వాసుదేవేతి తన్నామ వేదేషు చ చతుర్షు చ । పురాణేష్వితిహాసేషు యాత్రాదిషు చ దృశ్యతే
వాసుదేవుడు అనే పేరు నాలుగు వేదాల్లో, పురాణాల్లో, ఇతిహాసాల్లో, యాత్రాదుల్లో కనిపిస్తుంది.
రక్తవీర్యాశ్రితో దేహః క్వ తే వేదే నిరూపితః । సాక్షిణో మునయశ్చైవ ధర్మః సర్వత్ర ఏవ చ
వేదాల్లో ఎక్కడ రక్తవీర్యాల ఆధారంగా శరీరం నీకు వివరించబడింది? మునులు సాక్షులు, ధర్మం ఎక్కడైనా ఉంది.
సాక్షిణో మమ వేదాశ్చ రవిచన్దౌ చ సంప్రతమ్
నా సాక్షిగా వేదాలు, సూర్యుడు, చంద్రుడు కూడా ఈ క్షణంలో ఉన్నారు.
భృగురువాచ సత్యం వదసి త్వమేవ వైష్ణవాగ్రణీః । స్వాగతం కుశలం శశ్వత్కింనిమిత్తమిహాఽఽగతః
భృగువు పలికెను — నీవు నిజమే చెప్పావు. నీవే వైష్ణవుల్లో అగ్రగణ్యుడు. స్వాగతం! నీవు ఎల్లప్పుడూ క్షేమంగా ఉండాలి. ఏ కారణంతో ఇక్కడికి వచ్చావు?
సనత్కుమార ఉవాచ శ్రూయతాం మునయః సర్వే శ్రూయతాం కృష్ణ సాంప్రతమ్ । అహో యేన నిమిత్తేన చాతిశీఘ్రమిహాఽఽగతః
సనత్కుమారుడు పలికెను — మునులందరూ వినండి, కృష్ణుడూ వినాలి. ఆయన ఎందుకు ఇంత త్వరగా ఇక్కడికి వచ్చాడో తెలుసుకుందాం.
శ్రీకృష్ణ ఉవాచ భగవన్మర్వధర్మజ్ఞ కింనిమిత్తమిహాఽఽగతః । సర్వం జానాసి సర్వజ్ఞ త్వమేవ విదుషాం వరః
శ్రీకృష్ణుడు పలికెను — భగవన్, ధర్మాన్ని తెలిసినవాడా, నీవు ఏ కారణంతో ఇక్కడికి వచ్చావు? నీవు సర్వజ్ఞుడు, జ్ఞానులలో నీవే శ్రేష్ఠుడు.
సనత్కుమార ఉవాచ ధన్యోఽసి భగవఞ్ఛశ్వన్మాన్యోఽసి జగతామపి । సర్వేశ్వరేశ్వరోఽసి త్వం తత్పరో నాస్తి విశ్వతః
సనత్కుమారుడు పలికెను — భగవంతుడా, నీవు ధన్యుడు. నీవు ఎల్లప్పుడూ గౌరవించదగినవాడవు. నీవే సర్వలోకాధిపతి; ఈ విశ్వంలో నిన్ను మించినవాడు లేడు.
శ్రీకృష్ణ ఉవాచ యజ్ఞానాం చ వ్రతానాం చ తపస్యానాం ద్విజేశ్వర। సతతం ఫలదాతాఽహం దక్షిణాభిః సహేతి య
శ్రీకృష్ణుడు పలికెను — ద్విజేశ్వరా, యజ్ఞాలు, వ్రతాలు, తపస్సుల ఫలితాలను ఎప్పుడూ నేను, దక్షిణలతో కూడి ప్రసాదిస్తాను.
ఇతి శ్రుత్వా కుమారశ్చ జవేన ప్రయయౌ వనే । మత్వాఽఽశ్చర్య చ వచనం వారయామాస తేఽపితమ్
ఇలా విన్న వెంటనే ఆ యువకుడు వేగంగా అడవిలోకి వెళ్లిపోయాడు. తన తండ్రి చెప్పిన మాటలు ఆశ్చర్యంగా అనిపించి, అతడిని ఆపాడు.
ఋషయ ఊచుః హే సిద్ధేన్ద్ర మహాభాగ కుమార కరుణామయ । కా శఙ్కితకథా ప్రోక్తా భగవత్కృష్ణసంనిధౌ
ఋషులు ఇలా అన్నారు: ఓ సిద్ధేంద్రా, మహాభాగుడా, దయతో నిండిన యువకుడా, భగవంతుడు కృష్ణుని సమక్షంలో ఏదైనా సందేహంగా చెప్పబడిన కథ ఏమిటి?
కిం పుత్ర దృష్టమాశ్చర్య శ్రుతం కిమపి కుత్రచిత్ । అతీవ కృత్వా విస్తీర్ణమస్మాకం వక్తుమర్హసి
బిడ్డా, నీవు ఎక్కడైనా ఏదైనా అద్భుతం చూశావా? లేక ఎక్కడైనా వినావా? దయచేసి మాకు స్పష్టంగా, పూర్తిగా వివరించు.
ఏత స్మిన్న్నతరే బ్రహ్మా పార్వత్యా సహ శంకరః । అనన్తశ్చాపి ధర్మశ్చ శ్రీసూర్యశ్చ నిశాకరః
ఈ సభలో బ్రహ్మ, పార్వతీతో పాటు శంకరుడు, అనంతుడు, ధర్ముడు, శ్రీ సూర్యుడు, చంద్రుడు ఉన్నారు.
ఆదిత్యా వసవో రుద్రా దిక్పాలాద్యాశ్చ దేవతాః । శ్రీకృష్ణః సహసోత్థాయ సంభాధ్య చపృథక్పృథకు
ఆదిత్యులు, వసువులు, రుద్రులు, దిక్పాలకులు, ఇతర దేవతలు కూడా ఉన్నారు. శ్రీకృష్ణుడు అకస్మాత్తుగా లేచి, ఒక్కొక్కరినీ ప్రత్యేకంగా అభివాదం చేశాడు.
మధుపర్కాదికం దత్త్వా పూజయామాస భక్తితః । ప్రణేసుర్ఋషయః సర్వే శేషం శంభుం విధిం శివామ్
మధుపర్కాదులు సమర్పించి, భక్తితో వారిని పూజించాడు. అన్ని ఋషులు కలిసి శేషుడు, శంభు, విద్ది, శివునికి నమస్కరించారు.
పరస్పరం చ సంభాషా బభూవ ద్విజదేవయోః । సమువాసాఽఽసనే మధ్యే కుమారః కనకప్రభః
ద్విజులు, దేవతలు పరస్పరం సంభాషించుకున్నారు. మధ్యలో కనకవర్ణ యువకుడు ఆసనంపై కూర్చున్నాడు.
మయా గతశ్చ గోలోకో న దృష్టో రాధికాపతిః । తతో గతం చ వైకుణ్ఠం తత్ర నాస్తి చతుర్భుజః
నేను గోలొకానికి వెళ్లాను, కానీ రాధికాపతిని చూడలేదు. తరువాత వైకుంఠానికి వెళ్లాను, అక్కడ చతుర్భుజుడు కనిపించలేదు.
తతో గతశ్చ క్షీరోదస్తత్ర నాస్తి హరిః స్వయమ్ । పరిశ్రాన్తో విషణ్ణశ్చ స్నాతం క్షీరోదధేస్తటే
తర్వాత క్షీరసాగరానికి వెళ్లాను, అక్కడ హరివు స్వయంగా లేడు. అలసిపోయి, మనసు బాధతో, క్షీరసాగర తీరంలో స్నానం చేశాను.
విస్తీర్ణవాలుకామధ్యే కచ్ఛపః శతయోజనః । భీతశ్చ కమ్పితస్తత్ర దృష్టో దుఃఖీ చ శుష్కితః
విస్తారమైన మట్టిలో, వంద యోజనాల పొడవైన ఒక తాబేలు కనిపించింది. అది భయంతో వణికుతూ, బాధతో, ఎండిపోయినట్టు ఉండింది.
నిఃసారితో రాఘవేణ మీనేన చ మహాత్మనా । ధన్యోఽసీతి మయోక్తశ్చ నాహం ధన్య ఉవాచ సః
రాఘవుడు, గొప్ప మనసున్న చేప నన్ను అక్కడి నుంచి పంపించాయి. నేను 'నీవు ధన్యుడు' అన్నాను, కానీ అతడు 'నేను ధన్యుడిని కాదు' అన్నాడు.
క్షీరోదః సాగరో ధన్యో జన్తవో యత్ర మద్విధాః । మత్తో మహత్తరాశ్చాపి హ్యసంఖ్యాశ్చ మహామునే
క్షీరసాగరం ధన్యుడు, ఎందుకంటే నా వంటి జంతువులు అక్కడ ఉంటాయి. నన్ను మించిన వారు కూడా అనేకమంది ఉన్నారు, మహామునీ!
భవాన్ధన్యోఽస్తి క్షీరోద తేనోక్తో నాహమేవ చ । ధన్యా వసుంధరా దేవీ యత్రైవ సప్తసాగరాః
క్షీరసాగరా, నీవు ధన్యుడివి అని అతడు అన్నాడు. కానీ నేను కాదు. వసుంధరాదేవి ధన్యురాలు, ఎందుకంటే ఏడు సముద్రాలు అక్కడే ఉన్నాయి.
ధన్యాఽసి వసుధేత్యుక్తా నాహమేవేత్యువాచ సా । ధన్యోఽనన్తో మమాఽఽధారః కృష్ణాంశో నాగరాడ్విభుః
వసుధే, నీవు ధన్యురాలివి అని చెప్పగా, ఆమె 'నేను కాదు' అని చెప్పింది. నా ఆధారమైన అనంతుడు, నాగరాజు, కృష్ణుని భాగమైన వాడు ధన్యుడు.
మహస్రమూర్ధ్నా మధ్యేఽహం మూర్ధ్ని శూర్పే చ సర్షపః । ధన్యోఽసి శేషేత్యుక్తోఽయం ధన్యో నాహమువాచ వై
పెద్ద నీటిలో, నేను అనంతుని తలపై ఉన్నాను, అది ఊదిన గిన్నెలో సెనగపప్పు మాదిరిగా ఉంటుంది. 'శేషా, నీవు ధన్యుడు' అని చెప్పగా, అతడు 'నేను ధన్యుడిని కాదు' అన్నాడు.
ధన్యః కూర్మో మమాఽఽధారో గచ్ఛ తత్రైవ వై మునే । ధన్యోఽసి కూర్మేత్యుక్తోఽయం నారం ధన్యోఽస్మి వై మునే
నా ఆధారమైన తాబేలు ధన్యుడు. మునీ, నీవు అక్కడికి వెళ్ళు. తాబేలుకు 'నీవు ధన్యుడు' అని చెప్పగా, అతడు 'నేను ధన్యుడిని కాదు' అన్నాడు.
వాయునా ధార్యమాణోఽహం మత్తో ధన్యతమశ్చ సః । ధన్యోఽసీత్యుక్తః పవనో ధన్యో నాహమువాచ సః
నేను వాయువుతో నిలబడుతున్నాను. అతడు నన్ను మించిన ధన్యుడు. వాయువుకు 'నీవు ధన్యుడు' అని చెప్పగా, అతడు 'నేను ధన్యుడిని కాదు' అన్నాడు.
ధన్యశ్చ భగవాన్బ్రహ్మా విధాతా జగతామపి । ధన్యోఽసి తత్ర ధాతా చ ధన్యో నాహమువాచసః
ప్రపంచాల సృష్టికర్త అయిన భగవంతుడు బ్రహ్మా ధన్యుడు. సృష్టికర్తకు 'నీవు ధన్యుడు' అని చెప్పగా, అతడు 'నేను ధన్యుడిని కాదు' అన్నాడు.
ధన్యో మహేశ్వరో దేవో యోగీన్ద్రాణాం గురోర్గురుః । సర్వారాధ్యః సర్వపూజ్యో ధర్మరూపః సనాతనః
ధన్యుడు మహేశ్వరుడు, యోగులందరికీ గురువుల గురువు, అందరికి ఆరాధ్యుడు, అందరికి పూజ్యుడు, ధర్మ స్వరూపుడు, శాశ్వతుడు.
కాలకాలశ్చ సంహర్తా స్వయం మృత్యుంజయః ప్రభుః । ధన్యోఽసి తత్ర శంభుశ్చ ధన్యో నాహమువాచ సః
కాలానికి కాలంగా, సంహారకుడు, మరణాన్ని జయించిన ప్రభువు. అక్కడ, శంభూ, నీవే ధన్యుడు అని అన్నాడు, నేను కాదు అని చెప్పాడు.
సర్వాదౌ పూజనం యస్య జ్ఞానినాం చ గురోర్గురుః । ధన్యో గణేశ్వరో దేవో దేవానాం ప్రవరః పరః
ఎవరిని ముందు పూజిస్తారో, జ్ఞానులకు గురువైనవాడు, ఆ గణేశ్వరుడు దేవతల్లో శ్రేష్ఠుడు, పరముడు, ధన్యుడు.
సిద్ధేన్ద్రేషు మునీన్ద్రేషు దేవేన్ద్రేషు శ్రుతౌ శ్రుతమ్ । యోగీన్ద్రేషు చ ప్రాజ్ఞేషు న గణేశాత్పరః పుమాన్
సిద్ధులలో, మునులలో, దేవేంద్రులలో, వేదాలలో, యోగులలో, జ్ఞానులలో, గణేశునికి మించినవాడు లేరు.