ਏਤਾਸਾਂ ਚਰਿਤਂ ਜਨ੍ਮ ਫਲਂ ਪ੍ਰਾਧਾਨ੍ਯਮੇਵ ਚ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਤਬ, ਜਨਮ, ਫਲ ਅਤੇ ਮਹੱਤਤਾ—
ਸੌਤਿਰੁਵਾਚ ਕਥਾਂ ਕਥਿਤੁਮਾਰੇਭੇ ਪੁਰਾਣੋਕ੍ਤਾਂ ਪੁਰਾਤਨੀਮ੍
ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਸ ਨੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਪੁਰਾਣੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਭਾਮਗਮ੍ਯਾਂ ਸੁਮਨੋਹਰਾਮ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਯਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਬ੍ਰਹਮਲੋਕ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਸਭਾ ਜੋ ਬਹੁਤ ਸੁਹਾਵਣੀ ਸੀ—
ਗਤ੍ਵਾ ਨਿਵੇਦਨਂ ਚਕ੍ਰੁਰ੍ਮੁਨੇ ਤ੍ਵਾਹਾਰਹੇਤੁਕਮ੍ 2.40.
ਉਹ ਉਥੇ ਗਏ ਅਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਭੋਜਨ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, ਮুনি ਜੀ।
ਯਜ੍ਞਰੂਪੋ ਹਿ ਭਗਵਾਨ੍ਕਲਯਾ ਚ ਬਭੂਵ ਸਃ
ਭਗਵਾਨ ਯਜਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਝਲਕ ਨਾਲ ਉਥੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ।
ਹਵਿਰ੍ਦਦਤਿ ਵਿਪ੍ਰਾਸ਼੍ਚ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਚ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਿਯਾਦਯਃ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਹਵਨ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਕਸ਼ਤਰੀਆਂ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਵੀ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ।
ਦੇਵਾ ਵਿषਣ੍ਣਾਸ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਤਤ੍ਸਭਾਂ ਚ ਪੁਨਰ੍ਯਯੁਃ
ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਉਦਾਸ ਹੋ ਕੇ, ਫਿਰ ਉਸ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁ ਮਨਸਾ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਂ ਸ਼ਰਣਂ ਯਯੌ
ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈ ਲਈ।
ਪ੍ਰਕृਤਿਃ ਕਲਯਾ ਚੈਵ ਸਰ੍ਵਸ਼ਕ੍ਤਿਸ੍ਵਰੂਪਿਣੀ
ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ, ਆਪਣੀ ਝਲਕ ਨਾਲ, ਸਾਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਮੂਰਤ ਹੈ।
ਗ੍ਰੀष੍ਮਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਮਾਰ੍ਤ੍ਤਣ੍ਡ ਪ੍ਰਭਾਨ੍ਯਕ੍ਕਾਰਕਾਰਿਣੀ
ਉਹ ਗਰਮੀ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਥੋੜ੍ਹੀ ਘਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਈषਦ੍ਧਾਸ੍ਯਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਸ੍ਯਾ ਭਕ੍ਤਾਨੁਗ੍ਰਹਕਾਰਿਣੀ
ਹਲਕਾ ਮੁਸਕਾਨ ਤੇ ਚਿਰਚਿਰਾ ਚਿਹਰਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਭਗਤਾਂ 'ਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਵਿਧਿਸ੍ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਭ੍ਰਮਾਤ੍ਸਮੁਵਾਚ ਤਾਮ੍
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਿਧੀ ਨੇ ਘਬਰਾਹਟ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਦਗ੍ਧੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਤਸ੍ਸ੍ਵਹੁਤਂ ਹੁਤਾਸ਼ਸ਼੍ਚ ਤ੍ਵਯਾ ਵਿਨਾ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਤੇਰੇ ਬਿਨਾਂ, ਅੱਗ ਵੀ, ਅਰਪਿਤ ਹਵਨ ਨੂੰ ਸਾੜ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ।
ਤ੍ਵਨ੍ਨਾਮੋਚ੍ਚਾਰ੍ਯ੍ਯ ਮਨ੍ਤ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਯਦ੍ਦਾਸ੍ਯਤਿ ਹਵਿਰ੍ਨਰਃ 2.40.
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਤੇਰਾ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਹਵਨ ਅਰਪਣ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਅਗ੍ਨੇਃ ਸਮ੍ਪਤ੍ਸ੍ਵਰੂਪਾ ਚ ਸ਼੍ਰੀਰੂਪਾ ਚ ਗृਹੇਸ਼੍ਵਰੀ
ਅੱਗ ਤੋਂ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੀ ਰੂਪ ਅਤੇ ਸੋਹਣੇਪਨ ਦੀ ਦੇਵੀ, ਘਰ ਦੀ ਮਾਲਕਣ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਸ਼੍ਚ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਾ ਵਿषਣ੍ਣਾ ਬਭੂਵ ਹ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਉਦਾਸ ਹੋ ਗਈ।
ਸ੍ਵਾਹੋਵਾਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਂਸ੍ਤਦਨ੍ਯਦ੍ਯਤ੍ਕਿਂਚਿਤ੍ਸ੍ਵਪ੍ਨਵਦ੍ਭ੍ਰਮ ਏਵ ਚ
ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਹੋਰ ਸਭ ਕੁਝ ਸਿਰਫ ਭਟਕਣਾ ਹੈ, ਸੁਪਨੇ ਵਾਂਗ।'
ਵਿਧਾਤਾ ਜਗਤਾਂ ਤ੍ਵਂ ਚ ਸ਼ਮ੍ਭੁਰ੍ਮृਤ੍ਯੁਞ੍ਜਯਃ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਤੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈਂ, ਤੇ ਸ਼ੰਭੂ ਮੌਤ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਦ੍ਯਪੂਜ੍ਯੋ ਦੇਵਾਨਾਂ ਗਣੇषੁ ਚ ਗਣੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਤੂੰ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿਚ ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨੇਤਾ ਹੈਂ।
ऋषਯੋ ਮੁਨਯਸ਼੍ਚੈਵ ਪੂਜਿਤਾ ਯਂ ਨਿषੇਵ੍ਯ ਚ
ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਤੇ ਮੁਨੀਆਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਪੂਜਿਆ ਤੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਪਦ੍ਮਾਸ੍ਯਾ ਪਾਦ੍ਮਮਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪਦ੍ਮਲਾਭਾਨੁਸਾਰਤਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਕਮਲ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ 'ਪਦਮਾ' ਆਖਦੇ ਸਨ, ਕਮਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ।
ਤਪਸ੍ਤੇਪੇ ਲਕ੍ਸ਼ਵਰ੍षਮੇਕਪਾਦੇਨ ਪਾਦ੍ਮਜਾ
ਪਦਮਜਾ ਨੇ ਲੱਖ ਵਰ੍ਹੇ ਤੱਕ ਇਕ ਪੈਰ ਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਤਪ ਕੀਤਾ।
ਅਤੀਵ ਕਮਨੀਯਂ ਚ ਰੂਪਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚ ਸੁਨ੍ਦਰੀ
ਉਸ ਦਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੋਹਣਾ ਰੂਪ ਦੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਾਲੀ,
ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਤਦਭਿਪ੍ਰਾਯਂ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਸ੍ਤਾਮੁਵਾਚ ਸਃ 2.40.
ਉਸ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ ਨਾਮ੍ਨਾ ਨਾਗ੍ਨਜਿਤੀ ਕਨ੍ਯਾ ਕਾਨ੍ਤੇ ਨਗ੍ਨਜਿਤਸ੍ਯ ਚ
ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: 'ਤੇਰਾ ਨਾਮ ਨਾਗਨਜਿਤੀ ਹੈ, ਤੂੰ ਨਾਗਨਜਿਤ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਕੁੜੀ ਹੈਂ।'
ਅਧੁਨਾऽਗ੍ਨੇਰ੍ਦਾਹਿਕਾ ਤ੍ਵਂ ਭਵ ਪਤ੍ਨੀ ਚ ਭਾਵਿਨਿ
ਹੁਣ, ਹੇ ਭਾਗਵਤੀ, ਤੂੰ ਅੱਗ ਦੀ ਜਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਤਾਕਤ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣ।
ਵਹ੍ਨਿਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਭਕ੍ਤਿਭਾਵੇਨ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਚ ਗृਹੇਸ਼੍ਵਰੀਮ੍
ਅੱਗ ਤੈਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਘਰ ਦੀ ਮਾਲਕਣ ਵਜੋਂ ਪੂਜੇਗਾ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾऽਨ੍ਤਰ੍ਦਧੇ ਦੇਵੋ ਦੇਵੀਮਾਸ਼੍ਵਾਸ੍ਯ ਨਾਰਦ
ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸੰਤੋਖ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਅੰਤर्धਾਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਹੇ ਨਾਰਦ।
ਧ੍ਯਾਨੈਸ਼੍ਚ ਸਾਮਵੇਦੋਕ੍ਤੈਰ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਤਾਂ ਜਗਦਮ੍ਬਿਕਾਮ੍
ਸਾਮਵੇਦ ਦੇ ਭਜਨਾਂ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜਗਤ ਮਾਤਾ ਵਜੋਂ ਚਿਤ ਵਿੱਚ ਧਿਆਇਆ।
ਤਦਾ ਦਿਵ੍ਯਂ ਵਰ੍षਸ਼ਤਂ ਸ ਰੇਮੇ ਰਾਮਯਾ ਸਹ
ਫਿਰ, ਸੋ divine ਸੌ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ, ਉਹ ਰਾਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲਿਆ।