యా మాం యాసి హి తాంస్త్యక్త్వా సా విదగ్ధా చ కాముకీ
నన్ను చేరే వారిని వదిలి నన్ను ఎవరైనా చేరితే, ఆ స్త్రీ తెలివైనదీ, కాముకురాలూ అవుతుంది.
స్త్రీ చేత్ప్రయాతి పురుషం విపరీతం విడమ్బనమ్
ఒక స్త్రీ పురుషుని దగ్గరకు తానే వెళితే, అది హాస్యాస్పదంగా మారుతుంది.
స్వయం ప్రార్థయతే స్వామీ న తు స్వామినమేవ చ
యజమాని తానే కోరుకోవాలి, కానీ యజమానిని మరొకరు కోరకూడదు.
భవేద్దూరం స్వల్పమూల్యం రత్నం స్వయముపస్థితమ్
దానంతట అదే వచ్చిన రత్నానికి విలువ చాలా తక్కువగా భావిస్తారు.
లోకాచారేషు వేదేషు న స్త్రీ యాతి పరప్రియమ్
లోకాచారంలోనూ, వేదాల్లోనూ, స్త్రీ మరొకరి ప్రియుని దగ్గరకు వెళ్ళదు.
స పూజ్యో న భవేత్పూజ్యో యద్రతిః పరవస్తుషు
ఇతరుల వస్తువుల్లో ఆనందం పొందేవాడు గౌరవానికి అర్హుడు కాదు.
స్వేన్ద్రియాః శత్రవః సర్వే శత్రుతా యన్నిమిత్తతః
మన స్వంత ఇంద్రియాలే మన శత్రువులు; శత్రుత్వం వాటివల్లే కలుగుతుంది.
కృతే వేదవిరుద్ధే చ మిత్రం శత్రుర్భవేద్ధ్రువమ్
వేదానికి విరుద్ధంగా పని చేసినప్పుడు, స్నేహితుడు కూడా ఖచ్చితంగా శత్రువుగా మారతాడు.
హరౌ తుష్టే జగత్తుష్టం తస్మిన్రుష్టే భవో రిపుః 4.32.
హరి సంతోషిస్తే జగత్తు సంతోషిస్తుంది; ఆయన కోపపడితే జీవితం శత్రువుగా మారుతుంది.
స్వకీయాచరణాత్సర్వం భవే భవతి కర్మణః
మన స్వంత ప్రవర్తన, కర్మల వల్లే జీవితంలో అన్నీ కలుగుతాయి.
దుఃశీలా పుంశ్చలీ నిన్ద్యా సుశీలా చ పతివ్రతా
చెడు స్వభావం ఉన్న స్త్రీ, అవిశుద్ధురాలు నిందించబడుతుంది; మంచి స్వభావం ఉన్నది భర్తకు విధేయురాలవుతుంది.
తాసామేవంవిధా నాస్తి స్వయం యాతి పరప్రియమ్
ఇలాంటి స్త్రీలలో ఎవ్వరూ తమంతట తాముగా మరొకరి ప్రియుని దగ్గరకు వెళ్ళరు.
భవే రత్యై స్వయం దృష్ట్వా వేషం కృత్వా ప్రయాతి తమ్
తరువాత జన్మలో ఆనందం కోసం, ఆమె తన చేతనే అతన్ని చూసి, అందంగా అలంకరించుకుని అతని దగ్గరకు వెళ్తుంది.
వైకుల్యాన్నహి తత్సాధ్యం సామాన్యమేవ కేవలమ్ వక్తుం సముద్యతా సా చ కోపప్రస్ఫురితాధరా
అయితే, అయోమయం వల్ల అది సాధ్యం కాదు — కేవలం సాధారణమైనదే జరుగుతుంది. ఆమె కోపంతో పెదాలు కంపించిస్తూ మాట్లాడటానికి సిద్ధమవుతుంది.
మోహిన్యువాచ
మోహిని ఇలా అన్నది:
త్వయా నిబోధితా నీతిర్మనో మే న స్థిరం భవేత్
మీరు చెప్పిన మాటలు విన్న తర్వాత నా మనస్సు స్థిరంగా ఉండడం లేదు.
త్వద్వక్త్రదృష్టిమాత్రేణ సర్వే జారాశ్చ విస్మృతాః
మీ ముఖాన్ని ఒక్కసారి చూసిన వెంటనే, మిగతా ప్రియులందరినీ నేను మరచిపోయాను.
నిషిషేధ చ మాం రమ్భా ప్రదదౌ మన్త్రమీదృశమ్
రంభ కూడా నన్ను నిషేధించి, ఈ మంత్రాన్ని ఇచ్చింది.
సమధుస్తవ శాపేన స జగామ హతోద్యమః 4.32.
మీ శాపం వల్ల సమధు తన శక్తిని, ప్రయత్నాన్ని పూర్తిగా కోల్పోయాడు.
సర్వాఙ్గేష్వేవ మే జాడ్యం బభూవ సాంప్రతం విభో
ప్రభూ, ఇప్పుడు నా శరీరమంతా మురిసిపోయినట్టుగా ఉంది.
తవాశ్లేషణమాత్రేణ విజ్వరాఽహం సునిశ్చితమ్
మీరు నన్ను ఆలింగనం చేసిన క్షణంలోనే నాకు ఉన్న జ్వరం పూర్తిగా పోయింది.
సన్తో గర్వం న కుర్వన్తి కర్మసాధ్యాశ్చ జీవినః
మంచి వారు ఎప్పుడూ గర్వించరు; జీవులు తమ పనుల వల్లే బంధించబడతారు.
కరం గృహ్ణాతి నృపతిః కర్మణా దదతి ప్రజాః
రాజు పెళ్లిలో చేయి పట్టి, తన చర్యల ద్వారా ప్రజలను పెళ్లి చేస్తాడు.
కర్మణా వాహకాః కేచిత్కేచిద్వాహనపాలకాః
కొంతమంది పనివారు అవుతారు, మరికొంతమంది రథాలను కాపాడేవారు అవుతారు.
కశ్చిచ్ఛచ్యాశ్చ జఠరం తవ పుత్రాశ్చ కేచన
కొంతమంది శచీ గర్భంలో పుడతారు, మరికొందరు మీ కుమారులు అవుతారు.
కేచిద్భవన్తి కృమయో విష్ఠాయాం దైవదోషతః
కొంతమంది దురదృష్టవశాత్తు మలంలో పురుగులుగా పుడతారు.
కేచిత్ప్రయాన్తి నరకం విణ్మూత్రే తత్ర పచ్యతే
కొంతమంది నరకానికి వెళ్లి, అక్కడ మలమూత్రంలో ఉడికించబడతారు.
కేచిత్సురా నరాః కేచిత్కేచిచ్చ క్షుద్రజన్తవః
కొంతమంది దేవతలు అవుతారు, మరికొందరు మనుషులు, ఇంకొందరు నీచజంతువులు అవుతారు.
కేచిద్భూపా వైశ్యశూద్రాః కేచిచ్చ మ్లేచ్ఛజాతయః 4.32.
కొంతమంది రాజులు, వైశ్యులు, శూద్రులు అవుతారు; మరికొందరు మ్లేచ్ఛులలో పుడతారు.
కేచిన్మూర్ఖాః కేచిదన్ధాః స్వాఙ్గహీనాశ్చ కేచన
కొంతమంది మూర్ఖులు, మరికొందరు అంధులు, ఇంకొందరు శరీర భాగాలు లేని వారు అవుతారు.