सृष्ट्यादौ जगन्नाथः पितृगणान् सृजितवान्। सप्त पितृसमूहान् सन्दर्श्य, तेषां रूपं पूर्णं मनोहरं च दृष्ट्वा, स्नानादि कर्माणि, यावद् श्राद्धं देवपूजनं च, स्थापयामास। यः ब्राह्मणः त्रिसन्ध्याः, श्राद्धं, देवतार्पणं च प्रतिदिनं न कुर्यात्, हरिसेवां विहाय, श्रीहर्यर्पितं भोजनं न भुञ्जीत्, स दोषयुक्तः भवति। ब्रह्मा श्राद्धं तदनुष्ठानं च निर्माय, पितृहिताय तत्रतः निर्गतः। पितरः सर्वे तदनन्तरं क्षुधार्ताः, विषण्णचित्ताः, ब्रह्मासभां गताः। तदा ब्रह्मा मनसा एकां कन्यां सृजितवान्, या रूपेण मोहिनी, विदुषी, गुणवती, सुन्दरी, भक्तिमती च आसीत्। सा शुद्धा, प्रकृत्याः अंशः, स्मितवदना, वरदायिनी, शुभा च। तस्याः शतदलपद्मे स्थितः पद्मपादः आसीत्। ब्रह्मा तां कन्यां पितृभ्यः दत्तवान्, तेषां तुष्टये, तृप्तिस्वरूपां च। 'स्वधा' मन्त्रान्तं जपित्वा, 'एतां पितृभ्यः दत्त्वा' इति उक्तवान्। देवतार्पणाय 'स्वाहा' श्रेष्ठा, पितृयज्ञे 'स्वधा' परमं। पितरः, देवाः, ब्राह्मणाः, ऋषयः, मनुष्याः च, सर्वे तेन तुष्टाः, सर्वकामाः पूर्णाः अभवन्। एवं स्वधाया उत्तमं चरित्रं सम्पूर्णं कथितम्। ततः नारदः उवाच—'श्रमेण श्रोतुम् इच्छामि; वद, वेदविदां श्रेष्ठ।' नारायणः उवाच—'त्वं सर्वं जानासि; तव उन्नतये अहं वक्ष्यामि।' शरदः कृष्णपक्षे त्रयोदश्यां, माग्धायां, श्राद्धकाले, यदि ब्राह्मणः शुद्धचित्तः श्राद्धं कुर्यात्, स्वधायाः पूजनं पूर्वं न कुर्यात्, स ब्रह्मणः मानसकन्यां, नित्ययुवां, स्थिरां च ध्यायेत्। एवं ध्यायित्वा, सुन्दरपात्रे, शालग्रामे वा अन्यत्र शुभस्थले, 'आँ, श्रीं, क्लीं, स्वधादेव्यै, स्वाहा' इति महामन्त्रं जपेत्। 'स्वधास्तोत्रं शृणु', इत्युक्त्वा, ब्रह्मा उवाच—'सर्वपापात् विमुक्तः वाजपेयफलम् आप्नोति।' यदि त्रिसन्ध्यायां 'स्वधा, स्वधा, स्वधा' स्मरति, यः श्राद्धकाले स्वधास्तोत्रं श्रुणोति, यः त्रिसन्ध्यायां 'स्वधा, स्वधा, स्वधा' जपति, स पितृणां श्वाससमः, द्विजात्मा भवति। 'मम मनः अतिक्रान्त्वा, पितृतुष्टये गच्छ', 'त्वं नित्याः, नित्यस्वरूपा, गुणरूपा, उत्तमा', 'ओम्, आशीः, नमः, स्वाहा, स्वधा, त्वं दक्षिणा अपि' इत्यादि स्तुतिः। पूर्वं त्वं स्वधा, गोलोके गोपी, राधिकायाः सखी आसीत्। राधिकायाः शापेन गोलोकात् पतित्वा, भूलेख्यां आगता। कृष्णस्य आलिङ्गनस्य पुण्येन, मम मानसकन्या अभवः। सा स्वाहा, सुन्दरी गोपी, राधिकायाः सखी पूर्वं आसीत्। सा दीर्घकालं वसन्ते, कृष्णेन सह रासमण्डले स्थितवती। शापेन सा विनष्टा, गोलोकात् पतित्वा, भूलेख्यां आगता। सा शुद्धरूपा, परमाऽपि, देवमनुष्यैः पूजिता।