ਸਮਦੇਸ਼ੇ ਚ ਵਸ੍ਤੂਨਾਂ ਦਾਨੇ ਪੁਣ੍ਯਂ ਸਮਂ ਵृषਨ੍
ਇੱਕੋ ਥਾਂ ਤੇ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਵੀ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਵਧੀਆ, ਪੁੰਨ ਬਰਾਬਰ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸਮੇ ਪਾਤ੍ਰੇ ਸਮਂ ਪੁਣ੍ਯਂ ਵਸ੍ਤੂਨਾਂ ਕਰ੍ਤੁਰੇਵ ਚ
ਜਦੋਂ ਪਾਤਰ ਇੱਕੋ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਦਾਤੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਵੀ ਵਸਤੂ ਹੋਵੇ, ਪੁੰਨ ਬਰਾਬਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾ ਫਲਨ੍ਤਿ ਸਸ੍ਯਾਨਿ ਨ੍ਯੂਨਾਨ੍ਯਪ੍ਯਧਿਕਾਨਿ ਚ
ਜਿਵੇਂ ਫਸਲਾਂ ਘੱਟ ਜਾਂ ਵੱਧ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ,
ਸਾਮਾਨ੍ਯਦਿਵਸੇ ਵਿਪ੍ਰੇ ਦਾਨਂ ਸਮਫਲਂ ਭਵੇਤ੍ ਚਾਤੁਰ੍ਮਾਸ੍ਯਾਂ ਪੌਰ੍ਣਮਾਸ੍ਯਾਮਨਨ੍ਤਫਲਮੇਵ ਚ
ਆਮ ਦਿਨ ਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਫਲ ਬਰਾਬਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਚੌਮਾਸੇ ਜਾਂ ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਇਹ ਅਨੰਤ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਗ੍ਰਹਣੇ ਸ਼ਸ਼ਿਨਃ ਕੋਟਿਗੁਣਂ ਚ ਫਲਮੇਵ ਚ
ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਗ੍ਰਹਣ ਵੇਲੇ, ਫਲ ਕਰੋੜਾਂ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਕ੍ਸ਼ਯਾਯਾਮਕ੍ਸ਼ਯਂ ਚਾਪ੍ਯਸਂਖ੍ਯਫਲਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਅਖੁੱਟ ਸਮੇਂ ਉੱਤੇ, ਫਲ ਗਿਣਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ ਤੇ ਕਦੇ ਖਤਮ ਨਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾ ਦਾਨੇ ਤਥਾ ਸ੍ਨਾਨੇ ਜਪੇ ਵੈ ਪੁਣ੍ਯਕਰ੍ਮਸੁ 2.37.
ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਿਚ ਜਿਵੇਂ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨ੍ਹਾਉਣ, ਜਪ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪੁੰਨ ਦੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸਾਮਾਨ੍ਯਦੇਸ਼ੇ ਦਾਨਂ ਚ ਵਿਪ੍ਰੇ ਸਮਫਲਂ ਭਵੇਤ੍
ਆਮ ਥਾਂ ਤੇ, ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਮਾਨ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਗਙ੍ਗਾਯਾਂ ਵੈ ਕੋਟਿਗੁਣਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਨਾਰਾਯਣੇऽਵ੍ਯਯਮ੍
ਪਰ ਗੰਗਾ ਵਿਚ, ਫਲ ਕਰੋੜਾਂ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ, ਫਲ ਕਦੇ ਮੁੱਕਦਾ ਨਹੀਂ।
ਯਥਾ ਚ ਵੈ ਕੋਟਿਗੁਣਂ ਤਥਾ ਵੈ ਵਿष੍ਣੁਮਨ੍ਦਿਰੇ
ਜਿਵੇਂ ਕਰੋੜਾਂ ਗੁਣਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿਚ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਪੁष੍ਕਰੇ ਭਾਸ੍ਕਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਦਸ਼ਲਕ੍ਸ਼ਗੁਣਂ ਫਲਮ੍
ਪੁਸ਼ਕਰ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ, ਫਲ ਦਸ ਲੱਖ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਾਮਾਨ੍ਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਦਾਨਂ ਸਮਮੇਵ ਫਲਂ ਲਭੇਤ੍
ਆਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਵੀ ਸਮਾਨ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਵਿष੍ਣੁਮਨ੍ਤ੍ਰੋਪਾਸਕੇ ਚ ਬੁਧੇ ਕੋਟਿਗੁਣਂ ਫਲਮ੍
ਪਰ ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂ ਮੰਤ੍ਰ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਗਿਆਨੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਕਰੋੜਾਂ ਗੁਣਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾ ਦਣ੍ਡੇਨ ਸੂਤ੍ਰੇਣ ਸ਼ਰਾਵੇਣ ਜਲੇਨ ਚ
ਜਿਵੇਂ ਲੱਕੜੀ, ਧਾਗਾ, ਭਾਂਡਾ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਨਾਲ—
ਤਥੈਵ ਕਰ੍ਮਸੂਤ੍ਰੇਣ ਫਲਂ ਧਾਤਾ ਦਦਾਤਿ ਚ
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਮ ਦੇ ਧਾਗੇ ਨਾਲ, ਧਾਤਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸ ਵਿਧਾਤਾ ਵਿਧਾਤੁਸ਼੍ਚ ਪਾਤੁਃ ਪਾਤਾ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯੇ
ਉਹੀ ਰਚਨਹਾਰ, ਨਿਯਮ ਲਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਤਿੰਨੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਮਹਾਵਿਪਤ੍ਤੌ ਸਂਸਾਰੇ ਯਃ ਸ੍ਮਰੇਨ੍ਮਧੁਸੂਦਨਮ੍ 2.37.
ਵੱਡੀ ਮੁਸੀਬਤ ਜਾਂ ਜਨਮ ਮਰਨ ਦੇ ਗੇੜ ਵਿਚ, ਜੋ ਮਧੁਸੂਦਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜੀਵਸ਼੍ਚ ਸਮਾਲਿਙ੍ਗ੍ਯ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਕੇ, ਜੀਵ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਗਲੇ ਲਾ ਲਿਆ।
ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਂ ਪੁਰਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਸਰ੍ਵੈਃ ਸੁਰਗਣੈਃ ਸਹ
ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ—
ਸ਼ੀਘ੍ਰਂ ਗਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚ ਕਮਲੋਦ੍ਭਵਮ੍
ਉਹ ਜਲਦੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਗਏ ਤੇ ਕਮਲ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਵृਤ੍ਤਾਨ੍ਤਂ ਕਥਯਾਮਾਸ ਸੁਰਾਚਾਰ੍ਯੋ ਵਿਧਿਂ ਵਿਭੁਮ੍
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਸਾਰਾ ਵਾਕਿਆ ਮਹਾਂ ਰਚਨਹਾਰ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਬृਹਸ੍ਪਤੇਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿष੍ਯਸ੍ਤ੍ਵਂ ਸੁਰਾਣਾਮਧਿਪਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਤੂੰ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੈਂ ਤੇ ਆਪ ਹੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਹੈਂ।
ਮਾਤਾਮਹਸ੍ਤੇ ਦਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ਚ ਵਿष੍ਣੁਭਕ੍ਤਃ ਪ੍ਰਤਾਪਵਾਨ੍
ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੇ ਪੱਖੋਂ ਦਾਦਾ ਦਕ੍ਸ਼, ਜੋ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਭਗਤ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਮਾਤਾ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਯਸ੍ਯ ਪਿਤਾ ਸ਼ੁਦ੍ਧੋ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ
ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੀ ਭਗਤ ਹੈ, ਤੇ ਪਿਤਾ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਜਨਃ ਪੈਤृਕਦੋषੇਣ ਦੋषਾਨ੍ਮਾਤਾਮਹਸ੍ਯ ਚ
ਇਨਸਾਨ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੇ ਦਾਦਾ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮਾ ਭਗਵਾਨ੍ਸਰ੍ਵਦੇਹੇष੍ਵਵਸ੍ਥਿਤਃ
ਸਭ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੱਸਣ ਵਾਲਾ ਭਗਵਾਨ, ਸਭ ਦੇਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਮਨੋऽਹਮਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਸ਼ਸ਼੍ਚ ਜ੍ਞਾਨਰੂਪੋ ਹਿ ਸ਼ਙ੍ਕਰਃ
ਮਨ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਅਤੇ ਗਿਆਨ — ਇਹ ਸਭ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਰੂਪ ਹਨ।
ਨਿਦ੍ਰਾਦਯਃ ਸ਼ਕ੍ਤਯਸ਼੍ਚ ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਕਲਾਃ 2.38.
ਨੀਂਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ਕਤੀਆਂ — ਇਹ ਸਭ ਕੁਦਰਤ ਦੀਆਂ ਕਲਾਵਾਂ ਹਨ।
ਆਤ੍ਮਨੀਸ਼ੇ ਗਤੇ ਦੇਹਾਤ੍ਸਰ੍ਵੇ ਯਾਨ੍ਤਿ ਸਸਂਭ੍ਰਮਾਤ੍
ਜਦੋਂ ਆਤਮਾ ਦਾ ਮਾਲਕ ਦੇਹ ਤੋਂ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਭ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਤੁਰ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਅਹਂ ਸ਼ਿਵਸ਼੍ਚ ਸ਼ੇषਸ਼੍ਚ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਧਰ੍ਮੋ ਮਹਾਨ੍ਵਿਰਾਟ੍
ਮੈਂ, ਸ਼ਿਵ, ਸ਼ੇਸ਼, ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਧਰਮ, ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਵਿਰਾਟ—