ਅਤੀਵ ਭੀਤਃ ਸਂਤ੍ਰਸ੍ਤ ਉਵਾਚ ਮਧੁਰਂ ਵਚਃ ਕਥਂ ਰੁष੍ਟਾ ਗਿਰਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਕਨ੍ਯੇ ਧਨ੍ਯੇ ਮਨੋਹਰੇ
ਬਹੁਤ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਤੇ ਘਬਰਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਨੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਕਹੇ: 'ਹੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਧੀਏ, ਹੇ ਸੁਭਾਗੀ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣੀ, ਤੂੰ ਕਿਵੇਂ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ?'
ਮਮ ਸੌਭਾਗ੍ਯਰੂਪੇ ਚ ਪ੍ਰਾਣਾਧਿष੍ਠਾਤृਦੇਵਤੇ
ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਸੁਭਾਗ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈਂ, ਮੇਰੀ ਜਿੰਦ ਦੇ ਉਪਰ ਅਧਿਕਾਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਹੈਂ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਸਂਘੇ ਨਿਖਿਲੇ ਕਿਮਸਾਧ੍ਯਮਿਹਾਵਯੋਃ
ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਵਿੱਚ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕੀ ਅਸੰਭਵ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਦੈਵਾਦਜ੍ਞਾਤਦੋषਸ੍ਯ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਂ ਮੇ ਕਰ੍ਤ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਕਿਸੇ ਅਣਜਾਣੇ ਦੋਸ਼ ਕਰਕੇ, ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ, ਮੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਵਯਾ ਵਿਨਾ ਹੀਸ਼੍ਵਰਸ਼੍ਚ ਸ਼ਵਤੁਲ੍ਯੋऽਸ਼ਿਵਃ ਸਦਾ
ਤੇਰੇ ਬਿਨਾ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੁਰਦੇ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹਾਂ, ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮੰਗਲ ਨਹੀਂ।
ਤੁष੍ਟਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਚ ਤਥਾ ਪੁष੍ਟਿਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਸ੍ਤ੍ਵਂ ਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਰੇਵ ਚ
ਤੂੰ ਹੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਹੀ ਪੋਸ਼ਣ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਹੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੈਂ, ਤੇ ਤੂੰ ਹੀ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲਤਾ ਹੈਂ।
ਸਰ੍ਵਾਧਾਰਸ੍ਵਰੂਪਾ ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਬੀਜਸ੍ਵਰੂਪਿਣੀ
ਤੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈਂ, ਤੇ ਹਰ ਬੀਜ ਦੀ ਅਸਲ ਹੈਂ।
ਤ੍ਵਤ੍ਕੋਪਵਿषਸਂਦਗ੍ਧਂ ਦ੍ਰੁਤਂ ਜੀਵਯ ਮਾਂ ਮृਤਮ੍
ਤੇਰੇ ਗੁੱਸੇ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ ਸੜਿਆ ਹੋਇਆ, ਮੈਨੂੰ ਜਲਦੀ ਜੀਵਨ ਦੇ, ਮੈਂ ਮੁਰਦੇ ਵਾਂਗ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ।
ਸ਼ਂਕਰਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਕ੍ਸ਼ਮਾਯੁਕ੍ਤਾ ਚ ਪਾਰ੍ਵਤੀ
ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਮਾਫੀ ਆ ਗਈ—
ਪਾਰ੍ਵਤ੍ਯੁਵਾਚ ਆਤ੍ਮਾਰਾਮਂ ਪੂਰ੍ਣਕਾਮਂ ਸਰ੍ਵਦੇਹੇष੍ਵਵਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਰੱਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਹਰ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ—'
ਕਾਮਿਨੀ ਮਾਨਸਂ ਕਾਮਮਪ੍ਰਜ੍ਞਂ ਸ੍ਵਾਮਿਨਂ ਵਦੇਤ੍
ਇਕ ਔਰਤ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਗੱਲ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਤੇ ਆਪਣਾ ਅਜਾਣਪਣ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਦੱਸਦੀ ਹੈ।
ਸੁਗੋਪ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਨਾਰੀਣਾਂ ਲਜ੍ਜਾਜਨਨਕਾਰਣਮ੍
ਇਹ ਗੱਲ ਹਰ ਔਰਤ ਵੱਲੋਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਗੁਪਤ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਲੱਜਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ।
ਸੁਖੇषੁ ਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਚ ਵਿਭਵੇषੁ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰ
ਸੁਖਾਂ ਅਤੇ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ, ਔਰਤਾਂ ਲਈ—
ਤਦ੍ਭਂਗੇਨ ਚ ਯਦ੍ਦੁਃਖਂ ਤਤ੍ਸਮਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਚ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਾਃ
ਉਸ ਦੇ ਖਤਮ ਹੋਣ ਦਾ ਦੁੱਖ, ਔਰਤ ਲਈ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੁੱਖ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ।
ਕृष੍ਣਪਕ੍ਸ਼ੇ ਯਥਾ ਚਨ੍ਦ੍ਰਃ ਕ੍ਸ਼ੀਯਮਾਣੋ ਦਿਨੇ ਦਿਨੇ
ਜਿਵੇਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਘਟਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—
ਚਿਨ੍ਤਾਜ੍ਵਰਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵੇषਾਮੁਪਤਾਪਸ਼੍ਚ ਵਾਸਸਾਮ੍
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਜ਼ੋਰ ਤੇ ਦੁਖ, ਸਾਰੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੀੜਦਾ ਹੈ।
ਰਤਿਭਂਗੋ ਦੁਃਖਮੇਕਂ ਦ੍ਵਿਤੀਯਂ ਵੀਰ੍ਯ੍ਯਪਾਤਨਮ੍
ਸੁਖ ਦੀ ਰੁਕਾਵਟ ਇੱਕ ਦੁੱਖ ਹੈ, ਦੂਜਾ ਦੁੱਖ ਹੈ ਜੀਵਨ-ਤੱਤ ਦਾ ਨਾਸ।
ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਕਾਨ੍ਤਂ ਕਾਨ੍ਤਂ ਤ੍ਵਾਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾऽਪਿ ਨ ਚ ਮੇ ਸੁਤਃ
ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਤੂੰ ਮਿਲ ਗਈ, ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ।
ਜਨ੍ਮਾਨ੍ਤਰਸੁਖਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਤਪੋਦਾਨਸਮੁਦ੍ਭਵਮ੍
ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਸੁਖ ਨੇਕ ਕੰਮ, ਤਪ ਅਤੇ ਦਾਨ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਪੁਤ੍ਰਃ ਸ੍ਵਾਮਿਨੋਂऽਸ਼ਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਮਿਤੁਲ੍ਯਸੁਖਪ੍ਰਦਃ
ਚੰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਮਾਲਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮਾਲਕ ਵਰਗਾ ਸੁਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਾਮੀ ਸ੍ਵਾਂਸ਼ੇਨ ਸੁਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਂ ਗਰ੍ਭੇ ਜਨ੍ਮ ਲਭੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਮਾਲਕ ਆਪਣੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਔਰਤ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਅਸਾਧ੍ਵੀ ਵੈਰਿਤੁਲ੍ਯਾ ਚ ਸ਼ਸ਼੍ਵਤ੍ਸਨ੍ਤਾਪਦਾਯਿਨੀ
ਅਚੰਗੀ ਔਰਤ ਵੈਰੀ ਵਾਂਗ ਹੈ ਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੰਤਾਨ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਕਿਮੁਪਾਯਂ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਵਦ ਯੋਗੀਸ਼੍ਵਰੇਸ਼੍ਵਰ
ਮੈਂ ਕਿਹੜਾ ਉਪਾਅ ਕਰਾਂ? ਦੱਸੋ, ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪਾਰ੍ਵਤੀ ਦੇਵੀ ਨਮ੍ਰਵਕ੍ਤ੍ਰਾ ਬਭੂਵ ਹ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇਵੀ ਨਿਮਰ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ ਹੋ ਗਈ।
ਸਤ੍ਪੁਤ੍ਰਬੀਜਂ ਸੁਖਦਂ ਤਾਪਨਾਸ਼ਨਕਾਰਣਮ੍
ਚੰਗੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਬੀਜ ਸੁਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਮਹਾਦੇਵ ਉਵਾਚ ਉਪਾਯਤਃ ਕਾਰ੍ਯ੍ਯਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਭਵਤ੍ਯੇਵ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯੇ
ਸ਼੍ਰੀ ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਪਾਅ ਨਾਲ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਕੰਮ ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਵਾਂਛਿਤਸਿਦ੍ਧੇਸ੍ਤੁ ਬੀਜਰੂਪਂ ਸੁਮਙ੍ਗਲਮ੍
ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬੀਜ ਸ਼ੁਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਰੇਰਾਰਾਧਨਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਵ੍ਰਤਂ ਕੁਰੁ ਵਰਾਨਨੇ
ਹਰੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰ ਕੇ, ਤੂੰ ਵਰਤ ਰੱਖ, ਸੋਹਣੇ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ।
ਮਹਾਕਠੋਰਬੀਜਂ ਚ ਵਾਞ੍ਛਾਕਲ੍ਪਤਰੁਂ ਪਰਮ੍
ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਤਾਕਤਵਰ ਬੀਜ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਰੁੱਖ ਹੈ।
ਨਦੀਨਾਂ ਚ ਯਥਾ ਗਂਗਾ ਦੇਵਾਨਾਂ ਚ ਹਰਿਰ੍ਯਥਾ
ਜਿਵੇਂ ਨਦੀਆਂ ਵਿਚ ਗੰਗਾ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਹਰੀ।