పపాత దణ్డవన్మూర్ధ్నా భక్త్యా చరణయోర్గురోః । తం రుదన్తం మహాభీతం ముదోరసి చకార సః
ఆయన తన తలతో గురువు పాదాలకు భక్తితో దండవత్ప్రణామం చేశాడు. అతను ఏడుస్తూ, భయంతో వణికిపోతుండగా, బృహస్పతి ప్రేమతో అతన్ని తన ఒడిలోకి తీసుకున్నాడు.
కారయిత్వా సోమయాగం ప్రగయశ్చిత్తాథంమేవ చ । రత్నసింహాసనే రమ్యే వాసయామాస తం గురుః
సోమయాగం, ప్రాయశ్చిత్త క్రతువులు చేయించి, ఆ గురువు అతన్ని అందమైన రత్నసింహాసనంపై కూర్చోబెట్టాడు.
ప్రదదౌ పరమైశ్వర్య పూర్వస్మాచ్చ చతుర్గుణమ్ । ఆగత్య సర్వదేవాశ్చ చకుః సేవాం ముదాఽన్వితా
అతనికి మునుపటి కంటే నాలుగు రెట్లు ఎక్కువ పరమైశ్వర్యాన్ని ఇచ్చాడు. అన్ని దేవతలు వచ్చి ఆనందంతో సేవ చేశారు.
ఇత్యేవం కథితం వత్స మహేన్ద్రదర్పభఞ్జనమ్ । శచీసతీత్వరక్షా చ కిం భూయః శ్రోతుమిచ్ఛసి
ఇలా, వత్సా, మహేంద్రుని అహంకారాన్ని ఎలా ఛేదించారో, శచీ సతీని ఎలా రక్షించారో చెప్పాను. ఇంకా ఏమి వినాలనుకుంటున్నావు?
నారద ఉవాచ సోమయాగవిధానం చ బ్రూహి మాం మునిసత్తమ । కథం తం కారయామాస గురుశ్చ కిం ఫలం పరమ్
నారదుడు ఇలా అడిగాడు: మునిశ్రేష్ఠా, సోమయాగం ఎలా జరిపారు? దాని విధానం నాకు వివరించండి. ఆ యజ్ఞాన్ని గురువు ఎలా నిర్వహించాడు? ఆయనకు దాని వల్ల ఏ పరమఫలం లభించింది?
నారాయణ ఉవాచ బ్రహ్మహత్యాప్రశమనం సోమయాగఫలం మునే । వర్ష సోమలతాపానం యజమానః కరోతి చ
నారాయణుడు ఇలా చెప్పాడు: మునీశ్వరా, సోమయాగం ఫలం బ్రాహ్మణహత్య పాపం తొలగిపోవడం. యజమాని ఒక సంవత్సరం పాటు సోమరసం సేవిస్తాడు.
వర్షమేకం ఫలం భుఙక్తే వర్షమేకం జలం ముదా । త్రైవార్షికం వ్రతమిదం సర్వపాపప్రణాశనమ్
వాడు ఒక సంవత్సరం యజ్ఞఫలం అనుభవిస్తాడు, మరొక సంవత్సరం ఆనందంగా నీళ్లు మాత్రమే తాగుతూ ఉంటాడు. ఈ మూడు సంవత్సరాల వ్రతం అన్ని పాపాలను నశింపజేస్తుంది.
యస్య త్రైవాషికం ధాన్యం నిహితం భూతవృద్ధయే । అధికం వాఽపి విద్యేత స సోమం పాతుమర్హతి
ఎవరైనా భూతాల సంక్షేమం కోసం మూడు సంవత్సరాల ధాన్యం నిల్వ చేసుంటే, లేదా అంతకన్నా ఎక్కువ ఉంటే, వాడు సోమరసం తాగడానికి అర్హుడు.
మహారాజశ్చ దేపో వా యాగం కర్తుమలం మునే । న సర్వమాధ్యో యజ్ఞోఽయం బహ్వన్నో బహుదక్షిణః
మహారాజు లేదా ధనికుడు మాత్రమే ఈ యాగాన్ని చేయగలడు, మునీంద్రా. ఈ యజ్ఞం అందరికీ సాధ్యం కాదు; దీనికి విస్తారమైన భోజనం, విరివిగా దక్షిణలు అవసరం.
ఇతి శ్రీబ్రహ్మo మహాo శ్రీకృష్ణజన్మఖo ఉత్తo నారదనాo శక్రదర్పభఙ్గప్రకరణే శక్రమోక్షకథనం నామ షష్టితమోఽధ్యాయః
ఇలా శ్రీబ్రహ్మవైవర్త మహాపురాణంలో, శ్రీకృష్ణ జన్మఖండంలో, నారదుడు చెప్పిన ఇంద్రదర్పభంగ ప్రकरणంలో, 'ఇంద్రుడి విమోచన కథ' అనే అరవయ్యవ అధ్యాయం ముగిసింది.
అథైకషష్టి,మోఽధ్యాయః నారాయణ ఉవాచ ఇతి తే కథితం కించిదిన్ద్రస్య దర్పభఞ్జనమ్ । అపరం శ్రూయతాం బ్రహ్మన్సావధానం నిగూఢకమ్
అతః అరవయ్యొకటి అధ్యాయం. నారాయణుడు ఇలా చెప్పాడు: బ్రాహ్మణా, ఇంద్రుడి గర్వభంగం గురించి కొంత చెప్పాను. ఇప్పుడు మరొక రహస్యమైన కథను శ్రద్ధగా విను.
సముద్రమథనం కృత్వా పీత్వాఽమృతరసం పురా । నిర్జిత్య దైత్యసంఘాంశ్చ బహుదర్పో బభూవ హ
పూర్వంలో సముద్రాన్ని మథించి అమృతాన్ని తాగి, దానవులను ఓడించిన తర్వాత, ఇంద్రుడు చాలా గర్వంతో ఉండిపోయాడు.
తదా కృష్ణో బలిద్వారా శక్రదర్ప బభఞ్జ హ । భ్రష్టశ్రియో బభూవుస్తే దేవా ఇన్ద్రపురోగమాః
ఆ సమయంలో కృష్ణుడు బలిచేత ఇంద్రుడి గర్వాన్ని చూరగొన్నాడు. అప్పుడు ఇంద్రునితో సహా దేవతలు తమ తేజస్సును కోల్పోయారు.
తదా బృహస్పతేః స్తౌత్రాదదితేశ్చ వ్రతేన తే । జాతశ్చ స్వాంశకలయాఽప్యదిత్యాం వామనో విభుః
ఆ సమయంలో బృహస్పతి స్తోత్రాలు, అదితి వ్రతఫలంగా, ప్రభువు తన అంశంతో అదితి నుండి వామనుడిగా అవతరించాడు.
యాచ్ఞాం కృత్వా బలిం రాజ్యం కృపయా చ కృపానిధిః । తస్మై దదౌ మహేన్ద్రాయ దేవేమ్యశ్చాపి సంపదమ్
వామనుడు బలిని యాచించి రాజ్యాన్ని తీసుకున్నాడు. అనంతరం, దయామయుడు మహేంద్రునికి రాజ్యాన్ని ఇచ్చి, దేవతలకు సంపదను తిరిగి ఇచ్చాడు.
బభూవ శక్రదర్పశ్చ పునః కల్పాన్తనే పురా । విభుర్దువసిసో ద్వారా జహార తచ్ఛ్రియం మునే
ఒక కల్పాంతంలో మళ్లీ ఇంద్రునికి గర్వం పుట్టింది. అప్పుడు ప్రభువు దుర్వాసుని ద్వారా ఆ తేజస్సును తీసేశాడు, మునీంద్రా.
పునర్దదౌ చ కృపయా కృపాలుర్భక్తవత్సలః । పునః శ్రీదుర్మదః సోఽపి జహార గౌతమప్రియామ్
తర్వాత మళ్లీ దయతో భక్తవత్సలుడు ఆ తేజస్సును తిరిగి ఇచ్చాడు. కానీ మళ్లీ ఆ గర్విష్ఠుడు గౌతముని ప్రియమైనవారిని తీసుకున్నాడు.
తదా గౌతమశాపేన భమాఙ్గశ్చ బభూవ సః । సంప్రాప యాతనామిన్ద్రః స్వాఙ్గవేదనయా పురా
అప్పుడు గౌతముని శాపంతో ఇంద్రుని శరీరమంతా మచ్చలు పడ్డాయి. తన శరీరంలోనే బాధతో ఇంద్రుడు తీవ్రమైన కష్టాన్ని అనుభవించాడు.
ఉచ్చైస్తం జహసుర్దృష్ట్వా ఋషయో మనవస్తదా । దేవాశ్చ లజ్జితాః సర్వే మృతతుల్యో బృహస్పతిః
ఇంద్రుని ఆ స్థితిని చూసి ఋషులు, మనువులు పెద్దగా నవ్వారు. అందరు దేవతలు సిగ్గుతో తలదించుకున్నారు; బృహస్పతి ప్రాణం లేని వాడిలా అయ్యాడు.
తదా సహస్రవర్ష చ తపస్తప్త్వా రవేః పురా । రవేర్వరేణ శక్రః స సహస్రాక్షో బభూవ హ
ఆ సమయంలో ఇంద్రుడు సూర్యుని వద్ద వెయ్యేళ్ళ తపస్సు చేసి, సూర్యుని వరంతో వెయ్యికళ్లవాడిగా మారాడు.
