परमात्मा, परमं ब्रह्म, निर्गुणं प्रकृतेः परं चास्ति। एवं त्वया यद् पृष्टं तत् सर्वं परम्परानुसारं मया सम्यक् व्याख्यातम्। तस्यां सन्दर्भे सावित्री उवाच—यद् अहं त्वां पृच्छामि, त्वं तस्योत्तरार्थं योग्यः। हे यम, आत्मा कस्यां योनौ गच्छति, केन कर्मणा, वा केन हेतुना? केन कर्मणा मोक्षः स्यात्, केन वा हरौ भक्तिर्भवति? केन कर्मणा दीर्घायुः भवति, केन वा अल्पायुः? केन कर्मणा निर्ग्राह्यः, अन्धः, बधिरः वा भवति? केन कर्मणा मूढः, अतिलोभी, नरघ्नः वा जायते? केन ब्राह्मणत्वं, केन तपस्वित्वं सिध्यति? केन, हे ब्राह्मण, गोलोकः परमः सर्वदुःखविवर्जितः इति? कः कस्यां नरके यान्ति, चिरं वा तत्र तिष्ठन्ति? यद् अहं पृष्टवती, तत् सर्वं त्वया मे व्याख्यातव्यम्। एवं सावित्र्याः वचनानि श्रुत्वा, नारायणेनोक्तं—यमः विस्मितः सन् स्मितपूर्वकं प्राणिनां कर्मफलविचारं वक्तुम् आरब्धवान्। यम उवाच—एषा या प्राचीना ऋषीणां, योगिनां, तत्त्वविदां च विद्या। सावित्र्याः वरप्रदानात् त्वं सावित्र्याः अंशरूपा। यथा श्रीः श्रीपतेः अङ्के, भवानी भवानस्य उरसि, धर्मः स्वस्य उरसि, शतरूपा मनोः सह, अदिति कश्यपस्य सह, अहल्या गौतमस्य सह, रतिः कामस्य सह, स्वाहा वह्निदेवस्य सह, वरुणानी वरुणस्य सह, दक्षिणा यज्ञस्य सह, तथा त्वं, सौभाग्यशालिनि सत्यवत्याः, वरदा भव। यद् इच्छसि, तत् सर्वं ते दास्यामि। तदा सावित्री उवाच—महाभाग, मम यः कामः, स एव सिध्यतु। मम पितरं शतपुत्रं कुरु, श्वशुरस्य चक्षुः पुनः प्रदेहि। अन्ते सत्यवता सह हरिधाम गच्छेयम्। प्राणिनां कर्मफलश्रवणाय अहं उत्सुकास्मि। यम उवाच—शृणु, प्राणिनां कर्मफलं ते कथयिष्यामि। भारतवर्षे शुभाशुभकर्मभ्यः एव जन्म जायते। देवाः, दैत्याः, दानवाः, गन्धर्वाः, राक्षसादयः—विशिष्टपुण्यवन्तः सर्वेषु जन्मसु स्वकर्मफलान् अनुभवन्ति। पूर्वकृतस्य शुभाशुभस्य कर्मणः फलानि परमानन्दजनकानि वा दुःखकराणि वा भुञ्जते। केवलं पापकर्मणा नरकेषु भ्रमन्ति। कृष्णस्य, परमात्मनः, सेवा एव मोक्षरूपा। दीर्घायुषो वा अल्पायुषो, सुखी वा दुःखी, कर्मणः एव परिणामः। श्रेष्ठकर्मणा सिद्धिः, अन्यानि च लाभ्यन्ते। यत् परमदुर्लभं परमसुखदं तद् पुराणवेदेषु कीर्त्यते। सर्वेषु भारतजन्मसु मानवजन्म दुर्लभतमम्। तस्मात्, भारतवर्षे द्विजो विष्णुभक्तः श्रेष्ठतमः। स कामी स्यात्, विशिष्टः स्यात्, अकामी वा स्यात्—भक्तः एव देहत्यागे विष्णोः निष्कलङ्कं धाम प्राप्नोति।