ਤ੍ਰਿਲਕ੍ਸ਼ਕੋਟਯੋ ਗੋਪਾਃ ਸੁਦਾਮਾਦਯ ਏਵ ਚ
ਤਿੰਨ ਲੱਖ ਗੋਪ, ਸੁਦਾਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਵੀ,
ਪਲਾਯਨ੍ਤਂ ਚ ਕਾਨ੍ਤਂ ਵੈ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰੀ
ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਨੂੰ ਭੱਜਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰੀ,
ਅਦ੍ਯਪ੍ਰਭृਤਿ ਗੋਲੋਕਂ ਸਾ ਚੇਦਾਯਾਤਿ ਗੋਪਿਕਾ
ਅੱਜ ਤੋਂ, ਜੇ ਕੋਈ ਗੋਪੀ ਗੋਲੋਕ ਵਿਚ ਆਵੇ,
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਰੈਵ ਦੇਵਦੇਵੀਸ਼੍ਵਰੀ ਰੁषਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਓਥੇ ਹੀ, ਦੇਵੀਆਂ ਦੀ ਦੇਵੀ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ,
ਨਾਲੋਕ੍ਯ ਪੁਰਤਃ ਕृष੍ਣਂ ਰਾਧਾ ਵਿਰਹਕਾਤਰਾ
ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਧਾ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿਚ ਪੀੜਤ ਹੋ ਗਈ,
ਹੇ ਕृष੍ਣ ਹੇ ਪ੍ਰਾਣਨਾਥਾਗਚ੍ਛ ਪ੍ਰਾਣਾਧਿਕਪ੍ਰਿਯ
'ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਹੇ ਮੇਰੀ ਜਿੰਦ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਆਓ, ਜਿੰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਿਆਰੇ,'
ਸ੍ਤ੍ਰੀਗਰ੍ਵਃ ਪਤਿਸੌਭਾਗ੍ਯਾਦ੍ਵਰ੍ਦ੍ਧਤੇ ਚ ਦਿਨੇ ਦਿਨੇ 2.42.
ਇਸਤਰੀ ਦੀ ਸ਼ਾਨ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ, ਹਰ ਰੋਜ਼ ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਪਤਿਰ੍ਬਨ੍ਧੁਃ ਕੁਲਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਮਧਿਦੇਵਃ ਸਦਾ ਗਤਿਃ
ਪਤੀ, ਕੁਲ ਦੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਸਦਾ ਸਬੰਧੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਸਦਾ ਆਸਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਦਃ ਸੁਖਦਃ ਸ਼ਸ਼੍ਵਤ੍ਪ੍ਰੀਤਿਦਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਦਃ ਸਦਾ
ਉਹ ਧਰਮ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸਦਾ ਪਿਆਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਸਦਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸਾਰਾਤ੍ਸਾਰਤਮਃ ਸ੍ਵਾਮੀ ਬਨ੍ਧੂਨਾਂ ਬਨ੍ਧੁਵਰ੍ਦ੍ਧਨਃ
ਉਹ ਸਭ ਦਾ ਸਰੂਤ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਾਲਕ, ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਭਰਣਾਦੇਵ ਭਰ੍ਤਾऽਯਂ ਪਾਲਨਾਤ੍ਪਤਿਰੁਚ੍ਯਤੇ
ਸਹਾਰਾ ਦੇਣ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਭਰਤਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਪਤੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਨ੍ਧੁਸ਼੍ਚ ਸੁਖਬਨ੍ਧਾਚ੍ਚ ਪ੍ਰੀਤਿਦਾਨਾਤ੍ਪ੍ਰਿਯਃ ਪਰਃ
ਉਹ ਸਬੰਧੀ ਹੈ, ਤੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਤੇ ਪਿਆਰ ਦੇਣ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਪਿਆਰਾ ਹੈ।
ਰਤਿਦਾਨਾਚ੍ਚ ਰਮਣਃ ਪ੍ਰਿਯੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਪ੍ਰਿਯਾਤ੍ਪਰਃ
ਜੋ ਮਿਲਾਪ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਕੋਈ ਪਿਆਰਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਸ਼ਤਪੁਤ੍ਰਾਤ੍ਪਰਃਸ੍ਵਾਮੀ ਕੁਲਜਾਨਾਂ ਪ੍ਰਿਯਃ ਸਦਾ
ਉੱਚ ਘਰ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਪਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੌ ਪੁੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਿਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਨਾਨਂ ਚ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਸਰ੍ਵਯਜ੍ਞੇषੁ ਦੀਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਸਾਰੇ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਯਜਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾ ਲੈਣਾ—
ਸਰ੍ਵਾਣ੍ਯੇਵ ਵ੍ਰਤਾਦੀਨਿ ਮਹਾਦਾਨਾਨਿ ਯਾਨਿ ਚ
ਸਾਰੇ ਵਰਤ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਦਾਨ, ਜੋ ਵੀ ਹੋਣ—
ਗੁਰੁਸੇਵਾਵਿਪ੍ਰਸੇਵਾਦੇਵਸੇਵਾਦਿਕਂ ਚ ਯਤ੍। ਸ੍ਵਾਮਿਨਃ ਪਾਦਸੇਵਾਯਾਃ ਕਲਾਂ ਨਾਰ੍ਹਨ੍ਤਿ षੋਡਸ਼ੀਮ੍।।2.42.
ਗੁਰੂ ਦੀ ਸੇਵਾ, ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਆਦਿ—ਇਹ ਸਭ ਪਤੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦੇ ਸੋਲ੍ਹਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਗੁਰੁਵਿਪ੍ਰੇष੍ਟਦੇਵੇषੁ ਸਰ੍ਵੇਭ੍ਯਸ਼੍ਚ ਪਤਿਰ੍ਗੁਰੁਃ
ਗੁਰੂ, ਵਿਦਵਾਨ, ਪਿਆਰੇ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਭ ਵਿੱਚ, ਪਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਗੁਰੂ ਹੈ।
ਗੋਪੀਤ੍ਰਿਲਕ੍ਸ਼ਕੋਟੀਨਾਂ ਗੋਪਾਨਾਂ ਚ ਤਥੈਵ ਚ
ਤੀਨ ਲੱਖ ਕੋਟੀ ਗੋਪੀਆਂ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੋਪਾਂ ਵਿੱਚ—
ਰਮਾਦਿਗੋਪਕਾਨ੍ਤਾਨਾਮੀਸ਼੍ਵਰੀ ਤਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਤਃ
ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਰਮਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੋਪਾਂ ਦੀ ਪਿਆਰੀਆਂ ਦੀ ਰਾਣੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਰਾਧਿਕਾ ਕृष੍ਣਂ ਤਤ੍ਰ ਦਧ੍ਯੌ ਸੁਭਕ੍ਤਿਤਃ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਰਾਧਿਕਾ ਨੇ ਉਥੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਗਹਿਰੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਚਿੰਤਨ ਕੀਤਾ।
ਅਥ ਸਾ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਦੇਵੀ ਧ੍ਵਸ੍ਤਾ ਗੋਲੋਕਤੋ ਮੁਨੇ
ਫਿਰ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਉਹ ਦੱਖਣਾ ਦੇਵੀ ਗੋਲੋਕ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਅਥ ਦੇਵਾਦਯਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯਜ੍ਞਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸੁਦੁष੍ਕਰਮ੍
ਫਿਰ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਬਹੁਤ ਔਖਾ ਯਜਨ ਕੀਤਾ।
ਵਿਧਿਰ੍ਨਿਵੇਦਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਾਦੀਨਾਂ ਜਗਤ੍ਪਤਿਃ
ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਗਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ—
ਨਾਰਾਯਣਸ਼੍ਚ ਭਗਵਾਨ੍ਮਹਾਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਸ਼੍ਚ ਦੇਹਤਃ
ਭਗਵਾਨ ਨਾਰਾਇਣ ਅਤੇ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ, ਆਪਣੀ ਦੇਹ ਤੋਂ—
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਦਦੌ ਤਾਂ ਯਜ੍ਞਾਯ ਪੂਰ੍ਣਾਰ੍ਥਂ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਸਤਾਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਯਜਨ ਲਈ, ਸਤਕਰਮਾਂ ਦੀ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਵਾਸਤੇ ਦਿੱਤਾ।
ਤਪ੍ਤਕਾਞ੍ਚਨਵਰ੍ਣਾਭਾਂ ਚਨ੍ਦ੍ਰਕੋਟਿਸਮਪ੍ਰਭਾਮ੍ 2.42.
ਉਹ ਪਿਘਲੇ ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਰੰਗ ਰੱਖਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਚੰਦ੍ਰਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਸੀ।
ਕਮਲਾਸ੍ਯਾਂ ਕੋਮਲਾਙ੍ਗੀਂ ਕਮਲਾਯਤਲੋਚਨਾਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਕਮਲ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਅੰਗ ਨਰਮ, ਅੱਖਾਂ ਕਮਲ ਦੀ ਪੰਖੜੀਆਂ ਵਾਂਗ ਵੱਡੀਆਂ।
ਵਹ੍ਨਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਂਸ਼ੁਕਾਧਾਨਾਂ ਬਿਮ੍ਬੋष੍ਠੀਂ ਸੁਦਤੀਂ ਸਤੀਮ੍
ਅੱਗ ਨਾਲ ਸ਼ੁੱਧ ਕੀਤੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਬਿੰਬ ਫਲ ਵਰਗੇ ਹੋਠ, ਸੋਹਣੇ ਦੰਦ, ਅਤੇ ਚਲਣ ਵਿੱਚ ਪਵਿੱਤਰ।
ਈषਦ੍ਧਾਸ੍ਯਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਸ੍ਯਾਂ ਰਤ੍ਨਭੂषਣਭੂषਿਤਾਮ੍
ਹੌਲੀ ਹਾਸੇ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਚਿਹਰਾ, ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ।