ਯਾ ਸੁਸ਼ੀਲਾਭਿਧਾ ਗੋਪੀ ਪੁਰਾऽऽਸੀਦ੍ਰਾਧਿਕਾਸਖੀ
ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਨਾਂ ਵਾਲੀ ਗੋਪੀ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਧਿਕਾ ਦੀ ਸਖੀ ਸੀ।
ਪ੍ਰਧ੍ਵਸ੍ਤਾ ਸਾ ਚ ਤਚ੍ਛਾਪਾਦ੍ਗੋਲੋਕਾਦ੍ਵਿਸ਼੍ਵਮਾਗਤਾ
ਉਹ ਵੀ ਉਸ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ ਗੋਲੋਕ ਤੋਂ ਵਿਗੜ ਕੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਆ ਗਈ।
ਸਾ ਪ੍ਰੇਯਸੀ ਰਤੌ ਦਕ੍ਸ਼ਾ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਾ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਸੁ
ਉਹ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਤੇ ਪਿਆਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਰ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਗੋਪ੍ਯਾ ਬਭੂਵੁਸ੍ਤਿਸ੍ਰੋ ਵੈ ਸ੍ਵਧਾ ਸ੍ਵਾਹਾ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾ
ਤਿੰਨ ਗੋਪੀਆਂ ਸੁਧਾ, ਸੁਆਹਾ ਅਤੇ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਬਣ ਗਈਆਂ।
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਚ ਸਂਸਦਿ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ,
ਤਦਾ ਪਿਤृਭ੍ਯਃ ਪ੍ਰਦਦੌ ਤਾਮੇਵ ਕਮਲਾਨਨਾਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਕਮਲ-ਮੁਖੀ ਨੂੰ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਸ੍ਵਧਾਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮਿਦਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਯਃ ਸ਼ृਣੋਤਿ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸੁਧਾ-ਸਤੋਤ੍ਰ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਹੈ,
ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਖ੍ਯਾਨਂ ਸਾਵਧਾਨਂ ਨਿਸ਼ਾਮਯ
ਨਾਰਾਯਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੀ ਕਥਾ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ।
ਗੋਪੀ ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਗੋਲੋਕੇ ਪੁਰਾऽऽਸੀਤ੍ਪ੍ਰੇਯਸੀ ਹਰੇਃ ਅਤੀਵ ਸੁਨ੍ਦਰੀ ਰਾਮਾ ਸੁਭਗਾ ਸੁਦਤੀ ਸਤੀ
ਗੋਪੀ ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਪਹਿਲਾਂ ਗੋਲੋਕ ਵਿੱਚ ਹਰੇ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ, ਮਨਮੋਹਣੀ, ਨਸੀਬਵਾਨ, ਸੁਹਾਵਣੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੀ ਤੇ ਚੰਗੀ।
ਵਿਦ੍ਯਾਵਤੀ ਗੁਣਵਤੀ ਸਤੀ ਰੂਪਵਤੀ ਤਥਾ
ਉਹ ਵਿਦਵਾਨ, ਗੁਣਵਾਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਸੀ।
ਸੁਸ਼੍ਰੋਣੀ ਸੁਸ੍ਤਨੀ ਸ਼੍ਯਾਮਾ ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਪਰਿਮਣ੍ਡਲਾ
ਉਸ ਦੀ ਕਮਰ ਸੋਹਣੀ, ਛਾਤੀ ਸੁਹਾਵਣੀ, ਰੰਗ ਸਿਆਹ ਤੇ ਆਕਾਰੀ ਵੱਡੀ ਸੀ।
ਸ਼੍ਵੇਤਚਮ੍ਪਕਵਰ੍ਣਾਭਾ ਬਿਮ੍ਬੋष੍ਠੀ ਮृਗਲੋਚਨਾ
ਉਸ ਦੀ ਚਮਕ ਚਿੱਟੇ ਚੰਪਾ ਫੁੱਲਾਂ ਵਰਗੀ, ਹੋਠ ਬਿੰਬ ਫਲ ਵਾਂਗ ਲਾਲ, ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਹਿਰਣ ਵਾਂਗ ਸੀ।
ਭਾਵਾਨੁਰਕ੍ਤਾ ਭਾਵਜ੍ਞਾ ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਪ੍ਰਿਯਭਾਮਿਨੀ
ਉਹ ਭਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਨ ਵਾਲੀ, ਭਾਵਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਵਾਲੀ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਸੀ।
ਉਵਾਸ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਕ੍ਰੋਡੇ ਰਾਧਾਯਾਃ ਪੁਰਤਃ ਪੁਰਾ
ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਰਾਧਾ ਦੇ ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ, ਸਾਹਮਣੇ ਵੱਸਦੀ ਸੀ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਰਾਧਾਂ ਚ ਪੁਰਤੋ ਗੋਪੀਨਾਂ ਪ੍ਰਵਰਾਂ ਵਰਾਮ੍
ਰਾਧਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਗੋਪੀਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਉੱਤਮ ਸੀ,
ਕੋਪੇਨ ਕਮ੍ਪਿਤਾਙ੍ਗੀ ਚ ਕੋਪਨਾਂ ਕੋਪਦਰ੍ਸ਼ਨਾਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਕੰਬ ਰਹੇ ਸਨ, ਤੇ ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਦੀ ਝਲਕ ਦਿਖਾ ਰਹੀ ਸੀ,
ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਂ ਚ ਵੇਗੇਨ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਤਦਨਨ੍ਤਰਮ੍ 2.42.
ਉਸ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਤੁਰੰਤ ਹੀ,
ਪਲਾਯਨ੍ਤਂ ਚ ਤਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਸਤ੍ਤ੍ਵਾਧਾਰਂ ਸੁਵਿਗ੍ਰਹਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭੱਜਦੇ, ਸ਼ਾਂਤ, ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ, ਤੇ ਸੋਹਣੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਵੇਖਿਆ,
ਵਿਲੋਕ੍ਯ ਸਙ੍ਕਟਂ ਤਤ੍ਰ ਗੋਪੀਨਾਂ ਲਕ੍ਸ਼ਕੋਟਯਃ
ਉਥੇ ਦੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਲੱਖਾਂ ਗੋਪੀਆਂ,
ਰਕ੍ਸ਼ ਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਵਤ੍ਯੋ ਹੇ ਦੇਵੀਤਿ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ
ਬਾਰ-ਬਾਰ 'ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ, ਹੇ ਦੇਵੀ!' ਚੀਖ ਰਹੀਆਂ ਸਨ,
ਤ੍ਰਿਲਕ੍ਸ਼ਕੋਟਯੋ ਗੋਪਾਃ ਸੁਦਾਮਾਦਯ ਏਵ ਚ
ਤਿੰਨ ਲੱਖ ਗੋਪ, ਸੁਦਾਮਾ ਤੇ ਹੋਰ ਵੀ,
ਪਲਾਯਨ੍ਤਂ ਚ ਕਾਨ੍ਤਂ ਵੈ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰੀ
ਉਸ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਨੂੰ ਭੱਜਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰੀ,
ਅਦ੍ਯਪ੍ਰਭृਤਿ ਗੋਲੋਕਂ ਸਾ ਚੇਦਾਯਾਤਿ ਗੋਪਿਕਾ
ਅੱਜ ਤੋਂ, ਜੇ ਕੋਈ ਗੋਪੀ ਗੋਲੋਕ ਵਿਚ ਆਵੇ,
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਰੈਵ ਦੇਵਦੇਵੀਸ਼੍ਵਰੀ ਰੁषਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਓਥੇ ਹੀ, ਦੇਵੀਆਂ ਦੀ ਦੇਵੀ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ,
ਨਾਲੋਕ੍ਯ ਪੁਰਤਃ ਕृष੍ਣਂ ਰਾਧਾ ਵਿਰਹਕਾਤਰਾ
ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਨਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਧਾ ਵਿਛੋੜੇ ਵਿਚ ਪੀੜਤ ਹੋ ਗਈ,
ਹੇ ਕृष੍ਣ ਹੇ ਪ੍ਰਾਣਨਾਥਾਗਚ੍ਛ ਪ੍ਰਾਣਾਧਿਕਪ੍ਰਿਯ
'ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਹੇ ਮੇਰੀ ਜਿੰਦ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਆਓ, ਜਿੰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਿਆਰੇ,'
ਸ੍ਤ੍ਰੀਗਰ੍ਵਃ ਪਤਿਸੌਭਾਗ੍ਯਾਦ੍ਵਰ੍ਦ੍ਧਤੇ ਚ ਦਿਨੇ ਦਿਨੇ 2.42.
ਇਸਤਰੀ ਦੀ ਸ਼ਾਨ, ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ, ਹਰ ਰੋਜ਼ ਵਧਦੀ ਹੈ।
ਪਤਿਰ੍ਬਨ੍ਧੁਃ ਕੁਲਸ੍ਤ੍ਰੀਣਾਮਧਿਦੇਵਃ ਸਦਾ ਗਤਿਃ
ਪਤੀ, ਕੁਲ ਦੀਆਂ ਇਸਤਰੀਆਂ ਲਈ ਸਦਾ ਸਬੰਧੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਸਦਾ ਆਸਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਦਃ ਸੁਖਦਃ ਸ਼ਸ਼੍ਵਤ੍ਪ੍ਰੀਤਿਦਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿਦਃ ਸਦਾ
ਉਹ ਧਰਮ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਸਦਾ ਪਿਆਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਸਦਾ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸਾਰਾਤ੍ਸਾਰਤਮਃ ਸ੍ਵਾਮੀ ਬਨ੍ਧੂਨਾਂ ਬਨ੍ਧੁਵਰ੍ਦ੍ਧਨਃ
ਉਹ ਸਭ ਦਾ ਸਰੂਤ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਾਲਕ, ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।