स एव तपः संपद्यते, अन्यांश्च तत्र सम्पादयति। तस्य तपोबलात् सदा दीप्तिमान् स बालः, हे मुनिवर। क्रोधकाले ये उत्पन्नाः, ते एकादश स्रष्टुर् रूपाणि स्मृतानि। अथ शौनकः उवाच—भवान् पुराणसारवित्; मम संशयं छेत्तुमर्हसि। सुतः प्रत्युवाच—ये रुद्राः तामसगुणयुक्ताः, निग्रहीतुं दुष्कराः, भीषणाश्च। तेषु कालाग्निरुद्रः संहारकर्ता, शंकरांशयुक्तः। अन्ये तु कृष्णांशाः; विष्णुश्च शंकरश्च तस्य द्वावुपांशौ। रुद्रः काले जात इति श्रूयते; कथं स विस्मरति, द्विजोत्तम? सनकः, सनंदः, तृतीयः सनातनः—एते ब्रह्मपुत्राः। सनकः सनंदश्चानंदसूचकौ। सनातनः श्रीकृष्णश्च नित्यौ; कृष्णः स्वयंपूर्णतमः। सनत् नित्यः संज्ञायते, कुमारः बाल्यसूचकः। एवं ब्रह्मपुत्रोत्पत्तिः वर्णिता, हे मुनिवर। ततः सुतिः उवाच—स ब्रह्मा नारदं सृष्ट्यर्थं प्रेषयामास, हे शौनक। या हिताय, सत्यरूपा, वेदसारभूता, चिराय सुखदायिनी सा सृष्टिः। ब्रह्मोवाच—ज्ञानदीपस्य ज्वाला अज्ञानतमः नाशयति। स परमाचार्यः, प्राचीनोपास्यस्यापि प्रजापिता। अहं तव पिता, पुत्र, ज्ञानदाता रक्षकश्च। यो गुरुशासनं पालयति, स शिष्यः सुतश्च। स पण्डितः, स बुधः, स सुरक्षितः, स धर्मात्मा। सर्वेषां आश्रमाणां मध्ये गृहस्थो धर्मिष्ठः श्रेष्ठः। पूर्वे पितरः, यज्ञकाले देवताश्च—गृहस्थैः सदा नित्यनैमित्तिककाम्यकर्माणि क्रियन्ते। यः गृहस्थो जीवन्मुक्तः, स स्वधर्मरक्षकः। स ख्यातिमान्, प्रख्यातश्च; मृत्योरपि पश्चात् सदा जीवति। एवं ब्रह्मवचनं श्रुत्वा, नारदः महर्षिः प्रत्युवाच। नारद उवाच—दुर्लभं दारुणं चापि दैवयोगात् महान् नाशः जातः। तव शापेन गन्धर्वशूद्रयोः रूपे प्राप्तवान्। शापो मम निवृत्तः; तव काले स सिद्ध्यति, स्रष्टः। स पिता, स गुरु, स बान्धवः, स पुत्रः, स योगीशः। यदि पुत्रः अज्ञानात् पन्थानं दुष्टं गच्छति, तदा यः पिता तं कृष्णपादे समर्प्य, आसक्तिं त्यजति, स श्रेष्ठः। दारग्रहणं दुःखमेव, न सुखदं। स्त्रियः तिस्रो भवन्ति, हे ब्रह्मन्, गृहस्थेषु मोहिता चेतसः। परत्रभीत्या धर्मपत्नी, इह कीर्त्यर्थं तथा स्वप्रीत्यर्थं च। सा भोग्या, सैव भोगकामिनी, सदा कामरागप्रेरिता। वस्त्राणि, भूषणानि, सुखानि, श्रेष्ठं समृद्धं भोजनं च तस्याः प्रियं। या कुलकलङ्कनारी, सा चपला, कुलघातिनी। सदा पुरुषसंयोगेच्छा, तस्याः मनः कामपीडितम्। प्रियस्यार्थं, हे पितः, पतिं हन्तुमिच्छति पतिव्रता रहिता स्त्री। एवं शास्त्रवचनानुसारं कथां सुतिः शौनकाय निवेदयामास।