ਸ਼ਤਪੁਤ੍ਰਸਮਃ ਸ੍ਵਾਮੀ ਸਾਧ੍ਵੀਨਾਂ ਚ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰਾਃ
ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਚੰਗੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਪਤੀ ਸੌ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਵਂਸ਼ਸ਼੍ਚ ਤਨਯਃ ਕੇਵਲਂ ਭਰ੍ਤृਮੂਲਕਃ
ਪਤੀ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ, ਦੋਵੇਂ ਸਿਰਫ ਪਤੀ ਤੋਂ ਹੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼੍ਰੀਵਿष੍ਣੁਰੁਵਾਚ ਨष੍ਟੇ ਧਰ੍ਮੇ ਚ ਧਰ੍ਮਿष੍ਠੇ ਸ੍ਵਾਮਿਨਾ ਕਿਂ ਸੁਤੇਨ ਵਾ
ਸ਼੍ਰੀ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜੇ ਧਰਮ ਹੀ ਖੋ ਜਾਵੇ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਧਰਮੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਪਤੀ ਦਾ ਕੀ ਲਾਭ?
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਸਤ੍ਯਂ ਸਂਕਲ੍ਪਿਤਂ ਕਰ੍ਮ ਨ ਤੁ ਭ੍ਰष੍ਟਂ ਕੁਰੁ ਵ੍ਰਤਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜੋ ਕੰਮ ਪੱਕਾ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਵਰਤ ਟੁੱਟਿਆ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਨਾ ਛੱਡ।
ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯੁਵਾਚ ਤਦ੍ਯਸ੍ਯਾਸ੍ਤੀਤਿ ਸ ਸ੍ਵਾਮੀ ਵੇਦਜ੍ਞ ਸ਼ृਣੁ ਮਦ੍ਵਚਃ
ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਸ ਲਈ, ਜਿਸ ਦੀ ਉਹ ਹੈ, ਉਹੀ ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਹੈ; ਹੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਸੁਣ।
ਤਸ੍ਯ ਦਾਤਾ ਸਦਾ ਸ੍ਵਾਮੀ ਨ ਚ ਸ੍ਵਸ੍ਵਾਮਿਤਾਂ ਲਭੇਤ੍
ਜੋ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਾਲਕ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਦੇ ਮਾਲਕੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।
ਧਰ੍ਮ੍ਮ ਉਵਾਚ ਦਮ੍ਪਤੀ ਧ੍ਰੁਵਮੇਕਾਙ੍ਗੌ ਦ੍ਵਯੋਰ੍ਦਾਨੇ ਦ੍ਵਕੌ ਸਮੌ
ਧਰਮ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਪੱਕੇ ਤੌਰ ਤੇ ਇਕ ਸਰੀਰ ਹਨ; ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਦਾਨ ਵਿਚ, ਦੋਵੇਂ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ।
ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯੁਵਾਚ ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਵਿਪਰੀਤਂ ਚ ਸ਼੍ਰੁਤੌ ਸ਼੍ਰੁਤਿਪਰਾਯਣਾਃ
ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜੋ ਗੱਲ ਸੁਣੀ ਨਹੀਂ ਜਾਂ ਉਲਟ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਪੱਕੇ ਮੰਨਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣੀ।
ਦੇਵਾ ਊਚੁਃ ਵੇਦਜ੍ਞੇ ਵੇਦਵਾਦੇषੁ ਕੇ ਵਾ ਤ੍ਵਾਂ ਜੇਤੁਮੀਸ਼੍ਵਰਾਃ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਵਿਚ, ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਤੈਨੂੰ ਹਰਾ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਨਿਰੂਪਿਤਾ ਪੁਣ੍ਯਕੇ ਤੁ ਵ੍ਰਤੇ ਸ੍ਵਾਮੀ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ
ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਵਾਲੇ ਵਰਤ ਵਿਚ, ਪਤੀ ਨੂੰ ਹੀ ਦਾਨ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯੁਵਾਚ ਬਲਵਾਁਲ੍ਲੌਕਿਕੋ ਵੇਦਾਲ੍ਲੋਕਾਚਾਰਂ ਚ ਕਸ੍ਤ੍ਯਜੇਤ੍
ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜੇ ਕਿਸੇ ਕੋਲ ਤਾਕਤ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਲੋਕ ਰੀਤ ਜਾਂ ਵੇਦ ਨੂੰ ਕੌਣ ਛੱਡਦਾ ਹੈ?
ਵੇਦੇ ਪ੍ਰਕृਤਿਪੁਂਸੋਸ਼੍ਚ ਗਰੀਯਾਨ੍ਪੁਰੁषੋ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਵੇਦਾਂ ਵਿਚ, ਮੂਲ ਪੁਰਖ ਅਤੇ ਇਸਤਰੀ ਵਿਚ, ਪੁਰਖ ਨੂੰ ਹੀ ਵੱਡਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਬृਹਸ੍ਪਤਿਰੁਵਾਚ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਸ਼੍ਚ ਦ੍ਵਯੋਃ ਸ੍ਰष੍ਟਾ ਸਮੌ ਪ੍ਰਕृਤਿਪੂਰੁषੌ
ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਹਨ; ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੇ ਪੁਰਖ ਦੋਵੇਂ ਇਕਠੇ ਹਨ।
ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯੁਵਾਚ ਪੁਮਾਨ੍ਗਰੀਯਾਨ੍ਪ੍ਰਕृਤੇਸ੍ਤਥੈਵ ਨ ਤਤਸ਼੍ਚ ਸਾ
ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਪੁਰਖ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਹੀਂ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰੇ ਦੇਵਾ ਮੁਨਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਸਂਸਦਿ
ਇਸ ਵੇਲੇ, ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਸਭ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।
ਪਾਰ੍षਦੈਸ੍ਸਂਪਰਿਵृਤਂ ਯੁਤਂ ਸ਼੍ਯਾਮੈਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਭੁਜੈਃ ਅਵਰੁਹ੍ਯ ਮੁਦਾ ਯਾਨਾਦਾਜਗਾਮ ਸਭਾਤਲਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ, ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ ਕਾਲੇ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਆਪਣੀਆਂ ਸਵਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਉਤਰੇ ਤੇ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ।
ਤੁष੍ਟੁਵੁਸ੍ਤਂ ਸੁਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਸ੍ਤੇ ਦੇਵਂ ਵੈਕੁਣ੍ਠਵਾਸਿਨਮ੍
ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਨੇ ਵੈਕੁੰਠ ਵਾਸੀ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੀ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਸਰਸ੍ਵਤੀਕਾਨ੍ਤਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਤਂ ਸੁਮਨੋਹਰਮ੍
ਉਹ ਲਕਸ਼ਮੀ ਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਪਿਆਰੇ ਹਨ, ਸ਼ਾਂਤ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲੇ ਤੇ ਬੜੇ ਮਨਮੋਹਣੇ ਹਨ।
ਕੋਟਿਕਨ੍ਦਰ੍ਪਲਾਵਣ੍ਯਂ ਕੋਟਿਚਨ੍ਦ੍ਰਸਮਪ੍ਰਭਮ੍
ਉਹ ਕੋਟੀਆਂ ਕਾਮਦੇਵਾਂ ਵਰਗੀ ਸੋਭਾ ਤੇ ਕੋਟੀਆਂ ਚੰਦ੍ਰਾਂ ਵਰਗੀ ਚਮਕ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਸੇਵ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਦੇਵੈਸ਼੍ਚ ਸੇਵਕੈਃ ਸਤਤਂ ਸ੍ਤੁਤਮ੍
ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਦਾ ਸੇਵੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਸੇਵਕਾਂ ਵਲੋਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਿਫ਼ਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਵਾਸਯਾਮਾਸ ਤਂ ਤੇ ਚ ਰਤ੍ਨਸਿਂਹਾਸਨੇ ਵਰੇ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਜੜੇ ਸਿੰਘਾਸਨ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾਇਆ।
ਸਮ੍ਪੁਟਾਞ੍ਜਲਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਪੁਲਕਾਙ੍ਗਾਸ਼੍ਰੁਲੋਚਨਾਃ
ਸਭ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਰੋਮਾਂਚਿਤ ਸਰੀਰ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਝੂ ਲੈ ਕੇ, ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।
ਸਸ੍ਮਿਤਸ੍ਤਾਂਸ਼੍ਚ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਸਰ੍ਵਂ ਮਧੁਰਯਾ ਗਿਰਾ
ਉਹ ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਨਾਲ ਸਭ ਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੇ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਸਰ੍ਵੇ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾ ਯਯਾ ਵਿਸ਼੍ਵੇ ਸ਼ਕ੍ਤਿਮਨ੍ਤੋ ਹਿ ਜੀਵਿਨਃ
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਗਤ ਦੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵ, ਜਿਸ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ, ਉਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਤृਣਪਰ੍ਯ੍ਯਨ੍ਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਕृਤਿਕਂ ਜਗਤ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਘਾਹ ਦੀ ਟਿੱਪ ਤੱਕ, ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦਾ ਹੀ ਹੈ।
ਆਵਿਰ੍ਭੂਤਾ ਚ ਸਾ ਮਤ੍ਤਃ ਸृष੍ਟੌ ਦੇਵੀ ਮਦਿਚ੍ਛਯਾ
ਉਹ ਦੇਵੀ ਮੇਰੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਲਈ, ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ।
ਪ੍ਰਕृਤਿਃ ਸृष੍ਟਿਕਰ੍ਤ੍ਰੀ ਚ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਜਨਨੀ ਪਰਾ
ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਰਚਨਹਾਰ ਤੇ ਸਭ ਦੀ ਸਰਵੋਤਮ ਮਾਂ ਹੈ।
ਸੁਚਿਰਂ ਤਪਸਾ ਤਪ੍ਤਂ ਸ਼ਂਭੁਨਾ ਧ੍ਯਾਯਤਾ ਚ ਮਾਮ੍
ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਤਕ ਮੇਰੀ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ।
ਵ੍ਰਤਂ ਚ ਲੋਕਸ਼ਿਕ੍ਸ਼ਾਰ੍ਥਮਸ੍ਯਾ ਨ ਸ੍ਵਾਰ੍ਥਮੇਵ ਚ
ਉਹ ਵ੍ਰਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ ਲਈ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਲਾਭ ਲਈ ਨਹੀਂ।
ਮਾਯਯਾ ਮੋਹਿਤਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਕਿਮਸ੍ਯਾ ਵਾਸ੍ਤਵਂ ਵ੍ਰਤਮ੍
ਸਭ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਭੁਲਾਏ ਹੋਏ ਹਨ; ਉਸ ਲਈ ਅਸਲ ਵ੍ਰਤ ਕਿਹੜਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?