హేమన్తే ప్రథమే మాసి గోపికాః కామమోహితాః
హేమంత ఋతువులో మొదటి నెలలో, గోపికలు కోరికతో మోహితులయ్యారు.
స్నాత్వా సూర్యసుతాతీరే పార్వతీం వాలుకామయీమ్
సూర్యుని కుమారుని నది తీరంలో స్నానం చేసి, ఇసుకతో చేసిన పార్వతీదేవిని పూజించారు.
చన్దనాగురుకస్తూరీకుఙ్కుమైశ్చ మనోహరైః
సందళం, అగరుబత్తి, కస్తూరి, కుంకుమ—ఇవి అన్నీ మనోహరమైనవే,
ధూపైర్దీపైశ్చ నైవేద్యైర్వస్త్రైర్నానాఫలైర్మునే
ధూపాలు, దీపాలు, నైవేద్యాలు, వస్త్రాలు,色色 పండ్లతో, ఓ మునీంద్రా,
హే దేవి జగతాం మాతః సృష్టిస్థిత్యన్తకారిణి
ఓ దేవీ! జగత్తుకు తల్లి, సృష్టి, స్థితి, లయకారిణి,
మన్త్రేణానేన దేవేశీం పరిహారం విధాయ చ
ఈ మంత్రంతో దేవతలలో శ్రేష్ఠురాలైన అమ్మవారికి పరిహారం చేసి,
మన్త్రస్తు సామవేదోక్తోఽయాతయామః సబీజకః
ఈ మంత్రం సామవేదంలో చెప్పబడింది. ఇది విరామం లేకుండా, బీజాక్షరంతో కూడి ఉంటుంది.
పుష్పం మాల్యం చ నైవేద్యం ధూపం దీపం తథా శుభమ్
పువ్వులు, హారాలు, నైవేద్యం, ధూపం, దీపం — ఇవన్నీ శుభప్రదమైనవి.
ప్రవాలమాలయా భక్త్యా చేమం మన్త్రం సహస్రధా 4.27.
పవిత్రమైన ప్రవాళ మాల వేసుకొని, భక్తితో ఈ మంత్రాన్ని వెయ్యిసార్లు జపించాలి.
సర్వమఙ్గలమాఙ్గల్యే సర్వకామప్రదే శివే
సర్వ మంగళానికి మూలమైనవాడవు, సర్వ కామాలను ప్రసాదించేవాడవు, శివే!
ఇత్యుక్త్వా చ నమస్కారం కృత్వా దత్త్వా చ దక్షిణామ్
ఇలా చెప్పి, నమస్కారం చేసి, దక్షిణా సమర్పించాలి.
శ్రీనారాయణ ఉవాచ భక్త్యా గోపాఙ్గనాః సర్వాః సర్వాభీష్టఫలప్రదామ్
శ్రీనారాయణుడు ఇలా అన్నాడు: భక్తితో గోపికలు అందరూ తాము కోరుకున్న ఫలితాలను ప్రసాదించేవారిని పొందారు.
జగత్యేకార్ణవే ఘోరే రుద్రసూర్యవివర్జితే
ఈ లోకంలో, ఒకటే సముద్రంలో, భయంకరంగా, అక్కడ రుద్రుడు, సూర్యుడు లేరు.
దత్తం పురా బ్రహ్మణే చ హరిణా జలశాయినా
పురాతన కాలంలో, జలశాయినిగా ఉన్న హరి, బ్రహ్మకు ఇది ఇచ్చాడు.
నాభిపద్మే జగత్స్రష్టా మధునా కైటభేన చ
నాభిలోని పద్మంలో, జగత్తును సృష్టించేవాడు, మధు, కైటభులతో కూడి ఉన్నాడు.
బ్రహ్మోవాచ జయే మే మఙ్గలం దేహి నమస్తే సర్వమఙ్గలే
బ్రహ్మ ఇలా అన్నాడు: నాకు విజయాన్ని, మంగళాన్ని ఇవ్వు. సర్వ మంగళమైనవాడివి, నీకు నమస్కరిస్తున్నాను.
దైత్యనాశార్థవచనో దకారః పరికీర్తితః
'ద' అనే అక్షరం అసురులను నాశనం చేయడాన్ని సూచిస్తుంది.
రేఫో రోగఘ్నవచనో గశ్చ పాపఘ్నవాచకః
'ర' అనే అక్షరం రోగాలను తొలగించడాన్ని, 'గ' పాపాలను నశింపజేయడాన్ని సూచిస్తుంది.
స్మృత్యుక్తి స్మరణాద్యస్యా ఏతే నశ్యన్తి నిశ్చితమ్ 4.27.
ఆమెను స్మరించి, ఆమె పేరును పలికితే ఇవన్నీ తప్పక నశిస్తాయి.
విపత్తివాచకో దుర్గశ్చాకారో నాశవాచకః
'దు' అనగా విపత్తు, 'ర్గ' అనగా అడ్డంకులను తొలగించడాన్ని సూచిస్తుంది.
దుర్గో దైత్యేన్ద్రవచనోఽప్యాకారో నాశవాచకః
'దుర్గ' అనగా దానవాధిపతి, 'ఆ' అనగా నాశనం చేయడాన్ని సూచిస్తుంది.
శశ్చ కల్యాణవచన ఇకారోత్కృష్టవాచకః
'శ' అనగా మంగళం, 'ఈ' అనగా అత్యుత్తమతను సూచిస్తుంది.
శ్రేయఃసఙ్ఘోత్కృష్టదాత్రీ శివా తేన ప్రకీర్తితా
ఎక్కువ శ్రేయస్సును ప్రసాదించేవాడిగా ఆమెను శివ అని పిలుస్తారు.
శివో హి మోక్షవచనశ్చాకారో దాతృవాచకః
'శివ' అనగా మోక్షాన్ని, 'ఆ' అనగా దాతను సూచిస్తుంది.
అభయో భయనాశోక్తశ్చాకారో దాతృవాచకః
అభయము అనగా భయము లేకుండా ఉండడం, భయనాశము అనగా భయాన్ని తొలగించేవాడు, ఆకారము అనగా దాతగా ఉండేవాడు అని అర్థం.
రాజ్యశ్రీవచనో మాశ్చ యాశ్చ ప్రాపణవాచకః
రాజ్యశ్రీ అనగా రాజసం కలిగిన ఐశ్వర్యము, మా అనగా కాదు అని, యా అనగా ఇచ్చేవాడు అని అర్థం.
మాశ్చ మోక్షార్థవచనో యాశ్చ ప్రాపణవాచకః
మా అనగా మోక్షము కోసం అని, యా అనగా మళ్లీ ఇచ్చేవాడు అని అర్థం.
నారాయణార్ధాఙ్గభూతా తేన తుల్యా చ తేజసా
ఆమె నారాయణునికి అర్ధాంగిగా మారింది, తేజస్సులో ఆయనతో సమానంగా ఉంది.
నిర్గుణస్య చ నిత్యస్య వాచకశ్చ సనాతనః 4.27.
ఆమె నిర్గుణుడైన, శాశ్వతుడైన పరమాత్మ యొక్క నిత్యమైన రూపము.
జయః కల్యాణవచనో యాకారో దాతృవాచకః
జయ అనగా మంగళకరమైనది, యా అనగా ఇచ్చేవాడు అని అర్థం.