క్షణం ధర్మస్వరూపం చ శేషరుపం క్షణం క్షణమ్ । క్షణం భాస్కరరూపం చ జ్యోతీరూపం సనాతనమ్
ఒక క్షణం ధర్మస్వరూపుడిగా, మరో క్షణం శేషరూపంగా, ఇంకొక క్షణం ప్రకాశవంతమైన సూర్యునిగా, శాశ్వతమైన వెలుగు స్వరూపంగా ఆయన కనిపించాడు.
క్షణం పరమశోభాఢ్యం కోటికన్దర్పనిన్దితమ్ । కామినీకమనీయం చ కాముకం కామసంయుతమ్
ఒక క్షణం ఆయన అపూర్వమైన అందంతో, కోట్ల మందికంటే ఆకర్షణీయుడిగా, స్త్రీలకు మోహకుడిగా, ఆకర్షణతో కూడినవాడిగా, మనోహరుడిగా కనిపించాడు.
ఏవంభూతం శిశుం దృష్ట్వా స్థాపయామాస వక్షసి । రత్నమింహాసనే రమ్యే నన్దదత్తే చ నారద
అలాంటి శిశువును చూసి, నందుడు ఇచ్చిన మణిపీఠంపై, తన వక్షస్సుపై ఆసీనంచేసాడు, నారదా!
కృత్వా ప్రదక్షిణం భక్త్యా పులకాఞ్చితవిగ్రహః । ప్రణమ్య శిరసా భూమౌ తుష్టావ పురుషోత్తమమ్
భక్తితో ప్రదక్షిణ చేసి, ఆనందంతో దేహం పులకరించగా, భూమిపై తలవంచి నమస్కరించి, పురుషోత్తముని స్తుతించాడు.
అక్రూర ఉవాచ నమః కారణరూపాయ పరమాత్మస్వరూపిణే సర్వేషామపి విశ్వానామీశ్వరాయ నమో నమః । పరాయ ప్రకృతేరీశ పరాత్పరతరాయ చ
అక్రూరుడు పలికాడు: సర్వకారణ స్వరూపుడైన పరమాత్మకు, సమస్త లోకాల అధిపతికి, ప్రకృతికి అధిపతికి, అత్యున్నతునికి పునః పునః నమస్సులు.
నిర్గుణాయ నిరీహాయ నీరూపాయ స్వరూపిణే । సర్వదేవస్వరూపాయ సర్వదేవేశ్వరాయ చ
గుణరహితుడికి, కోరికలేని వాడికి, నిరాకారుడైన స్వరూపుడికి, సమస్త దేవతల స్వరూపుడికి, దేవతల అధిపతికి నమస్సు.
సర్వదేవాధిదేవాయ విశ్వాదిభూతరూపిణే । అసంశ్యేషు చ విశ్వేషు బ్రహ్మవిష్ణుశివాత్మక
అన్ని దేవతలకు అధిదేవుడైన, విశ్వంలోని అన్నిటి రూపాలుగా ఉన్నవాడైన, అన్ని లోకాలలో బ్రహ్మ, విష్ణు, శివ స్వరూపుడిగా ఉన్నవాడికి నమస్సు.
స్వరూపాయాఽఽదిబీజాయ తదీశవిశ్వరూపిణే । నమో గోపాఙ్గనేశాయ గణేశేశ్వరరూపిణే
మూలబీజ స్వరూపుడైన, తనే ప్రభువుగా, విశ్వరూపుడిగా ఉన్నవాడికి నమస్సు. గోపికల అధిపతికి, గణేశ్వర స్వరూపుడికీ నమస్సు.
నమః సురగణేశాయ రాధేశాయ నమో నమః । రాధారమణరూపాయ రాధారూపధరాయ చ
దేవతా గణాధిపతికి, రాధాదేవికి నమస్సు. రాధా ప్రియుడైనవాడికి, రాధా రూపాన్ని ధరించినవాడికీ పునః పునః నమస్సు.
రాధారాధ్యాయ రాధాయాః ప్రాణాధికతరాయ చ । రాధాసాధ్యాయ రాధాధిదేవప్రియతమాయ చ
రాధా ఆరాధించే వాడికి, ఆమెకు ప్రాణాలకన్నా ప్రియమైనవాడికి, రాధా ద్వారా పొందదగినవాడికి, రాధా భక్తులకు అత్యంత ప్రియుడైనవాడికి నమస్సు.
