निर्गुणास्य निरीहस्य सर्वबीजस्य तेयसा । भारावतरणायैव चाऽऽविर्भूतस्य सांप्रतम्
श्रीकृष्ण उवाच शरीरधारिणश्चापि कुशलप्रश्नमीप्सितम् । तत्कथं कुशलप्रश्नं मयि विप्र न विद्यते
सनत्कुमार उवाच शरीरे प्राकृते नाथ संततं च शुभाशुभम् । नित्यदेहे क्षेमबीजे शिवप्रश्नमनर्थकम्
श्रीभगवानुवाच यो यो विग्रहधारी च स च प्राकृतिकः स्मृताः । देहो न विद्यते विप्र तां नित्यां प्राकृतिं विना
सनत्कुमार उवाच रक्तबिन्दूद्भवा देहास्ते च प्राकृतिका स्मृताः । कथं प्रकृतिनाथस्य बीजस्य प्राकृतं वपुः
सर्वबीजस्य सर्वादिर्भवांश्च भगवान्स्वयम् । सर्वेषामवतारणां प्रधानं बीजमव्ययम्
कृत्वा वदन्ति वेदाश्च नित्यं सत्यं सनातनम् । ज्योतिःस्वरूपं प्रधानं बीजमव्ययम्
मायया सगुणं चैव मायेशं निर्गुणं परम् । प्रवदन्ति च वेदाङ्गास्तथा वेदविदः प्रभो
श्रीकृष्ण उवाच संप्रतं वासुदेवोऽहं रक्तपीर्याश्रितं वपुः । कथं न प्रकृतो विप्र शिवप्रश्नमभीप्सितम्
सनत्कुमार उवाच वासुः सर्वनिवासश्च विश्वानि यस्य लोमसु । तस्य देवः परं ब्रह्म वासुदेव इतीरितः
वासुदेवेति तन्नाम वेदेषु च चतुर्षु च । पुराणेष्वितिहासेषु यात्रादिषु च दृश्यते
रक्तवीर्याश्रितो देहः क्व ते वेदे निरूपितः । साक्षिणो मुनयश्चैव धर्मः सर्वत्र एव च
साक्षिणो मम वेदाश्च रविचन्दौ च संप्रतम्
भृगुरुवाच सत्यं वदसि त्वमेव वैष्णवाग्रणीः । स्वागतं कुशलं शश्वत्किंनिमित्तमिहाऽऽगतः
सनत्कुमार उवाच श्रूयतां मुनयः सर्वे श्रूयतां कृष्ण सांप्रतम् । अहो येन निमित्तेन चातिशीघ्रमिहाऽऽगतः
श्रीकृष्ण उवाच भगवन्मर्वधर्मज्ञ किंनिमित्तमिहाऽऽगतः । सर्वं जानासि सर्वज्ञ त्वमेव विदुषां वरः
सनत्कुमार उवाच धन्योऽसि भगवञ्छश्वन्मान्योऽसि जगतामपि । सर्वेश्वरेश्वरोऽसि त्वं तत्परो नास्ति विश्वतः
श्रीकृष्ण उवाच यज्ञानां च व्रतानां च तपस्यानां द्विजेश्वर। सततं फलदाताऽहं दक्षिणाभिः सहेति य
इति श्रुत्वा कुमारश्च जवेन प्रययौ वने । मत्वाऽऽश्चर्य च वचनं वारयामास तेऽपितम्
ऋषय ऊचुः हे सिद्धेन्द्र महाभाग कुमार करुणामय । का शङ्कितकथा प्रोक्ता भगवत्कृष्णसंनिधौ
किं पुत्र दृष्टमाश्चर्य श्रुतं किमपि कुत्रचित् । अतीव कृत्वा विस्तीर्णमस्माकं वक्तुमर्हसि
एत स्मिन्न्नतरे ब्रह्मा पार्वत्या सह शंकरः । अनन्तश्चापि धर्मश्च श्रीसूर्यश्च निशाकरः
आदित्या वसवो रुद्रा दिक्पालाद्याश्च देवताः । श्रीकृष्णः सहसोत्थाय संभाध्य चपृथक्पृथकु
मधुपर्कादिकं दत्त्वा पूजयामास भक्तितः । प्रणेसुर्ऋषयः सर्वे शेषं शंभुं विधिं शिवाम्
परस्परं च संभाषा बभूव द्विजदेवयोः । समुवासाऽऽसने मध्ये कुमारः कनकप्रभः
मया गतश्च गोलोको न दृष्टो राधिकापतिः । ततो गतं च वैकुण्ठं तत्र नास्ति चतुर्भुजः
ततो गतश्च क्षीरोदस्तत्र नास्ति हरिः स्वयम् । परिश्रान्तो विषण्णश्च स्नातं क्षीरोदधेस्तटे
विस्तीर्णवालुकामध्ये कच्छपः शतयोजनः । भीतश्च कम्पितस्तत्र दृष्टो दुःखी च शुष्कितः
निःसारितो राघवेण मीनेन च महात्मना । धन्योऽसीति मयोक्तश्च नाहं धन्य उवाच सः
क्षीरोदः सागरो धन्यो जन्तवो यत्र मद्विधाः । मत्तो महत्तराश्चापि ह्यसंख्याश्च महामुने