ਕਸ੍ਤੂਰੀਬਿਨ੍ਦੁਭਿਃ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਚਨ੍ਦਨੈਸ਼੍ਚ ਸੁਗਨ੍ਧਿਭਿਃ
ਕਸਤੂਰੀ ਦੇ ਬੂੰਦਾਂ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ,
ਸੁਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਨਿਤਮ੍ਬਾਢ੍ਯਾਂ ਬृਹਚ੍ਛ੍ਰੋਣਿਪਯੋਧਰਾਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਕਮਰ, ਚੌੜੇ ਪੱਟ ਅਤੇ ਭਰਪੂਰ ਛਾਤੀਆਂ ਸਨ,
ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਮਣੀਯਾਂ ਚ ਯਜ੍ਞੋ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਮਵਾਪ ਹ
ਉਸ ਨੂੰ ਇੰਨੀ ਸੁੰਦਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਯਜਨ ਉੱਤੇ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।
ਦਿਵ੍ਯਂ ਵਰ੍षਸ਼ਤਂ ਚੈਵ ਤਾਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾऽਥ ਨਿਰ੍ਜਨੇ
ਇਕ ਦਿਵ੍ਯ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਉਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਨਿਰਜਨ ਥਾਂ 'ਚ ਚਲਾ ਗਿਆ,
ਗਰ੍ਭਂ ਦਧਾਰ ਸਾ ਦੇਵੀ ਦਿਵ੍ਯਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਵਤ੍ਸਰਮ੍
ਉਹ ਦੇਵੀ ਨੇ ਦਿਵ੍ਯ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਗਰਭ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ।
ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਫਲਦਾਤਾ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਸਤਾਮ੍
ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਲਈ ਇਨਾਮ ਦੇਣ ਵਾਲਾ,
ਯਜ੍ਞੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਯਾ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਪੁਤ੍ਰੇਣ ਚ ਫਲੇਨ ਚ 2.42.
ਯਜਨ, ਇਨਾਮ, ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੇ ਨਾਲ,
ਯਜ੍ਞਸ਼੍ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਂ ਚ ਫਲਦਾਯਕਮ੍
ਯਜਨ ਨੇ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਅਤੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ,
ਤਦਾ ਦੇਵਾਦਯਸ੍ਤੁष੍ਟਾਃ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਮਨੋਰਥਾਃ
ਫਿਰ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਭ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਕृਤ੍ਵਾ ਕਰ੍ਮ ਚ ਕਰ੍ਤਾ ਤੁ ਤੂਰ੍ਣਂ ਦਦ੍ਯਾਚ੍ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਕਰਮ ਕਰ ਕੇ, ਕਰਤਾ ਨੂੰ ਚਲਦੀ ਹੀ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਕਰ੍ਤਾ ਕਰ੍ਮਣਿ ਪੂਰ੍ਣੇऽਪਿ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣਾਦ੍ਯਦਿ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਜੇ ਕਰਮ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤੇ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇ,
ਮੁਹੂਰ੍ਤ੍ਤੇ ਸਮਤੀਤੇ ਚ ਦ੍ਵਿਗੁਣਾ ਸਾ ਭਵੇਦ੍ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਜੇ ਇਕ ਪਲ ਲੰਘ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੋਹਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਏਕਰਾਤ੍ਰੇ ਵ੍ਯਤੀਤੇ ਤੁ ਭਵੇਦ੍ਰਸਗੁਣਾ ਚ ਸਾ
ਜੇ ਇਕ ਰਾਤ ਲੰਘ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦਸ ਗੁਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮਾਸੇ ਲਕ੍ਸ਼ਗੁਣਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਾਂ ਚ ਵਰ੍ਦ੍ਧਤੇ
ਜੇ ਇਕ ਮਹੀਨਾ ਲੰਘ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਲੱਖ ਗੁਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਲਈ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕਰ੍ਮ੍ਮ ਤਦ੍ਯਜਮਾਨਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵਂ ਵੈ ਨਿष੍ਫਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਫਿਰ ਯਜਮਾਨਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਨਿਸ਼ਫਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦਰਿਦ੍ਰੋ ਵ੍ਯਾਧਿਯੁਕ੍ਤਸ਼੍ਚ ਤੇਨ ਪਾਪੇਨ ਪਾਤਕੀ
ਉਸ ਪਾਪ ਕਾਰਨ, ਮਨੁੱਖ ਗਰੀਬ, ਬਿਮਾਰ ਅਤੇ ਪਾਪੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਿਤਰੋ ਨੈਵ ਗृਹ੍ਣਨ੍ਤਿ ਤਦ੍ਦਤ੍ਤਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਤਰ੍ਪਣਮ੍ 2.42.
ਪਿਤਰ ਉਸ ਵਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਤੇ ਤਰਪਣ ਨਹੀਂ ਸਵੀਕਾਰਦੇ।
ਦਾਤਾ ਦਦਾਤਿ ਨੋ ਦਾਨਂ ਗ੍ਰਹੀਤਾ ਤਨ੍ਨ ਯਾਚਤੇ
ਦਾਤਾ ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ, ਤੇ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਉਹ ਮੰਗਦਾ ਨਹੀਂ।
ਨਾਰ੍ਪਯੇਦ੍ਯਜਮਾਨਸ਼੍ਚੇਦ੍ਯਾਚਿਤਾਰਂ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਜੇ ਯਜਮਾਨ ਮੰਗਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮੰਗੀ ਹੋਈ ਦਕਸ਼ਣਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ,
ਵਰ੍षਲਕ੍ਸ਼ਂ ਵਸੇਤ੍ਤਤ੍ਰ ਯਮਦੂਤੇਨ ਤਾਡਿਤਃ
ਉਹ ਯਮ ਦੇ ਦੂਤਾਂ ਵਲੋਂ ਮਾਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਥੇ ਲੱਖ ਸਾਲ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਪਾਤਯੇਤ੍ਪੁਰੁषਾਨ੍ਸਪ੍ਤ ਪੂਰ੍ਵਾਨ੍ਵੈ ਪੂਰ੍ਵਜਨ੍ਮਨਃ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਸੱਤ ਪੂਰਵਜਾਂ ਨੂੰ ਡਿੱਗਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਪੂਜਾਵਿਧਿਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਯਾਃ ਪੁਰਾ ਯਜ੍ਞਕृਤਂ ਵਦ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਦਕਸ਼ਣਾ ਦੀ ਪੂਜਾ-ਵਿਧੀ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਦੱਸੋ।
ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਸਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਕਰ੍ਮਣਿ ਚ ਫਲਮੇਵ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤ੍ਤਤੇ
ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦੋਂ ਕਰਮ ਨਾਲ ਸਹੀ ਦਕਸ਼ਣਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਤਦ ਹੀ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਯਾ ਯਾ ਕਰ੍ਮਣਿ ਸਾਮਗ੍ਰੀ ਬਲਿਰ੍ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਚ ਤਾਂ ਮੁਨੇ
ਮੁਨੇ! ਜਿਸ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਜੋ ਸਮੱਗਰੀ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਲੀ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਅਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਿਯਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਵਸ੍ਤੁ ਚਾਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਦਾਨਮੇਵ ਚ
ਜੇ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਦੀ ਵਸਤੂ ਅਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਸ਼੍ਰਾਦਧ ਵਾਂਗ ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ,
ऋਤ੍ਵਿਜਾ ਨ ਕृਤਂ ਯਜ੍ਞਮਸ਼ੁਚੇਃ ਪੂਜਨਂ ਚ ਯਤ੍
ਜੇ ਯਜਨ ਰਿਤਵਿਗਾਂ ਵਲੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂ ਅਸ਼ੁੱਧ ਵਿਅਕਤੀ ਵਲੋਂ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,
ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਯਾਸ਼੍ਚ ਯਦ੍ਧ੍ਯਾਨਂ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਪੂਜਾਵਿਧਿਕ੍ਰਮਮ੍ 2.42.
ਦਕਸ਼ਣਾ ਲਈ ਜੋ ਧਿਆਨ, ਸਤੋਤ੍ਰ ਜਾਂ ਪੂਜਾ-ਵਿਧੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,
ਪੁਰਾ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਤਾਂ ਯਜ੍ਞਃ ਕਰ੍ਮਦਕ੍ਸ਼ਾਂ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਮ੍
ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਯਜਨ ਦੀ ਦਕਸ਼ਣਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਯਜਨ ਤੇ ਕਰਮ ਸਫਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
ਯਜ੍ਞ ਉਵਾਚ ਰਾਧਾਸਮਾ ਤਤ੍ਸਖੀ ਚ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਪ੍ਰੇਯਸੀ ਪ੍ਰਿਯੇ
ਯਜਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਰਾਧਾ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਉਸ ਦੀ ਸਖੀ ਹੈ, ਜੋ ਸ੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਹੈ, ਪਿਆਰੀ।
ਕਾਰ੍ਤ੍ਤਿਕੀਪੂਰ੍ਣਿਮਾਯਾਂ ਤੁ ਰਾਸੇ ਰਾਧਾਮਹੋਤ੍ਸਵੇ
ਕਾਰਤਿਕ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਨੂੰ, ਰਾਸ ਵਿੱਚ ਰਾਧਾ ਮਹਾਉਤਸਵ ਦੌਰਾਨ,