ਤੇਜੀਯਸਾਂ ਨ ਦੋषਾਯ ਵਿਦ੍ਯਮਾਨੇ ਯੁਗੇ ਯੁਗੇ ।। 1.10.
ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇਹ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ, ਭਾਵੇਂ ਹਰ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ।
ਸ਼ੌਨਕ ਉਵਾਚ ਅਸ਼੍ਵਿਨੋਰ੍ਵਾ ਮਹਾਭਾਗ ਕਿਂ ਨਾਮ ਕਸ੍ਯ ਵਂਸ਼ਜੌ
ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਹੇ ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲੇ, ਅਸ਼ਵਿਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਕੀ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਕਿਸ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਹਨ?
ਸੋਤਿਰੁਵਾਚ ਤਪਸ਼੍ਚਕਾਰ ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਲਕ੍ਸ਼ਵਰ੍षਂ ਹਿਮਾਲਿਯੇ
ਸੂਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਸ ਨੇ ਹਿਮਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਲਈ ਲੱਖਾਂ ਸਾਲ ਤਪ ਕੀਤਾ।
ਮਹਾਤਪਸ੍ਵੀ ਤੇਜਸ੍ਵੀ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਤੇਜਸਾ
ਉਹ ਮਹਾਨ ਤਪਸੀ, ਤੇਜ ਵਾਲਾ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਸੀ।
ਵਰਂ ਸ ਵਵ੍ਰੇ ਨਿਰ੍ਲਿਪ੍ਤਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪਰਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਵਰ ਮੰਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਨਿਰਲੇਪ ਰਹੇ।
ਬਭੂਵਾਕਾਸ਼ਵਾਣੀਤਿ ਕੁਰੁ ਦਾਰਪਰਿਗ੍ਰਹਮ੍
ਉਹ ਆਕਾਸ਼ਵਾਣੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ; ਪਤਨੀ ਲੈਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮਿਲੀ।
ਪਿਤॄਣਾਂ ਮਾਨਸੀਂ ਕਨ੍ਯਾਂ ਦਦੌ ਤਸ੍ਮੈ ਵਿਧਿਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਖੁਦ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਮਨ-ਜਨਮੀ ਧੀ ਦਿੱਤੀ।
ਯਸ੍ਯ ਸ੍ਮਰਣਮਾਤ੍ਰੇਣ ਨ ਭਵੇਤ੍ਕੁਲਿਸ਼ਾਦ੍ਭਯਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਸਿਰਫ ਯਾਦ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵੀ ਵਜਰ ਤੋਂ ਡਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।
ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਰਜਨਨੀਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਮਹਾਮੁਨਿਃ
ਕਲਿਆਣਮਿਤਰਾ ਮਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ—
ਸ ਸੋਦਰਸ਼੍ਚ ਵਾ ਪੂਜ੍ਯੋ ਭਵੇਤਿ ਚ ਸੁਰਾਧਮ
ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਭਰਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ, ਉਸ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸੁਤਪਾ ਗੇਹਂ ਪ੍ਰਤਸ੍ਥੇ ਸੂਨੁਨਾ ਸਹ 1.11.
