మన్త్రపూతం మహాస్త్రం చ చిక్షేప పితరం ముదా
మంత్రశుద్ధి కలిగిన ఆ మహాస్త్రాన్ని ఆనందంగా తన తండ్రిపై ప్రయోగించాడు.
క్షణం నిరీక్షణం చక్రే మోహిన్యాస్యే పునఃపునః
అతడు మోహినీ ముఖాన్ని క్షణం పాటు, మళ్లీ మళ్లీ చూసాడు.
బుబుధే మనసా సర్వం చరితం మన్మథస్య చ
అతడు మనసులో మన్మథుని అన్ని కార్యాలను కూడా గ్రహించాడు.
హే కామ యౌవనోన్మత్త మూఢైశ్వర్యేణ గర్విత
ఓ కామా, యవ్వనంతో మత్తులో, మూర్ఖత్వంతో, అధికారంతో గర్వపడే వాడా—
హతోద్యమో జగామాశు మన్మథో మధునా సహ
మన్మథుడు తన ప్రయత్నం నశించడంతో, మధుతో కలిసి త్వరగా అక్కడి నుంచి వెళ్లిపోయాడు.
ఇత్యువాచ జగద్ధాతా మోహినీం మదనాతురామ్
ప్రపంచ సృష్టికర్త, ప్రేమ బాధతో ఉన్న మోహినీతో ఇలా అన్నాడు.
బ్రహ్మోవాచ జ్ఞాతస్తవాభిప్రాయశ్చ నాహం యోగ్యోఽస్య కర్మణః
బ్రహ్మా అన్నాడు: నీ ఉద్దేశ్యం నాకు తెలుసు, కానీ ఈ కార్యానికి నేను యోగ్యుడిని కాను.
వేదే జుగుప్సితం కర్మ తదేవ కర్తుమక్షమః
వేదంలో నిందించబడిన ఈ కార్యాన్ని చేయడం నాకు సాధ్యం కాదు.
అకీర్తిం వేదవక్తుశ్చ నిన్ద్యం చ కిమతః పరమ్ 4.32.
వేదాన్ని చెప్పేవాడికి అపకీర్తి, నింద — వీటికంటే దుర్మార్గమైనది ఇంకేముంటుంది?
శ్రుతౌ శ్రుతమితి త్యాజ్యా సర్వదైవ తపస్వినామ్
శాస్త్రాలలో విన్నా, తపస్సు చేసే వారు ఎప్పుడూ దానిని వదిలేయాలి.
ధనాయుఃప్రాణయశసాం నాశినీ దుఃఖదాయినీ
అది ధనం, ఆయువు, ప్రాణం, కీర్తిని నాశనం చేస్తుంది; దుఃఖాన్ని కలిగిస్తుంది.
నిష్ఠురా నవఘాతిభ్యః సర్వాపద్బీజరూపిణీ
అది క్రూరంగా ఉంటుంది, కొత్త గాయాలకన్నా ప్రమాదకరం; అన్ని అపాయాలకు మూలంగా ఉంటుంది.
పరద్రోహాద్యథా సంపత్కులటాప్రేమ తత్సమమ్
ఇతరులకు హాని చేస్తే ఎలా నాశనం వస్తుందో, అలాగే దుర్మార్గ స్త్రీపై ప్రేమ కూడా అంతే.
యో విశ్వసేత్తాం సంమూఢో విపత్తస్య పదేపదే
ఎవడు ఆమెను నమ్మితే, మోసపోయి, ప్రతి అడుగులోనూ అపాయం ఎదుర్కొంటాడు.
యూనాం సంపత్స్వరూపా చ విషతుల్యా తపస్వినామ్
యువతులకు ధనం వారి రూపమే; తపస్వులకు అది విషంలా ఉంటుంది.
తవైవ కర్మ యోగ్యం చ యువానం పశ్య సున్దరి
ఓ సుందరి! యువతులకు యోగ్యమైన పనులు మాత్రమే తగినవి.
విదగ్ధాయా విదగ్ధేన సంగమో గుణవాన్భవేత్
తెలివైన మహిళకు తెలివైన పురుషునితో కలయిక నిజంగా శ్రేష్ఠమైనది.
అస్వతన్త్రః పరాధీనః కా రతిః పుంశ్చలీషు మే
నేను స్వతంత్రుడు కాక, ఇంకొకరికి ఆధీనుడనై ఉండగా, అవిశుద్ధ స్త్రీలతో నాకు ఏమి ఆనందం?
నాత్రాఽహం చ జగత్స్రష్టా తస్మాత్తవ పితా సదా 4.32.
ఇక్కడ నేను జగత్తును సృష్టించేవాడిని కాదు; అందుకే నీ తండ్రే నీకు ఎప్పుడూ అధిపతి.
స్వర్వైద్యౌ చంద్రతనయం దితిపుత్రాంశ్చ సుందరాన్
దేవ వైద్యులు, చంద్రుని కుమారుడు, దితి కుమారులు అందరూ—
యా మాం యాసి హి తాంస్త్యక్త్వా సా విదగ్ధా చ కాముకీ
నన్ను చేరే వారిని వదిలి నన్ను ఎవరైనా చేరితే, ఆ స్త్రీ తెలివైనదీ, కాముకురాలూ అవుతుంది.
స్త్రీ చేత్ప్రయాతి పురుషం విపరీతం విడమ్బనమ్
ఒక స్త్రీ పురుషుని దగ్గరకు తానే వెళితే, అది హాస్యాస్పదంగా మారుతుంది.
స్వయం ప్రార్థయతే స్వామీ న తు స్వామినమేవ చ
యజమాని తానే కోరుకోవాలి, కానీ యజమానిని మరొకరు కోరకూడదు.
భవేద్దూరం స్వల్పమూల్యం రత్నం స్వయముపస్థితమ్
దానంతట అదే వచ్చిన రత్నానికి విలువ చాలా తక్కువగా భావిస్తారు.
లోకాచారేషు వేదేషు న స్త్రీ యాతి పరప్రియమ్
లోకాచారంలోనూ, వేదాల్లోనూ, స్త్రీ మరొకరి ప్రియుని దగ్గరకు వెళ్ళదు.
స పూజ్యో న భవేత్పూజ్యో యద్రతిః పరవస్తుషు
ఇతరుల వస్తువుల్లో ఆనందం పొందేవాడు గౌరవానికి అర్హుడు కాదు.
స్వేన్ద్రియాః శత్రవః సర్వే శత్రుతా యన్నిమిత్తతః
మన స్వంత ఇంద్రియాలే మన శత్రువులు; శత్రుత్వం వాటివల్లే కలుగుతుంది.
కృతే వేదవిరుద్ధే చ మిత్రం శత్రుర్భవేద్ధ్రువమ్
వేదానికి విరుద్ధంగా పని చేసినప్పుడు, స్నేహితుడు కూడా ఖచ్చితంగా శత్రువుగా మారతాడు.
హరౌ తుష్టే జగత్తుష్టం తస్మిన్రుష్టే భవో రిపుః 4.32.
హరి సంతోషిస్తే జగత్తు సంతోషిస్తుంది; ఆయన కోపపడితే జీవితం శత్రువుగా మారుతుంది.
స్వకీయాచరణాత్సర్వం భవే భవతి కర్మణః
మన స్వంత ప్రవర్తన, కర్మల వల్లే జీవితంలో అన్నీ కలుగుతాయి.