सा देवी परमया भक्त्या ब्रह्माणं विष्णुं महेश्वरं च पूजयामास। अग्निना शुद्धीकृतवस्त्रधारिणी, यथोचिताभरणैः भूषिता, शुभोच्चारणपूर्वकं व्रतम् आरब्धवती। सा शुभकुम्भे स्वाभिलषितं श्रीकृष्णं सम्प्रार्थ्य आहूतवती। व्रते यद् यद् कर्तव्यं दातव्यं च, तद् विविधरूपेण, यानि च व्रतानुसारि दानानि, यानि त्रिषु लोकेषु दुर्लभानि, तानि सर्वाणि सती वेदविधिना समर्प्य, अथातिथीन् सत्कार्य विप्रान् च भोजयामास। सा धर्मिष्ठा सती धर्मज्ञान् सन्तः सुपूज्य, तान् सुसंस्कृतं भोजनं दत्तवती। समाप्तिदिने पुरोहितः तत्र ब्राह्मणं सम्बोधितवान्। तस्य वचनं श्रुत्वा, सा देवतासभायाम् विलपन्ती पतिता। तां मूर्च्छितां दृष्ट्वा, मुनयः प्रवराः हसितवन्तः। ततः सभायाम् उपस्थितैः प्रेरितः, सः शिवां पुनरुद्धर्तुं प्रार्थितः। श्रीमहादेवः उवाच—"शिवे, चेतनां पुनः प्राप्य, मम वचनानि शृणु।" एवं संबोध्य, शिवः शुष्ककण्ठोष्ठतालुः, उवाच—"यद् हितं, यद् सत्यं, यद् मितं, तदेव अन्ते सुखदं भवति। शृणु, देवि, वेदसंस्थं वक्ष्यामि। सर्वकर्मणां सारः दक्षिणा इति। दिव्यं पितृयज्ञं नित्यं नैमित्तिकं वा, प्रियं, यत् दत्तं, तेन दाता कालसूत्रं प्राप्नोति।" "समये यद् न दीयते, तदा द्विगुणं दातव्यम्। मासात् पञ्चशतानि, षण्मासे चतुःशतगुणं दातव्यम्। दाता सहस्रवर्षाणि नरके पतति, पुण्यं नश्यति, अपुण्यस्य कर्मापि नश्यति।" ब्रह्मा उवाच—"धर्मे नष्टे, धर्मज्ञे नष्टे, कर्ता नश्यति।" धर्मः उवाच—"यावत् अहं तिष्ठामि, महाभाग, सर्वं कुशलं।" देवाः ऊचुः—"यदा तव व्रतं पूर्णं, तदा तव मनःसंतोषं दद्मः।" ऋषयः ऊचुः—"यदा वयं धर्मज्ञाः सन्ति, कथं आपद् जायेत?" सनत्कुमारः उवाच—"आत्मना सञ्चितस्य तपसः फलम् कालात्ययेऽपि लभ्यते। यज्ञे दक्षिणारहिते यज्ञफलमेव लभ्यते इति।" पार्वती उवाच—"यदि स्वामी एव दक्षिणा, तर्हि पुत्रस्य धर्मस्य वा किम्? भूमौ सम्मानं न कृत्वा वृक्षपूजनस्य फलं किम्? स्वेच्छया प्राणत्यागे कायस्य किमर्थता? पतिहि शतपुत्रसमः स्त्रीणां, देवेश। पतिसंभूत एव वंशः पुत्रश्च।" श्रीविष्णुः उवाच—"धर्मे नष्टे, धर्मिष्ठेष्वपि, पुत्रपतिसंपदः किम्?" ब्रह्मा उवाच—"संकल्पितं कर्म कर्तव्यम्; अनिर्वृत्तं व्रतं न परित्याज्यम्।" पार्वती उवाच—"यस्यैषा सा तस्यैवेशः; वेदवित्तम, मम वचनं शृणु। दाता एव स्वामी सदा, स्वयमेव स्वत्वं न लभ्यते।" धर्मः उवाच—"पतिपत्नी एकदेह एव; उभयोः दाने समता।" पार्वती उवाच—"अश्रुतं, विपरीतम्, शास्त्रनिष्ठैः न श्रूयते।" देवाः ऊचुः—"वेदवित्तम, वेदविवादे त्वां को देवः जयेत?" पुण्ये व्रते पतिः एव दक्षिणा स्थाप्यते। एवं ते सर्वे परस्परं धर्मनीतिवादं कृत्वा, देवी सती परमव्रतपरायणा धर्मस्य गूढार्थं सम्यगवगच्छति स्म।