इति उक्त्वा राधिका-पतिर्भवान् अन्तरगृहं प्रविश्य जगाम, हे मुने। तत्र गङ्गा गोलोके, वैकुण्ठे, शिवलोके च स्थितवती। तत्रैव गङ्गा परमात्मनः आदेशेन गतवती। एवं गङ्गायाः सर्व उत्तमं चरितं सम्यक् उक्तम्। नारदः उवाच—एते चत्वारः नारायणस्य प्रिया एव। गङ्गा वैकुण्ठं गता—एवमेव श्रुतम्। नारायणः उवाच—तया सह गत्वा, स जगत्पतिं नमस्कृतवान्। ब्रह्मा उवाच—एषा देवी, अधिष्ठात्री, पृथिव्यां अद्वितीयं रूपं धारयति। नूतन-यौवन-सम्पन्ना, सद्गुणा, सुन्दरी, उत्तमास्ति। तस्य शरीरात् उत्पन्ना, स तं एव वरणं करोति, अन्यं न। सा भयात्, विचारयित्वा, इदं पानाय सज्जा। गोलोकं सर्वं शुष्कं दृष्ट्वा, अहं तत्र आगतः। सर्वं ज्ञात्वा, सर्वान्तरात्मा, सर्वेषां चेष्टितं च अवगच्छन्। राधिकामन्त्रं दत्त्वा, गोलोकं पूरयित्वा। गन्धर्वविवाहेन, एषां देवानां अधिपतिं देवीं स्वीकुरु। देवेषु रत्नमिव, नरेषु उत्तमः; स्त्रीषु रत्नमिव, सा धर्मिष्ठा। यः अहंकारात् उपस्थितां कन्यां न स्वीकरोति। विद्वानपि प्रकृतिं न अवमृश्यति। त्वं एव, हे प्रभो, अनादिः, निरुपाधिः, प्रकृत्याः परः। राधिका पूर्वं कृष्णस्य दक्षिणाङ्गात् उत्पन्ना। तस्मात् सा त्वां वरणं करोति, यतः तव शरीरात् उत्पन्ना। इति उक्त्वा, स स्रष्टा ताम् अर्प्य, तत्रतः निर्गतः। स पुष्प-चन्दन-शोभितं रम्यं शयनं निर्मितवान्। पृथिवीं भूमिं गत्वा, पुनः स्वस्थानं प्रत्यागतः। नूतन-संयोगे, सा देवी मूर्छितवती। तद् दृष्ट्वा, वाणी दुःखिता अभवत्, सहधर्मचारिणी-मत्सर-रहितया। गङ्गया सह, लक्ष्मी-पतेः तिस्रः पत्न्यः आसन्। नारदः उवाच—तुलसी कुत्र जाताऽभवत्, पूर्वजन्मे का आसीत्? सा तपस्विनी कन्या कस्मिन कुले जाताऽभवत्, कस्य कन्या आसीत्? सा अविकारी, निराकाङ्क्षा, सर्व-साक्षी-स्वरूपा। सर्वैः पूज्या, सर्वेश्वरः, सर्वज्ञः, सर्वकारणः। एवं देवी वृक्ष-रूपं कथं प्राप्तवती? मे मनः चञ्चलं, संशयेन पूर्णं, पुनः पुनः तं प्रश्नयामि; त्वं सर्व-संशय-नाशकः, मे संशयं निवारय। नारायणः उवाच—स प्रसिद्धः, विश्रुतः, विष्णोः अंशात् जातः। तस्य पुत्रः धर्मसावर्णिः, धर्मिष्ठः, विष्णु-भक्तः, शुद्धः। तस्य पुत्रः देवसावर्णिः, विष्णु-व्रत-निष्ठः। तस्य पुत्रः वृषध्वजः, वृषध्वज-भक्तः। राजा च शिवः च तं पुत्रात् अधिकं स्निह्यन्ति। स सर्वेषां देवतानां पूजा त्यक्तवान्। मागे मासे, सरस्वती-पूजा अपि त्यक्तवान्।