नारायणः भक्त्या तां देवीं मणिमयासने सम्यक् उपावेशयत्। दिव्यगङ्गाजलम् मणिकुम्भे स्थापयित्वा, वह्निना शुद्धीकृतानि मनोहराणि वस्त्राणि तस्यै समर्पितवान्। ततः स गणेशं, आदित्यं, वह्निं, विष्णुं, शिवं, पार्वतीं च भक्त्या पूजयामास। 'ॐ ह्रीं श्रीं मनसादेव्यै स्वाहा' इति मन्त्रं सुस्वरं जपन्, सोलःोपचारैः दुर्लभैः पूजाविधिभिः हरिः तां सम्यक् अर्चयामास। तत्र नानाविधानि वाद्ययन्त्राणि समुज्जग्मुः। तत्र, ब्राह्मणाज्ञया ब्रह्मविष्णुशिवाज्ञया च देवः सर्वं समाचरत्। अथ महेन्द्रः उवाच— "अहं किल सर्वोच्चस्य परस्य स्तवं कर्तुं न समर्थः। स्तोत्रलक्षणानि वेदे दृश्यन्ते, स्वस्वरूपकथनात् परं श्रेयः। त्वं शुद्धसत्त्वस्वभावा, क्रोधहिंसारहिते, पुण्ये, मया पूजिता, अदितिरिव मातासि। त्वं दयारूपिण्यसि भगिनि, क्षमास्वरूपिणी च जननी। त्वां पूजनीयं करोमि, मम स्नेहः त्वयि वर्धते। पुनः पुनः त्वामहं अधिकं पूजयामि। पञ्चमीमुपलभ्य मनसाख्यां मासान्ते वा प्रतिदिनं वा, ये कीर्तिमन्तः, प्रसिद्धाः, पण्डिताः, गुणसम्पन्नाश्च, ते लक्ष्म्याः वियुक्ताः स्युः; तेषां सर्पभयम् नित्यं भविष्यति। पुण्यात्मा जरत्कारुः, नारायणांशः, अस्माकं रक्षार्थं त्वां चित्ते स्मरामः। अतः हे देवि, त्वं चित्ते पूज्यसे नमस्यसे च। तस्मात् पौराणिकैः त्वं मनसादेवीति स्मर्यसे। यः यद् चिन्तयति, स तस्य शतगुणं फलं प्राप्नोति। एवं सा देवी स्वस्वालयं स्वाभरणैः, वस्त्रैः, परिचारिकाभिः सहित्या प्रतस्थे। सा भ्रातृभिः नित्यं पूजिता, सर्वत्र सत्कृता पूजिता च। दुग्धेन अभिषेच्य तां भक्त्या पूजयामास; तदा देवैः पूजिता सा पुनः स्वर्गलोकं प्रतस्थे। यः कश्चन तां पूज्यैतत् पुण्यबीजमयम् स्तोत्रं पठति, तस्य विषमपि अमृतरूपं भवति। स नूनं सर्पशय्यः, सर्पवाहनः वा भविष्यति। नारद उवाच— "भगवन्, तस्याः जन्मकर्मणां यथार्थकथां श्रोतुमिच्छामि।" नारायणः प्राह— "गवां मध्ये सुरभिः श्रेष्ठा, सा गोलोके जाता। सृष्ट्याद्याख्यां कथां ते कथयिष्यामि, शृणु सम्यक्। कदाचित् राधापतिः राधया सह क्रीडारसातिशयेन रहसि रम्ये सन्निविष्टः। तस्य लीलया, वामभागात् सुरभिं देवीं ससृजत्। सुरभीं वत्ससमेतां दृष्ट्वा, स मणिकुम्भे तां दुग्धां पयः पिपील। स्वयं गोपांगनापतिः तत् उष्णं मधुरं पयः पपौ। ततः तत्र विस्तीर्णं शतयोजनपरिमितं सरः समुत्पन्नम्। तद् राधायाः गोपांगनानां च क्रीडासरः अभवत्। ततः सहसा कोटिशः कामधेनवः उत्पन्नाः। तासां पुत्राः पौत्राश्च अपि अनन्तसंख्यकाः अभवन्।