साधवः श्रुणुत। धर्मज्ञैः पुण्यैः पापिभिः च शुभाशुभं गमनं यत्र यत्र तेषां कर्मणां फलानि निरूपितानि। ततः गणेशस्य जन्मकथनं गणेशविभागे वर्णितम्। गणेशभृगुषांवादे सर्वतत्त्वानि स्पष्टीकृतानि। ततः श्रीकृष्णस्य जन्मकथनं अपि उक्तम्। पृथिव्याः भारहरणं, लीला, अद्भुतं, शुभं च घटनं निरूपितम्। हे मुनिवर, एषः परमः श्रेष्ठः पुराणः तुभ्यं सम्यक् कथितः। सर्वैः स्पृह्यते, सौभाग्यं ददाति, सर्वकामान् पूरयति। पुराणेषु सारः, केवलं वेदानुसारः। अतः पुराणविदः तं ब्रह्मवैवर्तमिति कथयन्ति। गोलोके, सर्वरोगवर्जिते, कृष्णेन परमात्मना धर्मतः तस्य पुत्राय स्नेहात् तथा नारायणाय च प्रदत्तः। नारदः तं व्यासदेवाय जाह्नव्याः तटे दत्तवान्। तेन मया सिद्धभूमौ रम्ये पुण्ये च दत्तम्। अष्टादशसहस्रश्लोकयुक्तं एतत् पुराणं व्यासेन दत्तम्; तस्य फलम् अध्यायानां श्रवणेन निश्चितं लभ्यते। शौनकः उवाच— सर्वं विस्तारतः ब्रह्मविभागं कथय। सौतिः उवाच— हरिं, देवांश्च, द्विजांश्च नमस्कृत्य, सनातनधर्मान् वक्ष्यामि। यः परमः ब्रह्मविभागः व्यासमुखात् श्रुतः। प्रलयकाले हे मुने, केवलं तेजोमयं प्रकाशपुञ्जः आसीत्। तत् तेजोमयं महत् तेजः भगवतः, यः स्वेच्छया कार्यं करोति। तेषां उपरि गोलोकः, नित्यः भगवत्सदृशः, हे मुने। तस्य स्वरूपं दीप्तिमयम्, अतिशयमहान्, रत्नमयः, परमः च। योगेन भगवता धृतः, उत्तमः, व्योम्नि स्थितः। असंख्यरत्नमयानि प्रासादानि तत्र शोभन्ते। तस्य अधः, दक्षिणे च वामे च, पञ्चाशत्कोटियोजनपरिमाणम्। वैकुण्ठः, गोलाकारः, एककोटियोजनविस्तृतः। चतुर्भुजसखिभिः सेवितः, जरामरणादिवर्जितः। प्रलये शून्यः, सृष्टौ शिवेन शिवगणैः सहितः। परम रम्यः, नित्यः, परमसुखस्य स्रोतः। स एव आनन्दजनकः, निराकारः, परमात् अपि अतीतः। नवमेघवर्णः, रक्तपद्मलोचनः। लक्षकोटिकामदेवातिशयशोभायुक्तः, दिव्यलीलानिकेतनः, मनोहरः। सच्चरत्नाभरणसमूहशोभितः, भक्तेषु स्नेहपूर्णः। तस्य वक्षः श्रीवत्सचिह्नेन शोभितम्, कौस्तुभमणिना दीप्तम्। रत्नासनस्थः, वनमालया भूषितः। स्वेच्छया निर्मितः, सर्वबीजः, सर्वाधारः, परमात् अतीतः। लक्षकोटिपूर्णचन्द्रप्रभायुक्तः, भक्तेषु अनुग्रहदायकः। रासमण्डलमध्यस्थः, शान्तः, रासेश्वरः परमः। परमसुखबीजः, सत्यम्, अव्ययम्, अक्षरः, सर्वसिद्धिनाथः, सर्वसिद्धिस्वरूपः, सिद्धिदायकः। प्रकृत्याः परः, निर्गुणः, नित्यरूपः। सत्यम्, स्वतन्त्रः, एकः, परमात्मस्वरूपः। एवं, हे साधवः, ब्रह्मवैवर्तपुराणस्य दिव्यकथाः, तत्त्वानि, स्वरूपाणि, श्रीकृष्णस्य परमप्रभुत्वं, गोलोकवैकुण्ठयोः विशिष्टता, धर्मस्य सनातनता च, सम्यक् निरूपितानि।