కలఙ్కరూపమిన్ద్రస్య తచ్చక్షుర్నికరం పరమ్ । యథా చనద్రే కలఙ్కశ్చ తానకాహరణాదభూత్
ఇంద్రుని శరీరంపై ఉన్న మచ్చలు అనంతరం అనేక కళ్లుగా మారాయి. చంద్రుని మీద అమృతాన్ని తీసుకున్నందుకు మచ్చ ఉన్నట్టే, ఇంద్రునికి కూడా అలాంటి మచ్చలు వచ్చాయి.
నారద ఉవాచ బ్రహ్మన్ కేన ప్రగారేణ జహార గౌతమప్రియామ్ । మహాసతీసమహల్యాం చ పూజ్యాం భువనపాదనీమ్
నారదుడు అడిగాడు: బ్రాహ్మణా, ఇంద్రుడు ఎలా గౌతముని ప్రియమైన మహాసతీ అహల్యను, భువనాధిపతులు పూజించే ఆమెను, తీసుకున్నాడు?
శుద్ధాశాయాం మహాభాగాం నిర్మలాం కమలాకలామ్ । ఏతద్వేదితుమిచ్ఛామి వద వేదవిదాం వర
వేదాన్ని బాగా తెలిసినవాడవు కదా, నీకు ఒక విషయం తెలుసుకోవాలని ఉంది. ఆమె ఎంతో పవిత్రమైన మనసుతో, మహత్తరమైన అదృష్టంతో, మలినములేని లక్ష్మీ భాగంగా ఉన్నదని చెబుతావా?
నారాయణ ఉవాచ పుష్కరే తీర్థయాత్రాయాం సూర్యపర్వణి నారద । తత్రాఽఽగతామహల్యాం చ దదర్శ పాకశాసనః
నారాయణుడు ఇలా అన్నాడు — నారదా! పుష్కర తీర్థయాత్రలో, సూర్య పర్వదినాన, దేవేంద్రుడు అక్కడికి వచ్చిన అహల్యను చూశాడు.
సుస్మితాం సుదర్తీ శాన్తాం పీనక్షోణిపయోధరామ్ । మ్రర్చ్ఛామవాప చేన్ద్రశ్చ దృష్టిమాత్రేణ తత్త్క్షణాత్
ఆమె మధురమైన చిరునవ్వుతో, లోపల బాధతో, ప్రశాంతంగా, పుష్టిగా ఉన్న వక్షోజాలతో, భూమిలా విస్తారమైన నడుముతో కనిపించింది. ఆమెను చూసిన క్షణంలోనే ఇంద్రుడు మోహానికి లోనై, స్పృహ కోల్పోయాడు.
అథాపరదినే తాం చ దృష్ట్వా సన్దాకినీ తటే । ఏకాకినీం సుస్మిసాం చ స్నాతీం నగ్నాం సలజ్జితామ్
తర్వాత మరుసటి రోజు, సండాకినీ నది ఒడ్డున, ఒంటరిగా, మృదువుగా నవ్వుతూ, స్నానం చేస్తూ, సిగ్గుతో నిలుచున్న ఆమెను చూసాడు.
దృష్ట్వా శ్రోణిం స్తనయుగమతీవ విపులం హరిః । మూర్చ్ఛమవాప కామార్తో జహార చేతనాం పునః
ఆమె విస్తారమైన నడుము, పుష్టిగా ఉన్న వక్షోజాలను చూసి, హరిదేవుడు కామంతో మళ్ళీ స్పృహ కోల్పోయాడు.
క్షణేన చేతనాం ప్రాప్య గత్వా కామీ తదన్తికమ్ । ఉవాచ శ్లక్ష్ణయా వాచా వినయేన పతివ్రతామ్
కొంతసేపటికి స్పృహ తిరిగి వచ్చి, కోరికతో ఆమె దగ్గరకు వెళ్లి, వినయంగా, మృదువుగా మాటలాడాడు, ఆమెను గౌరవిస్తూ పలికాడు.
మహేన్ద్ర ఉవాచ అహో గుణమహో రూపమహో కిం వా నవం వయః । అహో కిం వా ముఖశ్రీస్తే శరచ్చన్ద్రం వినిన్దతీ
మహేంద్రుడు ఇలా అన్నాడు — ఓహో! ఎంత గుణం! ఎంత అందం! ఎంత యవ్వనం! నీ ముఖ కాంతి శరదృతువులోని చంద్రునికన్నా మెరుగ్గా మెరిసిపోతుంది.
అహోకటాక్షం కుటిలం పుంసాం చిత్తవికర్షణమ్ । కిమహో లోచనం పద్మప్రభామోచనమీప్సితమ్
నీ చూపు ఎంత వక్రంగా, మనుషుల మనసులను ఆకర్షించేలా ఉంది! నీ కళ్ళు పద్మపు ప్రకాశాన్ని వెదజల్లాలని తహతహలాడుతున్నట్టు ఉన్నాయి.