सा धर्मिष्ठा स्त्री ब्राह्मणस्य गृहे श्रेष्ठं पुत्रं समजनयत्। तत्र सर्वाः स्त्रियः तं शुभलक्षणयुक्तं बालकं दृष्ट्वा विस्मिताः सञ्जज्ञिरे। स बालकः रूपेण कामदेवमपि अतिक्रान्तवान्, तस्य मुखमिन्दोः प्रभया अपि अधिकं विराजमानं बभूव। मनोहरपाणिपादः सः, सुन्दरगण्डः, सर्वेषां दृष्टीनि आकर्षयन् तिष्ठति स्म। तस्य द्वे करौ सदैव चलन्तौ, सः मातुः स्तन्यकामनया रुदन् अभवत्। स ब्राह्मणः तां स्त्रीं तस्याः च पुत्रं स्वपुत्रवत् स्नेहेन पालयामास। सुतः सः पूर्वजन्मस्मरणशक्तियुक्तः, ज्ञानसम्पन्नः, सर्वदा पूर्वकाले श्रुतं मन्त्रम् अनुस्मरतः आसीत्। श्रीकृष्णस्य यशः, नाम, गुणाः च निरन्तरं गायन्ति स्म। यत्र यत्र कृष्णसम्बद्धं श्लोकं शृणोति, तत्र तस्य सर्वाङ्गं धूलिना आवृतं भवति, धूल्यर्घं दातुम् इच्छति च। यदि जननी पुत्रं भोजनाय आह्वयति,— शौनकः उवाच— "नामा वा व्युत्पत्त्या वा, एतत् त्वया स्पष्टीकर्तव्यम्।" सूतिः उवाच— "जातकाले सा जलं न दत्तवती, अतः सः नारदः इति कथ्यते। सः जलं च ज्ञानं च ददाति, स च बालकः अन्येभ्यः बालकेभ्यः अपि ददाति। केवलं नारदस्य प्रभावात् एव स बालकः जातः, हे मुनिवर।" शौनकः पुनरुवाच— "कथं सः महर्षिः शुभनाम नारदः इति अभवत्?" सूतिः प्रत्युवाच— "सः पुत्रं कश्यपाय दत्तवान्, अतः नारदः इति प्रसिद्धः।" शौनकः पुनरपि पप्रच्छ— "कथं ब्रह्मसुतः शूद्रयोनि जातः नारदः इति कथ्यते?" सूतिः उवाच— "सः कण्ठे जलं दत्तवान्, तेन सः नारदः इति स्मृतः। ततः नारदकण्ठात् एकः बालकः जातः।" अथ, हे मुनिवर, तस्य बालकस्य बाल्यकथां सावधानम् शृणु। स गोपिकापुत्रः ब्राह्मणस्य गृहे प्रतिदिनं वर्धमानः आसीत्। तत्रान्तरे, ब्राह्मणाः केचन तस्य गृहम् आगच्छन्। ते ग्रीष्मदिवसस्य मध्याह्ने गूढभावेन समागताः। सम्यक् काले, चत्वारः प्रमुखाः मुनयः फलमूलानि आनयन्तः तत्र आगच्छन्। चतुर्थः मुनिः सस्नेहम् कृष्णमन्त्रम् अस्मै बालकाय दत्तवान्। एकदा तस्य बालकस्य माता रात्रौ मार्गे सञ्चरन्ती, सा धर्मपत्नी त्वरितम् विष्णोः विमान्युपविष्टा वैकुण्ठं गतवती। प्रभाते बालकः ब्राह्मणैः सह ब्राह्मणगृहात् निर्गतः। ब्रह्मपुत्राः तं बालकं त्यक्त्वा स्वस्थानं प्रतिनिवृत्ताः। तत्र सः स्नानं कृत्वा, ब्राह्मणदत्तं विष्णुमन्त्रम् जपित्वा, महत्यां भीषणायां वने, अश्वत्थवृक्षस्य छाये, स्थितः। शौनकः पुनरुवाच— "श्रीहरिणा यत् परमं धनं दत्तम्, तत् त्वया कथनीयम्।" सूतिः उवाच— "द्वाविंशत्यक्षरमन्त्रो यः वेदेषु अपि दुर्लभः, स एव ब्रह्मणा भक्त्या कुमाराय दत्तः। 'ॐ श्रीं रासमण्डलाधिपतये नमः' इति स मन्त्रः। तथा परमपुरुषस्य महास्तोत्रं पूर्वोक्तं कवचं च, प्रकाशमण्डलरूपेण, कोटिसूर्यसमप्रभम्, वैष्णवाः तं रूपं हृदयगुह्ये सदा ध्यानयन्ति। स मेघश्यामलवर्णः, शरदम्बुजलोचनः च।