విధృత్య నాసికావామభాగం మధ్యమయా విభుః । విసృజ్య వాయుం సంపూర్ణం నాసాదక్షిణరన్ధ్రతః
మధ్యవేలు తో ముక్కు ఎడమవైపు పట్టుకుని, ప్రభువు కుడివైపు రంధ్రం ద్వారా పూర్తిగా ఊపిరిని వదిలాడు.
తతో యయౌ నన్దనన్దో నన్దస్య ప్రాఙ్గణం వరమ్ । సానన్దః పరమానన్దో నిత్యానన్దః సనాతనః
అంతట నందుని ఆనందంగా నిండిన కుమారుడు, శాశ్వత ఆనందంతో నందుని అంగణంలోకి ప్రవేశించాడు.
నిత్యోఽనిత్యో నిత్యబీచస్వరూపో నిత్యవిగ్రహః । నిత్యాఙ్గభూతో నిత్యేశో నిత్యకృత్యవిశారదః
ఆయన శాశ్వతుడూ, అశాశ్వతుడూ, శాశ్వత బీజ స్వరూపుడూ, శాశ్వత రూపాన్ని కలవాడూ, శాశ్వత అవయవాలుగలవాడూ, శాశ్వతేశ్వరుడూ, శాశ్వత కర్మల్లో నిపుణుడూ.
నిత్యనూతనరూపశ్చ నిత్యనూతనయౌవనః । నిత్యనూతనవేషశ్చ వయసా నిత్యనూతనః
ఆయన ఎప్పటికీ కొత్త రూపాన్ని, ఎప్పటికీ కొత్త యవ్వనాన్ని, ఎప్పటికీ కొత్త వేషాన్ని, ఎప్పటికీ కొత్త వయస్సును కలిగి ఉంటాడు.
నిత్యనూతనసంభాషో యత్ప్రేమ నిత్యనూతనమ్ । నిత్యనూతనసంప్రాప్తిః సౌభాగ్యం నిత్యనూతనమ్
ఎప్పుడూ కొత్తగా ఉండే మాటల్లో, ప్రేమలో, దక్కిన అదృష్టంలో — ఈ ప్రేమ ఎప్పటికీ కొత్తదే, ఈ అదృష్టం ఎప్పుడూ తాజాగానే ఉంటుంది.
సుధారసపరం మిష్టం యత్వాక్యం నిత్యనూతనమ్ । నిత్యనూతనభక్తం చ యత్పదం నిత్యనూతనమ్
అమృతంలా మధురంగా, ఎప్పుడూ కొత్తదిగా ఉండే మాట, ఎప్పటికీ తాజా భక్తి, ఎప్పుడూ కొత్తదిగా ఉండే ఆ స్థానం — ఇవన్నీ ఎప్పటికీ కొత్తదే.
స్థాయం స్థాయం ప్రాఙ్గణేఽస్మినమాయేశో మాయయా యుతః । అతీవ రమ్యే సుస్నిగ్ధో బభూవ గమనోన్ముఖః
ఆ ప్రాంగణంలో మాయాధిపతి మాయతో కూడి, మళ్లీ మళ్లీ ఎంతో ఆకర్షణీయంగా, ఎంతో మమతతో, బయలుదేరడానికి సిద్ధంగా కనిపించాడు.
రమ్భాస్తమ్భసమూహైశ్చ రసాలపల్లవాన్వితైః । పట్టసూత్రనిబద్ధైశ్చ సున్దరైశ్చ సుసంస్కృతైః
అక్కడ అరటి తుంపలతో, మామిడి కొమ్మలతో అలంకరించి, పట్టుచీలికలతో బంధించి, అందంగా అలంకరించారు.
పద్మరాగేణ ఖచితే రచితే విశ్వకర్మణా । కస్తూరీకుఙ్కుమాక్తైశ్చ చన్దనైశ్చ సుసంస్కృతే
పద్మరాగ రత్నాలతో పొదిగినది, విశ్వకర్మ చేత నిర్మించబడినది, కస్తూరి, కుంకుమ, చందనాలతో సుగంధంగా అలంకరించారు.
తత్ర తస్థౌ స్వయం కృష్ణః సహాక్రూరః సబాన్ధవః । యశోదయా సమాశ్లిష్టో వామపార్శ్వేన మాయయా
అక్కడ స్వయంగా కృష్ణుడు, అక్రూరుడు, బంధువులతో కలిసి నిలబడి, వామపార్శ్వంలో యశోద అమ్మ ప్రేమగా ఆలింగనం చేసింది.
నన్దేనాఽఽనన్దయుక్తేనాఽఽశ్లిష్టో దక్షిణపార్శ్వతః । సంభాషితో బాన్ధవైశ్చ పిత్రా మాత్రా చ చుమ్బితః
కుడిపక్కన ఆనందంతో నందుడు ఆలింగనం చేసి, బంధువులు సంభాషించి, తండ్రి తల్లి ఇద్దరూ ముద్దుపెట్టారు.
ఇతి శీబ్రహ్మo మహాo శ్రీకృష్ణజన్మఖo ఉత్తo నారదనాo యాత్రామఙ్గలం నామైకసప్తతితమోఽధ్యాయః
ఇలా మహా బ్రహ్మవైవర్త పురాణంలో శ్రీకృష్ణ జన్మఖండంలో నారదుని యాత్ర మంగళం అనే డెబ్బై ఒకటవ అధ్యాయం ముగిసింది.
అథ ద్విసప్తతితమోఽధ్యాయః నారాయణ ఉవాచ అథ కృష్ణో గురుం నత్వా నిర్గమ్య శిబిరాన్మునే । ఆరుహ్య స్వర్గయానం చ శుభాం మధుపురీం యయౌ
ఇప్పుడు డెబ్బై రెండవ అధ్యాయం. నారాయణుడు ఇలా చెప్పాడు: ఆ తరువాత కృష్ణుడు గురువుకు నమస్కరించి, శిబిరం విడిచి, స్వర్గయానం ఎక్కి, మధుర నగరానికి వెళ్ళాడు.
వివేశ మథురాం రమ్యాం సహాక్రూరగణైః సమమ్ । నిర్జిత్య శక్రనగరీ శోభాయుక్తాం మనోహరామ్
అక్రూరుడు మరియు ఇతరులతో కలిసి అందమైన మధుర నగరంలో ప్రవేశించి, ఇంద్రుని నగరాన్ని జయించి, ఆ ఆకర్షణీయమైన నగరంలోకి వెళ్లాడు.
రత్నశ్రేష్ఠేన ఖచితాం రచితాం విశ్వకర్మణా । అమూల్యరత్నకలశో రాజితైశ్చ విరాజనామ్
అద్వితీయమైన రత్నాలతో అలంకరించి, విశ్వకర్మ నిర్మించిన ఆ నగరం, అమూల్య రత్నపాత్రలతో ప్రకాశిస్తోంది.
రాజమర్గశతైరిష్టైర్వైష్టితాం రుచిరైర్వరైః । చన్ద్రాకారైశ్చన్ద్రసారైర్మణిమిః పరిసంస్కృతైః
అందమైన వందల రాజమార్గాలతో, చంద్రునిలా మెరిసే మణిపథాలతో ఆ నగరం అలంకరించబడింది.
విచిత్రైర్మణిసారైశ్చ వీథీశతవినిర్మితైః । శోభితైర్వణిజైః శ్రేష్ఠైః పుణ్యవస్తుసమన్వితైః
విభిన్నమైన మణిపథాలతో నిర్మించిన వందల వీధులు, ఉత్తమ వాణిజ్యులతో, శుభప్రదమైన వస్తువులతో నిండిన నగరం.
సరోవరసహస్రైశ్చ పరితః పరిశోభితమ్ । శుధ్ధస్ఫటిసంకాశైః పద్మరాగవిరాజితైః
అన్ని వైపులా వేల సరస్సులతో, స్వచ్ఛమైన స్ఫటికంలా మెరిసి, పద్మరాగాలతో అలంకరించబడింది.
రత్నాలంకారభూషాఢ్యైః శోభితాం పద్మినీగణైః । స్యిరయౌవనసంయుక్తైర్నిమేషరహితైః పరైః
రత్నాల అలంకారాలతో అలంకరించిన పద్మాల సమూహాలతో, ఎప్పటికీ యవ్వనంతో, క్షణమైనా వృద్ధాప్యం రాని అందాలతో అలంకరించబడింది.
శాక్షరైరూర్ధ్వవదనైః కృష్ణదర్శనలాలసైః । భ్రూభఙ్గలీలాలోలైశ్చ శశ్వచ్చఞ్చలలోచనైః
ఎప్పుడూ కృష్ణుని దర్శనానికి తహతహలాడుతూ, పైకి చూస్తూ, కనుబొమ్మలతో ఆటలు ఆడుతూ, ఎప్పుడూ చంచలమైన చూపులతో ఉన్నవారు.
శశ్వత్కామసమాయుక్తైః పీనశ్రోణిపయోధరేః । కోమలాఙ్గైర్మధ్యకూపై రతిరాసవిశారదైః
ఎప్పుడూ కామంతో నిండిన, పుష్టిగా ఉన్న నడుము, వక్షోజాలు, మృదువైన అవయవాలు, సన్నని నడుము, ప్రేమలో నైపుణ్యం కలిగిన వారు.
రత్ననిర్మాణయానానాం కోటిభిః పరిశోభితామ్ । భూషణైర్భూషితాభిశ్చ చిత్రేతాభిశ్చ చిత్రకైః
రత్నాలతో తయారైన కోటి రథాలతో, అలంకరణలతో అలంకరించిన స్త్రీలతో, వివిధ వస్త్రాలతో ఆ నగరం మెరిసిపోతుంది.
నానాప్రకారశ్రీయుక్తాం పుష్పోద్యానత్రికోటిభిః । నానాపుష్పైః పుష్పితాభిర్యుక్తాభిర్మధుసూదనైః
వివిధ రకాల వైభవాలతో, మూడు కోట్ల పుష్పవాటికలతో, అనేక రకాల పువ్వులతో వికసించి, తేనె కోసం తపించే తేనెటీగలతో నిండినదిగా అలంకరించబడినది.
మాధుర్యమధుసంయుక్తైర్మధులుబ్ధైర్ముదాఽన్వితైః । మాధ్వీకమధుమత్తైశ్చ యుక్తైర్మంధుకరీచయైః
తేనె మాధుర్యంతో మత్తుగా, ఆనందంగా గుంపులుగా తిరిగే తేనెటీగలతో, తేనె మత్తులో ఉన్న తేనెటీగల గుంపులతో, తేనెను ఇష్టపడే తేనెటీగలతో కూడినది.
నానాప్రకారదుర్గేశ్చ దుర్గమ్యాం వైరిణాం గణైః । రణితాం రణకైః శాశ్చద్రక్షాశాస్త్రవిశారదైః
అనేక రకాల కోటలతో, శత్రువుల గుంపులకు చేరలేని విధంగా, ఆయుధ విద్యలో నైపుణ్యం కల యోధుల గళంతో మారుమోగుతున్నదిగా ఉంది.
త్రికోట్ట్యాట్టాలికాభిశ్చ సంయుక్తాం సుమనోహరామ్ । రచితాం కిల సద్రత్నైర్విచిత్రైర్విశ్వకర్మణా
మూడు కోట్ల అద్భుతమైన భవనాలతో, ఎంతో ఆకర్షణీయంగా, విస్మయకరమైన విలువైన రత్నాలతో విశ్వకర్మ నిర్మించినదిగా ఉంది.
ఏవంభూతాం చ మథురాం దృష్ట్వా కమలలోచనః । దదర్శ పథి కుబ్జాం తాం వృద్ధామతియరాదురామ్
అటువంటి మథురను చూసిన కమలలోచనుడు, మార్గమధ్యంలో వృద్ధురాలైన, ఆకర్షణ లేకుండా ఉన్న ఒక కుబ్జురాలిని చూశాడు.
యాన్తోం దణ్డసహాయేన చాతినమ్రాం నమద్వలీమ్ । రూక్షితాం వికృతాకారాం బిభ్రతీం చన్దనద్రవమ్
ఆమె దండుకు ఆధారంగా నడుస్తూ, పూర్తిగా వంగిన శరీరంతో, కఠినంగా, వికృతమైన రూపంతో, చేతిలో చందనాన్ని పట్టుకొని వెళ్తోంది.
కస్తూరీకుఙ్కుమాక్తం చ స్పర్శమాత్రేణ నారద । సుగన్ధిమకరన్దేన గన్ధాఢ్యం సుమనోహరమ్
నారదా! ఆ చందనంలో కస్తూరి, కుంకుమ కలిపి, పరిమళభరితమైన మకరంద సుగంధంతో, తాకిన వెంటనే మధురమైన వాసనతో నిండినది.
సాదృష్ట్వా సస్మితా వృద్ధా శ్రీకాన్తం శాన్తమీశ్వరమ్ । శ్రీయుక్తం శ్రీనివాసం తం శ్రీబీజం శ్రీనికేతనమ్
ఆ వృద్ధురాలు శ్రీకాంతుడైన, శాంత స్వరూపుడైన, శ్రీతో నిండిన, శ్రీనివాసుడైన భగవంతుడిని చూసి చిరునవ్వుతో చూచింది.