ਤ੍ਰਿਸਨ੍ਧ੍ਯਂ ਯਃ ਪਠੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਸ ਸੁਖੀ ਸਰ੍ਵਤੋ ਜਯੀ
ਜੋ ਇਹ ਤਿੰਨ ਵੇਲੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਖੁਸ਼ ਤੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਣੇਸ਼੍ਵਰਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਮਹਾਜ੍ਞਾਨੀ ਭਵੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਗਣਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਵੱਡਾ ਗਿਆਨਵਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਹਾਜਡਃ ਕਵੀਨ੍ਦ੍ਰਸ਼੍ਚ ਵਿਦ੍ਯਾਵਾਂਸ਼੍ਚ ਭਵੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਵੱਡਾ ਮੂਰਖ ਵੀ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਚੋਟੀ ਦਾ ਕਵੀ ਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਹਿਤਂ ਸਾਰਂ ਨੀਤਿਸਾਰਂ ਪਰਿਣਾਮਸੁਖਾਵਹਮ੍
ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੈ, ਸਾਰ ਹੈ, ਨੀਤੀ ਦਾ ਮੂਲ ਹੈ, ਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿष੍ਣੁਰੁਵਾਚ ਕੋਪਾਤ੍ਕृਤ੍ਵਾ ਦਨ੍ਤਭਙ੍ਗਂ ਗਣੇਸ਼ਸ੍ਯ ਸ੍ਥਿਤੋऽਸ਼ਿਵੇ
ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਗਣੇਸ਼ ਦਾ ਦੰਦ ਤੋੜ ਕੇ, ਮੈਂ ਅਸ਼ੁਭ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸ੍ਤੋਤ੍ਰੇਣੈਵ ਮਯੋਕ੍ਤੇਨ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਗਣਪਤਿਂ ਪਰਮ੍
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਬਣਾਏ ਹੋਏ ਸਤੋਤ੍ਰ ਨਾਲ ਗਣਪਤੀ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਪਰਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਰ੍ਬੁਦ੍ਧਿਰੂਪਾ ਜਗਤ੍ਪ੍ਰਭੋਃ
ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਉੱਚੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਜੋ ਬੁਧੀ ਰੂਪ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਸ਼ਕ੍ਤਿਸ੍ਵਰੂਪੇਯਮਨਯਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਮਜ੍ਜਗਤ੍
ਉਹ ਸਾਰੀ ਤਾਕਤਾਂ ਦੀ ਮੂਰਤ ਹੈ; ਉਸ ਦੀ ਰਾਹੀਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀ ਭਰਪੂਰ ਹੈ।
ਸृष੍ਟਿਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾऽਨਯਾ ਵਿਨਾ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਇਸ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਬਿਨਾ ਰਚਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
ਸੁਰਸਂਘੇऽਸੁਰਗ੍ਰਸ੍ਤੇ ਕਾਲੇ ਘੋਰਤਰੇ ਦ੍ਵਿਜ
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ, ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਟੋਲੀ ਦੈਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਘੇਰੀ ਗਈ ਸੀ, ਤੇ ਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਸੀ।
ਕृष੍ਣਾਜ੍ਞਯਾऽਸੁਰਾਨ੍ਹਤ੍ਵਾ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇਭ੍ਯਃ ਪਦਂ ਤਤਃ
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਦੈਤਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
ਭਾਰ੍ਯ੍ਯਾ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ਼ਂਕਰਸ੍ਯ ਪੁਨਃ ਪਤ੍ਯੁਸ਼੍ਚ ਨਿਨ੍ਦਯਾ
ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣ ਕੇ, ਫਿਰ ਪਤੀ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਕੇ—
ਸ਼ਂਕਰਸ੍ਤਪਸਾ ਲਬ੍ਧੋ ਯੋਗੀਨ੍ਦ੍ਰਾਣਾਂ ਗੁਰੋਰ੍ਗੁਰੁਃ 3.45.
ਸ਼ੰਕਰ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਅਧਿਅਾਪਕਾਂ ਦਾ ਅਧਿਅਾਪਕ ਹੈ।
ਯਂ ਧ੍ਯਾਯਸ੍ਯੇਵ ਨਿਤ੍ਯਂ ਕਿਂ ਤਂ ਨ ਜਾਨਾਸਿ ਬਾਲਕ
ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੂੰ ਹਰ ਵੇਲੇ ਧਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਉਹਨੂੰ ਤੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ, ਬੱਚੇ?
ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਰ੍ਨਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ੍ਤੁਹਿ ਦੁਰ੍ਗਾਂ ਸ਼ਿਵਪ੍ਰਿਯਾਮ੍
ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਨਤਮਸਤਕ ਹੋ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਦੁਰਗਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰ।
ਸ਼ਿਵਾਯਾਃ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਰਾਜੇਨ ਪੁਰਾ ਸ਼ੂਲਿਕृਤੇਨ ਵੈ
ਸ਼ਿਵਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸਤੁਤੀ, ਜੋ ਸ਼ੂਲਿਕਾ ਨੇ ਬਣਾਈ ਸੀ—
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੀਪਦਂ ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਜਗਾਮ ਸ਼੍ਰੀਨਿਕੇਤਨਮ੍
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਦੇ ਘਰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਸ੍ਤੋਤ੍ਰੇਣ ਵਿष੍ਣੁਦਤ੍ਤੇਨ ਸਰ੍ਵਵਿਘ੍ਨਹਰੇਣ ਚ
ਵਿਸ਼ਨੁਦੱਤਾ ਦੀ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਸਤੁਤੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਹੈ—
ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਪੁਟੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ੍ਨਾਤ੍ਵਾ ਗਙ੍ਗੋਦਕੇ ਸ਼ੁਭੇ
ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ—
ਆਚਮ੍ਯ ਨਤ੍ਵਾ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਾ ਤਾਂ ਭਕ੍ਤਿਨਮ੍ਰਾਤ੍ਮਕਨ੍ਧਰਃ
ਪਾਣੀ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਸਿਰ ਨਮ ਕੇ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਗਰਦਨ ਝੁਕਾ ਕੇ—
ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ ਉਵਾਚ ਆਵਿਰ੍ਭੂਤਾ ਵਿਗ੍ਰਹਤਃ ਪੁਰਾ ਸृष੍ਟ੍ਯੁਨ੍ਮੁਖਸ੍ਯ ਚ
ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ, ਜਦੋਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੀ।
ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਕੋਟਿਪ੍ਰਭਾਯੁਕ੍ਤਾ ਵਸ੍ਤ੍ਰਾਲਙ੍ਕਾਰਭੂषਿਤਾ
ਸੂਰਜਾਂ ਦੀ ਲੱਖਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ, ਕਪੜੇ ਤੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ—
ਨਵਯੌਵਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਸਿਨ੍ਦੂਰਾਰੁਣ੍ਯਸ਼ੋਭਿਤਾ 3.45.
ਤਾਜ਼ਾ ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਸਿੰਦੂਰ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਚਮਕਦੀ।
ਅਹੋऽਨਿਰ੍ਵਚਨੀਯਾ ਤ੍ਵਂ ਚਾਰੁਮੂਰ੍ਤ੍ਤਿਂ ਚ ਬਿਭ੍ਰਤੀ
ਵਾਹ! ਤੂੰ ਅਣਵਿਆਖਿਆ ਹੈਂ, ਤੇਰੀ ਸੁਰਤ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੀ ਹੈ।
ਮੁਮੋਹ ਕ੍ਸ਼ਣਮਾਤ੍ਰੇਣ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤ੍ਵਾਂ ਸਰ੍ਵਮੋਹਿਨੀਮ੍
ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਸਭ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ।
ਸਦ੍ਭਿਃ ਖ੍ਯਾਤਾ ਤੇਨ ਰਾਧਾ ਮੂਲਪ੍ਰਕृਤਿਰੀਸ਼੍ਵਰੀ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਰਾਧਾ, ਮੂਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੇ ਸਰਵੋਚਾ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਤਤੋ ਡਿਮ੍ਭਂ ਮਹਜ੍ਜਜ੍ਞੇ ਤਤੋ ਜਾਤੋ ਮਹਾਵਿਰਾਟ੍
ਫਿਰ ਵੱਡੇ ਅੰਡੇ ਤੋਂ ਜਨਮ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਮਹਾ-ਵਿਰਾਟ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।
ਰਾਧਾਰਤਿਕ੍ਰਮੇਣੈਵ ਤਨ੍ਨਿਸ਼੍ਵਾਸੋ ਬਭੂਵ ਹ
ਰਾਧਾ ਦੀ ਪ੍ਰੀਤ ਦੇ ਹਲਚਲ ਨਾਲ, ਉਸ ਦੀ ਸਾਹ indeed ਉਹ ਬਣੀ।
ਭਯਘਰ੍ਮ੍ਮਜਲੇਨੈਵ ਪੁਪ੍ਲੁਵੇ ਵਿਸ਼੍ਵਗੋਲਕਮ੍
ਡਰ ਦੇ ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਸਾਰੀ ਵਿਸ਼ਵ ਗੋਲਕ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।
ਤਤਸ੍ਤ੍ਵਂ ਪਞ੍ਚਧਾਭੂਯ ਪਞ੍ਚ ਮੂਰ੍ਤੀਸ਼੍ਚ ਬਿਭ੍ਰਤੀ ਕृष੍ਣਪ੍ਰਾਣਾਧਿਕਾਂ ਰਾਧਾਂ ਤਾਂ ਵਦਨ੍ਤਿ ਪੁਰਾਵਿਦਃ
ਫਿਰ ਤੂੰ ਪੰਜ ਰੂਪਾਂ ਵਿਚ ਹੋ ਕੇ, ਪੰਜ ਮੂਰਤਾਂ ਧਾਰ ਕੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਰਾਧਾ ਕਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਲਈ ਜਾਨ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਕੇ ਪਿਆਰੀ ਹੈ।