ను లేకపోతే బంగారు పనివాడు కుండలాన్ని చేయలేడు.
నహి క్షమస్తథా బ్రహ్మా సృష్టిం స్రష్టుం తయా వినా
అదే విధంగా ఆమె లేకుండా బ్రహ్మ ఈ సృష్టిని సృష్టించలేడు.
ఐశ్వర్య్యవచనః శక్ చ తిః పరాక్రమవాచకః 2.2.
ఐశ్వర్యం అనగా అధికారం, శక్తి అనగా బలము అని అర్థం.
సమృద్ధిబుద్ధిసమ్పత్తియశసాం వచనో భగః
భగ అనే పదం సంపద, జ్ఞానం, ఐశ్వర్యం, కీర్తి అనే అర్థాలను సూచిస్తుంది.
తయా యుక్తః సదాఽఽత్మా చ భగవాంస్తేన కథ్యతే
ఈ లక్షణాలు ఎప్పుడూ కలిగినవాడిని భగవంతుడు అని పిలుస్తారు.
తేజోరూపం నిరాకారం ధ్యాయన్తే యోగినః సదా
యోగులు ఎల్లప్పుడూ రూపరహితమైన తేజస్సును పరమస్వరూపంగా ధ్యానిస్తారు.
అదృశ్యం సర్వ ద్రష్టారం సర్వజ్ఞం సర్వకారణమ్
అదృశ్యుడు, అన్నింటిని చూచేవాడు, సర్వజ్ఞుడు, సమస్తానికి కారణమైనవాడు.
వైష్ణవాస్తే న మన్యన్తే తద్భక్తాః సూక్ష్మదర్శినః
కానీ వైష్ణవులు, భక్తులు, సూక్ష్మదృష్టి కలవారు, దీనిని అంగీకరించరు.
తేజోమణ్డలమధ్యస్థం బ్రహ్మ తేజస్వినం పరమ్
వారు తేజస్సుతో నిండిన వలయ మధ్యలో ఉన్న పరబ్రహ్మను దర్శిస్తారు.
అతీవసున్దరం రూపం బిభ్రతం సుమనోహరమ్
అతడు అతి అందమైన రూపాన్ని, హృదయాన్ని ఆకట్టుకునే రూపాన్ని కలిగి ఉన్నాడు.
నవీననీరదాభాసం రాసైకశ్యామసున్దరమ్
తాజా మేఘముల వర్ణంతో, రాసక్రీడలో ప్రత్యేకంగా నీలవర్ణంగా, సుందరంగా ఉన్నవాడు.
ముక్తాసారమహాస్వచ్ఛదన్తపఙ్క్తిమనోహరమ్
పెద్ద, నిర్మలమైన ముత్యాల్లా మెరిసే పళ్లు, చూడగానే మనసు దోచేలా ఉన్నవాడు.
సునాసం సస్మితం శశ్వద్భక్తానుగ్రహకారకమ్ 2.2.
సుందరమైన ముక్కు, చిరునవ్వుతో, ఎల్లప్పుడూ భక్తులకు అనుగ్రహం చేసే వాడు.
ద్విభుజం మురలీహస్తం రత్నభూషణభూషితమ్
రెండు చేతులతో, ఒక చేతిలో మురళి పట్టుకొని, రత్నాల ఆభరణాలతో అలంకరించబడి ఉన్నాడు.
సర్వైశ్వర్య్యప్రదం సర్వం స్వతన్త్రం సర్వమఙ్గలమ్
అన్ని ఐశ్వర్యాలను ప్రసాదించేవాడు, పూర్తిగా స్వతంత్రుడు, సంపూర్ణంగా మంగళకరుడు.
ధ్యాయన్తే వైష్ణవాః శశ్వదేవంరూపం సనాతనమ్
వైష్ణవులు ఎల్లప్పుడూ ఈ శాశ్వతమైన దైవరూపాన్ని ధ్యానిస్తారు.
బ్రహ్మణో వయసా యస్య నిమేష ఉపచార్య్యతే
బ్రహ్మదేవుని ఆయుష్షు కూడా అతని దృష్టిలో క్షణమంతే.
కృషిస్తద్భక్తివచనో నశ్చ తద్దాస్యకారకః
కృ అనే పదం భక్తిని, ణ అనే పదం సేవను సూచిస్తుంది.
కృషిశ్చ సర్వవచనో నకారో బీజవాచకః
కృషి అన్నది సమస్తాన్ని సూచించే పదం, ణ అనే అక్షరం విత్తనాన్ని సూచిస్తుంది.
అసంఖ్యబ్రహ్మణా పాతే కాలేఽతీతేఽపి నారద
అనేక బ్రహ్మల కాలం గడిచినా, యుగాలు మారినా, ఓ నారదా!
స కృష్ణః సర్వసృష్ట్యాదౌ సిసృక్షుస్త్వేక ఏవ చ
సృష్టి ప్రారంభంలో కృష్ణుడు ఒక్కడే సృష్టి చేయాలని కోరుకున్నాడు.
స్వేచ్ఛామయః స్వేచ్ఛయా చ ద్విధారూపో బభూవ హ
తన స్వేచ్ఛతో, తన ఇష్టానుసారం, ఆయన రెండు రూపాలుగా మారాడు.
తాం దదర్శ మహాకామీ కామాధారః సనాతనః 2.2.
ఆ శాశ్వతుడు, కోరికలకు ఆధారమైనవాడు, ఆమెను గొప్ప ఆకాంక్షతో చూశాడు.
పూర్ణేన్దుబిమ్బసదృశనితమ్వయుగలాం పరామ్
ఆమె ముఖం పూర్ణచంద్రబింబంలా మెరిసింది, మెడ శంఖంలా అందంగా ఉంది.