శేషాధారశ్చ కూర్మస్త్వమంశేన సృష్టిహేతవే
నీవు శేషునిగా లోకాలను మోయడానికీ, కూర్మరూపంలో సృష్టి కోసం భాగంగా అవతరించావు.
రామో దాశరథిస్త్వం చ జానక్యుద్ధారహేతవే
నీవే దశరథుని కుమారుడైన రాముడు, సీతను రక్షించడానికి అవతరించావు.
కలయా పరశురామశ్చ జమదగ్నిసుతో మహాన్
నీవు కొంత భాగంతో, జమదగ్ని కుమారుడైన గొప్ప పరశురాముడవు.
అంశేన కపిలస్త్వం చ సిద్ధానాం చ గురోర్గురుః
నీవు కొంత భాగంతో కపిలుడు, సిద్ధులందరికీ గురువుల గురువు.
అంశేన జ్ఞానినాం శ్రేష్ఠో నరనారాయణావృషీ
నీవు కొంత భాగంతో జ్ఞానులలో శ్రేష్ఠుడు, నరనారాయణ మహర్షులు.
అధునా కృష్ణరూపస్త్వం పరిపూర్ణతమః స్వయమ్
ఇప్పుడు నీవు కృష్ణరూపంలో, పరిపూర్ణ స్వరూపుడవు.
యశోదాజీవనో నిత్యో నన్దైకానన్దవర్ధనః 4.22.
యశోదకు ప్రాణంగా ఉండే నిత్యుడు, నందుడి ఆనందాన్ని ఒక్కడే పెంచేవాడు.
వసుదేవసుతః శాన్తో దేవకీదుఃఖభఞ్జనః
వసుదేవుని కుమారుడు, శాంతస్వభావుడు, దేవకికి కలిగిన బాధను తొలగించేవాడు.
పూతనాయై మాతృగతిం ప్రదాతా చ కృపానిధిః
పూతనకు తల్లి స్థానం ఇచ్చినవాడు, అపారమైన కరుణతో నిండినవాడు.
స్వేచ్ఛామయ గుణాతీత భక్తానాం భయభఞ్జన
తన స్వేచ్ఛతో రూపం దాల్చినవాడు, గుణాలకు అతీతుడు, భక్తుల భయాలను పోగొట్టేవాడు.
హే నాథ గార్దభీయోనేః సముద్ధర భవార్ణవాత్
ఓ నాథా! గర్దభి యోనిలో పుట్టిన నన్ను ఈ సంసారసాగరంలో నుంచి రక్షించు.
వేదా బ్రహ్మాదయో యం చ మునీన్ద్రాః స్తోతుమక్షమాః
వేదాలు, బ్రహ్మ మరియు గొప్ప మునులు ఆయనను స్తుతించలేరు.
ఏవం కురు కృపాసిన్ధో యేన మే న భవేజ్జనుః
కరుణాసముద్రా! నేను మళ్లీ జన్మించకుండా నీవు దయచూపు.
బ్రహ్మా స్తోతా ఖరః స్తోతా నోపహాసితుమర్హసి
బ్రహ్మ కూడా స్తుతించేవాడు, గర్దభుడూ స్తుతించేవాడు; నిన్ను ఎవరూ అపహాస్యం చేయరాదు.
ఇత్యేవముక్త్వా దైత్యేన్ద్రస్తస్థౌ చ పురతో హరేః
ఇలా చెప్పిన తరువాత, దైత్యాధిపతి హరిని ఎదుట నిలబడ్డాడు.
ఇదం దైత్యకృతం స్తోత్రం నిత్యం భక్త్యా చ యః పఠేత్
ఈ దైత్యుడు చేసిన స్తోత్రాన్ని ఎవరైనా భక్తితో ప్రతిదినం పఠిస్తే—
ఇహ లోకే హరేర్భక్తిమన్తే దాస్యం సుదుర్లభమ్ 4.22.
ఈ లోకంలో హరికి భక్తితో సేవ చేయడం చాలా అరుదైనది.
శ్రీనారాయణ ఉవాచ కథం కరోమి సంహారమీదృశం భక్తమిత్యహో
శ్రీనారాయణుడు ఇలా అన్నాడు: ఇంతటి భక్తుడిని నేను ఎలా నాశనం చేయగలను? హాయ్!
అనుమన్య స్మృతిం తస్య సంజహార హరిః స్వయమ్
ఆయన కోరికను మంజూరు చేసి, హరిః తనే అతని జ్ఞాపకశక్తిని తీసేశాడు.
దానవో మాయయా విష్ణోర్విసస్మార పునః స్వకమ్
విష్ణువు మాయ వల్ల ఆ దానవుడు మళ్లీ తనను తానే మర్చిపోయాడు.
ఉవాచ శ్రీహరిం దైత్యః కోపాత్ప్రస్ఫురితాధరః
దైత్యుడు కోపంతో పెదవులు కంపించిస్తూ శ్రీహరిని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
దైత్య ఉవాచ అద్య ప్రస్థాపయిష్యామి త్వామహం యమమన్దిరమ్
దైత్యుడు అన్నాడు: ఈ రోజు నిన్ను నేను యమలోకానికి పంపిస్తాను.
ఆయాసి జీవనాకాఙ్క్షీ మమ తాలవనం శిశో
బాలా! నీవు ప్రాణాలతో ఉండాలని ఆశించి నా తాళవనానికి వచ్చావు.
న కంసో న జరాసన్ధో నరకో న సమో మమ
కంసుడు కాదు, జరాసంధుడు కాదు, నరకుడు కూడా కాదు — నాకంటే సమానుడు ఎవరూ లేరు.
నహి సంహారకర్తా చ మాం సంహర్తుం క్షమః శివః
వినాయకుడు అయిన శివుడు కూడా నన్ను నాశనం చేయలేడు.
మమ తాలతరూన్భఙ్క్త్వా పాతయిత్వా ఫలాని చ
నా తాళి చెట్లను విరగ్గొట్టి, వాటి పండ్లను కింద పడేసిన తరువాత,
కస్త్వం వద బటో సత్యం కమనీయోఽతిసున్దరః 4.22.
ఓ అందమైన బాలకా! నువ్వెవరో నిజంగా చెప్పు.
ఇత్యుక్త్వా మస్తకే కృత్వా ప్రేరయిత్వా తు తం బలీ
ఇలా చెప్పి, ఆ బలవంతుడు అతడిని తన తలపై పెట్టి ఊపేశాడు.
పాతయిత్వా చ తం భూమౌ విషాణాభ్యాం జఘాన సః
ఆయన అతడిని నేలపై పడేసి, తన కొమ్ములతో కొట్టాడు.
దైత్యో భగ్నవిషాణశ్చ తమీశం కోపయన్మునే
దైత్యుడు, కొమ్ములు విరిగిపోయి, కోపంతో ఆ ప్రభువును రెచ్చగొట్టాడు, ఓ మునీశ్వరా!