ਪਿਤृਯਜ੍ਞੇ ਤਨੁਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਯੋਗਾਦ੍ਵੈ ਸਿਦ੍ਧਯੋਗਿਨੀ
ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਯਜਨਾ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ, ਯੋਗ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਉਹ ਪੂਰਨ ਯੋਗਿਨੀ ਬਣ ਗਈ।
ਕਾਲੇਨ ਕृष੍ਣਤਪਸਾ ਸ਼ਙ੍ਕਰਂ ਪ੍ਰਾਪ ਸੁਨ੍ਦਰੀ।। ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣੋ ਹਿ ਗੁਰੁਃ ਸ਼ਮ੍ਭੋਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾ ਪਰਾਤ੍ਪਰਃ
ਕਾਲ ਦੇ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਤਪस्या ਕਰਕੇ ਸੁੰਦਰਿ ਨੇ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ; ਕਿਉਂਕਿ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਹੀ ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਗੁਰੂ ਹਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਪਰਮਾਤਮਾ।
ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਵਰਪੁਤ੍ਰੋऽਯਂ ਸ੍ਵਯਮੇਵ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਃ
ਇਹ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਖੁਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਵਧੀਆ ਪੁੱਤਰ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵਮਤਿਗੁਹ੍ਯਂ ਪੁਰਾਤਨਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਸਭ ਪੁਰਾਣਾ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਭੇਦ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਾਰਂਪਰਿਕਮਨ੍ਯਂ ਚ ਕਥਯਾਮਿ ਨਿਸ਼ਾਮਯ 2.59.
ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਹੋਰ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਸ਼ਿष੍ਯੌ ਚਾਂਗਿਰਸਸ੍ਤੌ ਦ੍ਵੌ ਗੁਰੁਪੁਤ੍ਰੋऽਥਵਾ ਤਤਃ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਆਂਗਿਰਸ ਦੇ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਨ ਜਾਂ ਗੁਰੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ।
ਸ੍ਵਜ੍ਞਾਨਂ ਸ੍ਵਂ ਚ ਭਗਵਾਨ੍ਵਿਸਸ੍ਮਾਰ ਸ੍ਵਮੋਹਤਃ
ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੋਹ ਵਿਚੋਂ ਆਪਣਾ ਗਿਆਨ ਤੇ ਆਪਣਾ ਆਪ ਯਾਦ ਕੀਤਾ।
ਅਤੋ ਹੇਤੋਰ੍ਗੁਰੁਸ਼੍ਚੈਵਂ ਮਤ੍ਸੁਤਸ੍ਸ੍ਯਾਚ੍ਛਿਵਸ੍ਯ ਸਃ
ਇਸ ਕਾਰਨ, ਗੁਰੂ ਮੇਰਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਬਣ ਗਿਆ।
ਤ੍ਵਂ ਗਚ੍ਛ ਤਤ੍ਰ ਸਨ੍ਨਦ੍ਧਃ ਸਦੇਵੋ ਨਰ੍ਮਦਾਤਟਮ੍
ਤੂੰ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਜਾ।
ਗੁਰੁਰ੍ਯਯੌ ਚ ਕੈਲਾਸਂ ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਨਰ੍ਮਦਾਤਟਮ੍
ਗੁਰੂ ਕੈਲਾਸ ਗਿਆ ਅਤੇ ਮਹਿੰਦਰ ਨਰਮਦਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ ਗਿਆ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਨਿਪੀਤਂ ਚ ਮਹਾਖ੍ਯਾਨਂ ਤ੍ਵਨ੍ਮੁਖੇਨ੍ਦੁਵਿਨਿਸृਤਮ੍
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੇਰੇ ਚੰਦ ਵਰਗੇ ਮੁਖ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਮਹਾਨ ਕਹਾਣੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੀ ਲਈ ਹੈ।
ਅਧੁਨਾ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਕਿਮੁਵਾਚ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਃ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ: ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ?
ਜਗਤ੍ਕਰ੍ਤਾ ਵਿਧਾਤਾ ਚ ਕਿਂ ਵਾ ਤਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਸਃ
ਉਸ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਤੇ ਵਿਧਾਤਾ ਨੂੰ ਕੀ ਕਿਹਾ?
ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਤਸ੍ਥੌ ਪੁਰਤੋ ਲਜ੍ਜਾਵਨਤਕਨ੍ਧਰਃ
ਨਾਰਾਯਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ ਗਲ ਝੁਕਾ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਗੁਰੁਸੁਤਂ ਸ਼ਮ੍ਭੁਰੁਦਤਿष੍ਠਤ੍ਕੁਸ਼ਾਸਨਾਤ੍
ਗੁਰੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸ਼ੰਭੂ ਕੁਸ਼ ਦੀ ਅਾਸਨ ਤੋਂ ਉਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ।
ਸ੍ਵਾਸਨੇ ਵਾਸਯਿਤ੍ਵਾ ਵੈ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਕੁਸ਼ਲਂ ਵਚਃ
ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਾਸਨ ਤੇ ਬੈਠਾ ਕੇ, ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ।
ਸ਼੍ਰੀਸ਼ਙ੍ਕਰ ਉਵਾਚ ਸਾਸ਼੍ਰੁਨੇਤ੍ਰੋ ਲਜ੍ਜਿਤਸ਼੍ਚ ਭ੍ਰਾਤਸ੍ਤਤ੍ਕਾਰਣਂ ਵਦ
ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਹੰਝੂ ਤੇ ਸ਼ਰਮ ਨਾਲ, ਭਰਾ, ਇਹ ਦਾ ਕਾਰਨ ਦੱਸ।
ਕਿਂ ਵਾ ਤਪਸ੍ਯਾ ਹੀਨਾ ਤੇ ਸਨ੍ਧ੍ਯਾ ਹੀਨਾऽਥਵਾ ਮੁਨੇ
ਕੀ ਤੇਰੀ ਤਪस्या ਘੱਟ ਹੈ ਜਾਂ ਸੰਧਿਆ ਦੀ ਰੀਤ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਮুনি?
ਕਿਂ ਵਾ ਗੁਰੌ ਭਕ੍ਤਿਹੀਨੋऽਭੀष੍ਟਦੇਵੇऽਥਵਾ ਗੁਰੌ
ਕੀ ਤੇਰੇ ਅਧਿਆਪਕ ਜਾਂ ਚਾਹੀਦੇ ਦੇਵਤੇ ਲਈ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਭਕਤੀ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ?
ਕਿਂ ਵਾऽਤਿਥਿਸ੍ਤੇ ਵਿਮੁਖਃ ਕਿਂ ਵਾ ਪੋष੍ਯਾ ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤਾਃ 2.60.੧
ਕੀ ਤੇਰਾ ਮਹਿਮਾਨ ਰੁੱਸ ਗਿਆ ਹੈ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਪਾਲਦਾ ਹੈਂ, ਉਹ ਭੁੱਖੇ ਹਨ?
ਸੁਸ਼ਾਸਿਤੋ ਨ ਸ਼ਿष੍ਯੋ ਵਾ ਕਿਂ ਭृਤ੍ਯਾਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਰਪ੍ਰਦਾਃ
ਕੀ ਚੰਗੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸਿਖਾਇਆ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਗਿਆ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ ਜਾਂ ਤੇਰੇ ਨੌਕਰ ਹੁਕਮ ਨਹੀਂ ਪੂਰੇ ਕਰਦੇ?
ਗਰਿष੍ਠਸ਼੍ਚ ਵਰਿष੍ਠਸ਼੍ਚ ਸ਼ਸ਼੍ਵਤ੍ਸਨ੍ਤੁष੍ਟ ਮਾਨਸ
ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮਨ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਕਿਂ ਵਾ ਰੁष੍ਟੋऽਭੀष੍ਟਦੇਵਃ ਕਿਂ ਵਾ ਰੁष੍ਟਾਸ਼੍ਚ ਵਾਡਵਾਃ
ਕੀ ਤੇਰਾ ਚਾਹੀਦਾ ਦੇਵਤਾ ਰੁੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਾਂ ਤੇਰੇ ਘੋੜੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਹਨ?
ਕਿਂ ਵਾ ਤੇ ਬਨ੍ਧੁਵਿਚ੍ਛੇਦੋ ਵਿਗ੍ਰਹੋ ਬਲਿਨਾ ਸਹ
ਕੀ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਤਾਕਤਵਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਵਿਵਾਦ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ?
ਕੇਨ ਤੇ ਵਾ ਕृਤਾ ਨਿਨ੍ਦਾ ਖਲੈਰ੍ਵਾ ਪਾਪਿਭਿਰ੍ਮੁਨੇ
ਕਿਸ ਨੇ ਤੇਰੀ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ, ਹੇ ਮੁਨੀ — ਕੀ ਇਹ ਕੁਟਿਲ ਲੋਕਾਂ ਜਾਂ ਪਾਪੀਆਂ ਨੇ ਕੀਤੀ?
ਬਨ੍ਧੁਸ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤਸ੍ਤ੍ਵਯਾ ਕਿਂ ਵਾ ਵੈਰਾਗ੍ਯੇਣ ਕ੍ਰੁਧਾऽਥਵਾ
ਕੀ ਤੂੰ ਵੈਰਾਗ ਜਾਂ ਗੁੱਸੇ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ?
ਗੁਰੁਨਿਨ੍ਦਾ ਬਨ੍ਧੁਨਿਨ੍ਦਾ ਖਲਵਕ੍ਤ੍ਰਾਚ੍ਛ੍ਰੁਤਾऽਥਵਾ
ਕੀ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਜਾਂ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਿਸੇ ਮੰਦੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਸੁਣੀ?
ਅਸਦ੍ਵਂਸ਼ਪ੍ਰਜਾਤਾਨਾਂ ਖਲਾਨਾਂ ਨਿਨ੍ਦਨਂ ਤਥਾ
ਜੋ ਮੰਦੇ ਘਰਾਂ ਵਿਚ ਜੰਮੇ ਹਨ ਜਾਂ ਕੁਟਿਲ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਵੀ ਐਸੇ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਪਰਪ੍ਰਸ਼ਂਸਕਾਃ ਸਨ੍ਤਃ ਪੁਣ੍ਯਵਨ੍ਤੋ ਹਿ ਭਾਰਤੇ
ਜੋ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਨੇਕ ਤੇ ਪੁੰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਪੁਤ੍ਰੇ ਯਸ਼ਸਿ ਤੋਯੇ ਚ ਸਮृਦ੍ਧੇ ਚ ਪਰਾਕ੍ਰਮੇ 2.60.
ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿਚ, ਇਜ਼ਤ ਵਿਚ, ਪਾਣੀ ਵਿਚ, ਤੇ ਸਮਰੱਥਾ ਤੇ ਬਹਾਦਰੀ ਵਿਚ—