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਸੁਤਪਾ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਘਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਪੁਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਵ੍ਯਾਧਿਯੁਕ੍ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰਿਜਗਤਾਂ ਪਤਿਃ
ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਸਨ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਸੂਰਜ
ਸੂਰ੍ਯ੍ਯ ਉਵਾਚ ਮਮ ਪੁਤ੍ਰਾਪਰਾਧਂ ਚ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰ
ਸੂਰਜ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਭਾਰਦਵਾਜ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਗਲਤੀ ਬਾਰੇ,
ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਮਹੇਸ਼ਾਦ੍ਯਾਃ ਸੁਰਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਚ ਸਨ੍ਤਤਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਮਹੇਸ਼ ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਵਾਹਿਤਾ ਦੇਵਾਃ ਸ਼ਸ਼੍ਵਦ੍ਵਿਸ਼੍ਵੇषੁ ਪੂਜਿਤਾਃ
ਦੇਵਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿਚ ਨਿਵੇਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਪੂਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਪਰਿਤੁष੍ਟੇ ਚ ਤੁष੍ਟੋ ਨਾਰਾਯਣਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਾਰਾਇਣ ਆਪ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨਾਸ੍ਤਿ ਗਙ੍ਗਾਸਮਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਨ ਚ ਕृष੍ਣਾਤ੍ਪਰਃ ਸੁਰਃ
ਗੰਗਾ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਤੀਰਥ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਦੇਵਤਾ ਨਹੀਂ।
ਨ ਚ ਸਤ੍ਯਾਤ੍ਪਰੋ ਧਰ੍ਮੋ ਨ ਸਾਧ੍ਵੀ ਪਾਰ੍ਵਤੀਪਰਾ
ਸੱਚ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੋਈ ਧਰਮ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਤੋਂ ਵਧਕੇ ਕੋਈ ਸਾਧਵੀ ਨਹੀਂ।
ਨ ਚ ਵ੍ਯਾਧਿਸਮਃ ਸ਼ਤ੍ਰੁਰ੍ਨ ਚ ਪੂਜ੍ਯੋ ਗੁਰੋਃ ਪਰਃ
ਬਿਮਾਰੀ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਵੈਰੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਵਧਕੇ ਕੋਈ ਪੂਜਨਯ ਨਹੀਂ।
ਏਕਾਦਸ਼ੀਵ੍ਰਤਾਨ੍ਨਾਨ੍ਯਤ੍ਤਪੋ ਨਾਨਸ਼ਨਾਤ੍ਪਰਮ੍
ਏਕਾਦਸ਼ੀ ਦਾ ਵਰਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਪ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਵਰਤ ਤੋਂ ਵਧਕੇ ਕੋਈ ਉਪਵਾਸ ਨਹੀਂ।
ਸਰ੍ਵਾਸ਼੍ਰਮੈਃ ਪਰੋ ਵਿਪ੍ਰੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਵਿਪ੍ਰਸਮੋ ਗੁਰੁਃ 1.11.
ਸਾਰੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਗੁਰੂ ਨਹੀਂ।
ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜੋ ਨਨਾਮ ਤਮ੍
ਸੂਰਜ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਭਾਰਦਵਾਜ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਪਸ਼੍ਚਾਚ੍ਚ ਤਵ ਪੁਤ੍ਰੌ ਚ ਯਜ੍ਞਭਾਜੌ ਭਵਿष੍ਯਤਃ
ਫਿਰ ਤੇਰੇ ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰ ਯਜਨਾ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਬਣ ਜਾਣਗੇ।
ਜਗਾਮ ਗਙ੍ਗਾਂ ਸਂਤ੍ਰਸ੍ਤੋ ਹਰਿਸੇਵਨਤਤ੍ਪਰਃ
ਉਹ ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਕੇ, ਹਰੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿਚ ਲੱਗਾ, ਗੰਗਾ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਬਭੂਵਤੁਸ੍ਤੌ ਪੂਜ੍ਯੌ ਚ ਯਜ੍ਞਭਾਜੌ ਦ੍ਵਿਜਾਸ਼ਿषਾ ਵਿਪ੍ਰਪਾਦਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਵਿਜਯੀ ਭਵੇਤ੍
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਅਸੀਸ ਨਾਲ ਪੂਜਨਯ ਤੇ ਯਜਨਾ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਬਣ ਗਏ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਹਰ ਥਾਂ ਜਿੱਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਭ੍ਯੋ ਨਮ ਇਤਿ ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਯਃ ਪਠੇਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ 'ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ,
ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਯਾਨਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਤਾਨਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਸਾਗਰੇ
ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਨ।
ਵਿਪ੍ਰਪਾਦੋਦਕਂ ਪੀਤ੍ਵਾ ਯਾਵਤ੍ਤਿष੍ਠਤਿ ਮੇਦਿਨੀ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ, ਜਿੰਨੀ ਦੇਰ ਧਰਤੀ ਟਿਕੀ ਰਹੇ,
ਵਿਪ੍ਰਪਾਦੋਦਕਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਭਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਯਃ ਪਿਬੇਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਰੋਸੇ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦਾ ਹੈ—
ਮਹਾਰੋਗੀ ਯਦਿ ਪਿਬੇਦ੍ਵਿਪ੍ਰਪਾਦੋਦਕਂ ਦ੍ਵਿਜ
ਜੇ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਬਿਮਾਰੀ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ—