ਯਯਾ ਪਤਿਃ ਪੂਜਿਤਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਃ ਪੂਜਿਤਸ੍ਤਯਾ
ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਨੇ ਹੀ ਸ੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵੀ ਕਰ ਲਈ।
ਸਰ੍ਵਦਾਨਂ ਸਰ੍ਵਯਜ੍ਞਃ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਨਿषੇਵਣਮ੍
ਸਾਰੇ ਦਾਨ, ਸਾਰੇ ਯੱਗ, ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ—
ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਸ਼੍ਚ ਸਤ੍ਯਂ ਚ ਸਰ੍ਵਦੇਵਪ੍ਰਪੂਜਨਮ੍
ਸਾਰੇ ਧਰਮ, ਸੱਚਾਈ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ—
ਸੁਪੁਣ੍ਯੇ ਭਾਰਤੇ ਵਰ੍षੇ ਪਤਿਸੇਵਾ ਕਰੋਤਿ ਯਾ
ਜੋ ਪਤਨੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੈ—
ਵਿਪ੍ਰਿਯਂ ਕੁਰੁਤੇ ਭਰ੍ਤੁਰ੍ਵਿਪ੍ਰਿਯਂ ਵਦਤਿ ਪ੍ਰਿਯਮ੍
ਜੋ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਾਪਸੰਦ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਕਰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਾਪਸੰਦ—
ਕੁਮ੍ਭੀਪਾਕਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ਸਾ ਚ ਯਾਵਚ੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਦਿਵਾਕਰੌ
ਉਹ ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਰਹਿਣ ਤੱਕ ਕੁੰਭੀਪਾਕ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਬਭੂਵ ਸ੍ਫੁਰਿਤਾਧਰਃ 2.46.
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਵੱਡਾ ਮੁਨੀ ਕੰਪਦੇ ਹੋਏ ਹੋਠਾਂ ਨਾਲ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ।
ਮਨਸੋਵਾਚ ਕੁਰੁ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਂ ਮਹਾਭਾਗ ਦੁष੍ਟਾਯਾ ਮਮ ਸੁਵ੍ਰਤ
ਮਨਸਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਵੱਡੀ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਮੇਰੇ ਦੁਸ਼ਟ ਮਨ ਲਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਰ, ਹੇ ਵਰਤਾਂ ਵਿਚ ਪੱਕੀ।
ਸ਼ृਙ੍ਗਾਰਾਹਾਰਨਿਦ੍ਰਾਣਾਂ ਯਸ਼੍ਚ ਭਙ੍ਗਂ ਕਰੋਤਿ ਚ
ਜੋ ਪ੍ਰੇਮ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਜਾਂ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਨਸਾ ਦੇਵੀ ਸ੍ਵਾਮਿਨਸ਼੍ਚਰਣਾਮ੍ਬੁਜੇ
ਇਹ ਗੱਲ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕਹਿ ਕੇ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਕਮਲ-ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਕੁਪਿਤਂ ਚ ਮੁਨਿਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੀਸੂਰ੍ਯ੍ਯਂ ਸ਼ਪ੍ਤੁਮੁਦ੍ਯਤਮ੍
ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਤੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ,
ਤਤ੍ਰਾਗਤ੍ਯ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਮਵੋਚਦ੍ਭਾਸ੍ਕਰਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਉਸ ਵੇਲੇ ਭਾਸਕਰ ਆਪ ਆਇਆ ਤੇ ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
ਸ਼੍ਰੀਸੂਰ੍ਯ੍ਯ ਉਵਾਚ ਤ੍ਵਾਂ ਬੋਧਯਾਮਾਸ ਵਿਪ੍ਰ ਨਾਹਮਸ੍ਤਂ ਗਤਸ੍ਤਦਾ
ਸ੍ਰੀ ਸੂਰਜ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੈਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਡੁੱਬਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜਾਗਰੂਕ ਕੀਤਾ।
ਕ੍ਸ਼ਮਸ੍ਵ ਭਗਵਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਮਾਂ ਸ਼ਪ੍ਤੁਂ ਨੋਚਿਤਂ ਮੁਨੇ
ਹੇ ਭਗਵਾਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੈਨੂੰ ਮਾਫ ਕਰ; ਹੇ ਮੁਨੀ, ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।
ਤੇषਾਂ ਕ੍ਸ਼ਣਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਕ੍ਰੋਧਸ਼੍ਚ ਤਤੋ ਭਸ੍ਮ ਭਵੇਜ੍ਜਗਤ੍
ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜੇ ਅੱਗੋ-ਅੱਗ ਗੁੱਸਾ ਅੱਧੀ ਪਲ ਲਈ ਵੀ ਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਰਾਖ ਹੋ ਜਾਵੇ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਵਂਸ਼ਸਮ੍ਭੂਤਃ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਤੇਜਸਾ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਹਨ।
ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਿਜਸ੍ਤੁष੍ਟੋ ਬਭੂਵ ਹ 2.46.
ਸੂਰਜ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲਿਆ ਹੋਇਆ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤ੍ਯਾਜ ਮਨਸਾਂ ਵਿਪ੍ਰਃ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਪਾਲਨਾਯ ਚ
ਵਿਦਵਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਤਿਆਗ ਕੀਤਾ ਤੇ ਆਪਣੀ ਕਸਮ ਨਿਭਾਈ।
ਸਾ ਸਸ੍ਮਾਰ ਗੁਰੁਂ ਸ਼ਮ੍ਭੁਮਿष੍ਟਦੇਵਂ ਹਰਿਂ ਵਿਧਿਮ੍
ਉਹ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ, ਸ਼ਿਵ, ਪਸੰਦੀਦਾ ਦੇਵਤਾ ਹਰੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ।
ਤਤ੍ਰਾਜਗਾਮ ਭਗਵਾਨ੍ਗੋਪੀਸ਼ਃ ਸ਼ਮ੍ਭੁਰੇਵ ਚ
ਉਥੇ ਭਗਵਾਨ, ਗੋਪੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ।
ਸ ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾऽਭੀष੍ਟਦੇਵਂ ਨਿਗੁਣੇ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪਰਮ੍
ਉਹ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚਾਹੇ ਹੋਏ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਤੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਹਨ।
ਨਮਸ਼੍ਚਕਾਰ ਸ਼ਮ੍ਭੁਂ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਕਸ਼੍ਯਪਂ ਤਥਾ
ਉਹ ਨੇ ਸ਼ਿਵ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਕਸ਼ਯਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਹਸਾ ਸਮਯੋਚਿਤਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਹਾਲਾਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਯਦਿ ਤ੍ਯਕ੍ਤਾ ਧਰ੍ਮਪਤ੍ਨੀ ਧਰ੍ਮਿष੍ਠਾ ਮਨਸਾ ਸਤੀ
ਜੇ ਧਰਮਪਤਨੀ ਛੱਡੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਮਨ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਧਰਮਵਾਨ ਹੋਵੇ,
ਯਤਿਰ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ ਵਾ ਭਿਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਵਨਚਰੋऽਪਿ ਵਾ
ਜਾਂ ਕੋਈ ਯਤੀ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ, ਭਿਖਾਰੀ ਜਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ,
ਅਕृਤ੍ਵਾ ਤੁ ਸੁਤੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਵਿਰਾਗੀ ਯਸ੍ਤ੍ਯਜੇਤ੍ਪ੍ਰਿਯਾਮ੍
ਪਰ ਜੇ ਬਿਨਾਂ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਵਿਰਾਗੀ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੀ ਪਿਆਰੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਵੇ,
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਜਰਤ੍ਕਾਰੁਰ੍ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰਃ 2.46.
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਜਰਤਕਾਰੂ,
ਤਸ੍ਯੈ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ਿषਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਯਯੁਰ੍ਦੇਵਾ ਮੁਦਾऽਨ੍ਵਿਤਾਃ
ਉਹਨੂੰ ਚੰਗੀ ਅਸੀਸ ਦੇ ਕੇ, ਦੇਵਤੇ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਚਲੇ ਗਏ।
ਮੁਨੇਃ ਕਰਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਮਾਤ੍ਰਾਤ੍ਸਦ੍ਯੋ ਗਰ੍ਭੋ ਬਭੂਵ ਹ
ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਹੱਥ ਦੇ ਛੂਹੇ ਨਾਲ ਹੀ ਤੁਰੰਤ ਗਰਭ ਬਣ ਗਿਆ।
ਜਰਤ੍ਕਾਰੁਰੁਵਾਚ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਪ੍ਰਵਰੋ ਧਰ੍ਮਿष੍ਠੋ ਵੈष੍ਣਵਾਗ੍ਰਣੀਃ
ਜਰਤਕਾਰੂ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੇ ਜਿੱਤ ਪਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਧਰਮਵਾਨ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਭਗਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਾ,'