రాధాప్రాణాధిదేవాయ విశ్వరూపాయ తే నమః । వేదస్తుతాత్మవేదజ్ఞరూపిణే సర్వవేదినే
రాధా ప్రాణాధిపతికి, విశ్వరూపుడైన నీకు నమస్సు. వేదాలు స్తుతించే వాడికి, ఆత్మతత్వాన్ని తెలిసినవాడికి, సమస్తాన్ని తెలిసినవాడికి నమస్సు.
వైదాధిష్ఠాతృదేవాయ వేదబీజాయ తే నమః । యస్య లోమసు విశ్వాని చాసంఖ్యాని చ నిత్యశః
వేదాధిపతికి, వేదాల మూలబీజానికి నమస్సు. నీ రోమాల్లో అనేక విశ్వాలు ఎప్పటికీ లీనమై ఉంటాయి.
మహద్విష్ణోరీశ్వరాయ విశ్వేశాయ నమో నమః । స్వయం ప్రకృతిరూపాయ ప్రాకృతాయ నమోo
మహావిష్ణువైన ప్రభువుకు, విశ్వాధిపతికి పునః పునః నమస్సు. తానే ప్రకృతిస్వరూపుడైన, ఆదిపురుషుడైన నీకు నమస్సు.
ప్రకృతీశ్వరరూపాయ ప్రధానపురూషాయ చ । ఇత్యేవం స్తవనం కృత్వా మూర్చ్ఛామాప సభాతలే
ప్రకృతికి అధిపతిగా, ప్రధాన పురుషుడిగా ఉన్నవాడికి నమస్సు. ఇలా స్తోత్రం చేసి, సభలో అక్రూరుడు మూర్చిపోయాడు.
పపాత సహసా భూమౌ పునరీశం దదర్శ సః । బహిఃస్థం హృదయస్థం చ పరమాత్మానమీశ్వరమ్
అతడు అకస్మాత్తుగా భూమిపై పడిపోయి, మళ్లీ ప్రభువును బయట కూడా, తన హృదయంలోనూ పరమాత్మను దర్శించాడు.
పరితః శ్యామరూపం చ విశ్వస్థం విశ్వమేవ చ । అక్రూరం మూర్చ్ఛితం దృష్ట్వా నన్దః సాదరపూర్వకమ్
చుట్టూ నీలవర్ణ స్వరూపాన్ని, విశ్వాన్ని వ్యాపించిన రూపాన్ని చూశాడు. అక్రూరుడు మూర్చిపోయినదాన్ని చూసి, నందుడు గౌరవంగా,
రత్నసింహాసనే రమ్యే వాసయామాస నారద । పప్రచ్ఛ సర్వవృత్తాన్తం కింస్విద్దృష్టమితి త్వయా
మణిపీఠంపై అతడిని కూర్చోబెట్టి, నారదా, జరిగిన సంగతులన్నీ అడిగాడు: 'నీవు ఏమి చూశావు?' అని విచారించాడు.
మిష్టాన్నం భోజయామాయ కుశలం చ పునః పునః । అక్రూరేః కథయామస కంసవృత్తాన్తమీప్సితమ్
తనకు మిఠాయిలు పదే పదే పెట్టి, క్షేమంగా ఉన్నావా అని అడిగి, అక్రూరుడు కోరినట్లు కంసుని కథను వివరించాడు.
స్వపిత్రోర్మోక్షణార్థం చ గమనం రామకృష్ణయోః । ఇత్యక్రూరకృతం స్తోత్రం యః పఠేత్సుసమాహితః
తన తండ్రికి విమోచనం కలిగించేందుకు, రాముడు, కృష్ణుడు వెళ్ళిపోవడానికి, అక్రూరుడు చేసిన ఈ స్తోత్రాన్ని ఎవరు ఏకాగ్రతతో పఠిస్తారో,
అపుత్రో లభతే పుత్రమభార్యోం లభతే ప్రియమ్ । అధనో ధనమాప్నోతి నిర్భూమిరుర్వరాం మహీమ్
పిల్లలు లేని వాడికి పిల్లలు కలుగుతారు, భార్య లేనివాడికి ప్రియురాలు లభిస్తుంది, దరిద్రుడికి ధనం వస్తుంది, పొడి భూమి సస్యశ్యామలమవుతుంది.
హతప్రజః ప్రజాలాభం ప్రతిష్ఠాం చాప్రతిష్ఠితః । యశః ప్రాప్నోతి విపులమయశస్వీ చ లీలయా
పిల్లలు మరణించినవారికి మళ్లీ సంతానం కలుగుతుంది, స్థిరపడని వారికి స్థిరత లభిస్తుంది, అపఖ్యాతి ఉన్నవారు కూడా సులభంగా మంచి పేరు పొందుతారు.
అథ సుష్వాప సమయే పరం సంహృష్టమానసః । రమ్యే చమ్పకతల్పే చ కృష్ణం కృత్వా స్వవక్షసి
తర్వాత, సరైన సమయంలో, ఆనందంతో మనసు నిండినవాడు, అందమైన చంపకపు పూల మంచంపై, కృష్ణుణ్ని తన హృదయంపై ఉంచుకుని మధురంగా నిద్రించాడు.
ప్రాతరుథాయ సహసా కృత్వాఽఽఙ్నికమనుత్తమమ్ । స్వరథే స్థాపయామాస రామం కృష్ణం జగత్పతిమ్
ఉదయం త్వరగా లేచి, శుద్ధి కార్యక్రమాన్ని చేసి, రాముడిని, కృష్ణుడిని—ఈ జగత్పతిని—తన రథంలో కూర్చోబెట్టాడు.
గవ్యం పఞ్చప్రకారం చ నానాద్రవ్యం సుదుల్రభమ్ । వృషభానం చ నన్దం చ సునన్దం చన్దభానకమ్
ఆయన ఐదు రకాల పాలు పదార్థాలు, ఎన్నో అరుదైన వస్తువులు, వృషభానుడు, నందుడు, సునందుడు, చందభానుడు—ఇవన్నీ కూడగట్టాడు.
నానాప్రకారం వాద్యం చ మృదఙ్గమురజాదికమ్ । పటహం పణవం చైవ ఢక్కాం దుందుభిమానకమ్
వివిధ రకాల వాద్యాలు, మృదంగం, మురజం, పటాహం, పణవం, ఢక్కా, దుండుభి, మానకం వంటి వాద్యాలను కూడగట్టాడు.
సజ్జాం సంనహనీం కాస్యపట్టమర్దలమణ్డవీమ్ । వాదయామాస సానన్దం నన్దగోపో వ్రజేశ్వరః
ఉత్సవ సభను, కాంస్యపు పలకలు, అలంకరణలు వేసి సిద్ధం చేశాడు. ఆ సమయంలో నందగోపుడు, వ్రజేశ్వరుడు, ఆనందంగా వాద్యాలు వాయించాడు.
శ్రుత్వా వాద్యం చ గోప్యశ్చ గమనం రామకృష్ణయోః । దృష్ట్వా కృష్ణం రథస్థం తమాయయుః కోపపీడితాః
వాద్యాల ధ్వని, రామకృష్ణుల ప్రయాణ వార్త విని, గోపికలు, కృష్ణుణ్ని రథంపై చూసి, కోపంతో బాధపడుతూ అక్కడికి వచ్చారు.
కృష్ణేన వారితాః సర్వాః ప్రేరితా రాధాయా ద్విజః । బభఞ్జురీశ్వరరథం పాదాఘాతేన లీలయా
అందరినీ కృష్ణుడు ఆపాడు, రాధా ప్రేరణతో, గోపికలు తమ కాళ్లతో ఆడుతూ, ఈశ్వరుని రథాన్ని పగలగొట్టారు.
తత్ర సర్వేషు గోపేశ హాహాకారం కృతేషు చ । ప్రయయుర్బలవత్యశ్చ కృష్ణం కృత్వా స్వవక్షసి
అక్కడ గోపులు హాహాకారం చేస్తుండగా, బలమైన గోపికలు కృష్ణుణ్ని తీసుకుని తమ హృదయంపై ఉంచుకున్నారు.
కాచిత్క్రూరం తమక్రూరం భర్త్సయామాస కోపతః । కాశ్చిద్వద్ధ్వా చ వస్త్రేణ చాకూరం ప్రయయుస్తతః
కొంతమంది కోపంతో క్రూరుడైన అక్రూరుని దూషించారు; మరికొందరు వస్త్రంతో కట్టేసి, అక్రూరుని అక్కడి నుండి పంపించారు.