घृताची तदा तक्षकाय तं वचनं निवेद्य, कामस्य निकेतनं प्राप। तत्र भारतवर्षे, कामस्य च गोपालस्य च इच्छया, सा स्मृतिपूर्वकं पुनर्जन्म लब्धवती, तपस्विनी च जाता। सा दीप्तस्वरूपा तपः समाचरत्, तस्याः कायः तप्तकाञ्चनसदृशः प्रभया विराजमानः। ततः देवविश्वकर्मणः शक्त्या नव पुत्रान् अदधात्। तदा शौनकः पप्रच्छ—क्व सा नव पुत्रान् अपादयत्, कियदहः परिमाणेन? सूतः प्रत्युवाच—सः विश्वकर्मा दुःखेन पीडितः ब्रह्मलोकं ययौ। तत्र ब्रह्माणं प्रणम्य स्तुत्वा स एवमाख्यात्। स एव ब्राह्मणः पृथिव्यां जातः शिल्पी अभवत्। सः सर्वत्र सर्वेषां चिरकालं, विचित्राणि, विविधानि, आश्चर्यजनकानि, रमणीयानि च शिल्पानि निर्मितवान्। एकदा प्रयागे, राज्ञे किञ्चित् शिल्पं निर्माय, सः तत्र नववपुषं तपस्विनीं घृताचीं ददर्श। तां दृष्ट्वा सः काममोहितः, मूढचेताः सञ्जातः। तदा सः ब्राह्मणः उवाच—मामेवमवगन्तुम् अर्हसि न, सुभगे, अहं हि स्वयं विश्वकर्मा। त्वां शापात् विमोचयिष्यामि, माम् एव अन्वेषय। द्विजस्य वाक्यानि श्रुत्वा, नववपुषि घृताची, गोपवधू रूपेण उवाच—कथं मया त्वया सह संगमः स्याद् गङ्गातटे भारतवर्षे? हे विश्वकर्मन्, एष भारतवर्षः कर्मभूमिः पुण्यः। अत्र जन्म पुण्यकर्मणा तपसा मोक्षार्थं लभ्यते। या देवी नारायणी मायेश्वरी तुष्टा भवति, सा एव अत्र जन्यते। योऽपि मोहितः विषयासक्तः, स भारतवर्षे जातः। अहं सर्वं स्मरामि, देवाः, पूर्वजन्मानि च। अहं मोक्षार्थं गङ्गातटे परमपवित्रे तपः करोमि। अन्यत्र यत्पापं कृतं तद् गङ्गायां नश्यति। किंतु नारायणतीर्थे तपसा एव तदपि विनश्यति। घृताच्या वाक्यानि श्रुत्वा, विश्वकर्मा वातरूपधारी, मलयशैलस्य रम्ये कुसुमशय्यायाम्, पुष्पचन्दनवायुभिः सुरभिते कानने, तया रहसि रमणीयं संगमं कृतवान्। तस्यां कामातुरायाम् अतिभारगर्भः समजायत। शौनक, सः ज्ञानसम्पन्नः सर्वशिल्पकुशलः, पुष्पकारान्, शिल्पिनः, शंखकर्तॄन्, डोलकारान् च, तान् सर्वान् वरं दत्त्वा पृथिव्यां प्रतिष्ठापयामास। सुवर्णकारः ब्राह्मणकनकचौर्येन, ब्राह्मणश्रेष्ठ, पतितः। तन्तुवायः ब्राह्मणशापेन भूमौ पतितः। चित्रकारः कालक्रमेण त्वरितं चित्रकार एव जातः। कश्चन वैश्यो विशेषः सुवर्णकारसंसर्गात् जातः। चित्रकारबीजेन शूद्रवेश्यायां पुत्रः जातः। गृहनिर्मातुः बीजेन कुम्भकारपत्न्यां जातः। कुम्भकारस्य बीजेन डोलकारपत्न्यां सुतः जातः। त्वरितं क्षत्रियबीजेन राजपत्न्यां अपि पुत्रः उत्पन्नः। एवं घृताच्या विश्वकर्मणः च भारतवर्षे पुण्यकथायाः विस्तारः अभवत्।