ਧਨੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਮਾਨਂ ਚ ਤਦੁਲ੍ਕਾਭਿਸ਼੍ਚ ਸਂਕੁਲਮ੍
ਉਹ ਥਾਂ ਵੀਹ ਧਨੁਸ਼ ਲੰਮੀ ਹੈ ਤੇ ਉਲਕਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਨਾਨਾਪ੍ਰਕਾਰਕ੍ਰਿਮਿਭਿਃ ਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਚ ਭਯਾਨਕੈਃ
ਉਹ ਥਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੇ ਡਰਾਉਣੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਤਦ੍ਭਕ੍ਸ਼੍ਯੈਃ ਪਾਪਿਭਿਰ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਨ ਪਸ਼੍ਯਦ੍ਭਿਃ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍ ਧ੍ਵਾਨ੍ਤੇਨ ਚਕ੍ਸ਼ੁषਾ ਚਾਨ੍ਧੈਰਨ੍ਧਕੂਪਂ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਉਹ ਥਾਂ ਪਾਪੀ ਉਹਨਾਂ ਕੀੜਿਆਂ ਵਲੋਂ ਖਾਧੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੇ, ਹਨੇਰੇ ਕਰਕੇ ਅੰਨੇ ਹੋਏ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਨੂੰ ਅੰਨ੍ਹਾ ਖੂਹ ਆਖਦੇ ਹਨ।
ਨਾਨਾਪ੍ਰਕਾਰਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰੌਘੈਰ੍ਯਤ੍ਰ ਵਿਦ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਪਾਪਿਨਃ
ਉਥੇ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਛੇਦਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਦਣ੍ਡੇਨ ਤਾਡਿਤਾ ਯਤ੍ਰ ਮਮ ਦੂਤੈਸ਼੍ਚ ਪਾਪਿਨਃ
ਉਥੇ ਮੇਰੇ ਦੂਤ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਲਾਠੀਆਂ ਨਾਲ ਮਾਰਦੇ ਹਨ।
ਨਿਬਦ੍ਧਾਸ਼੍ਚ ਮਹਾਜਾਲੈਰ੍ਯਥਾ ਮੀਨਾਸ਼੍ਚ ਪਾਪਿਨਃ
ਉਥੇ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਡੀਆਂ ਜਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮੱਛੀਆਂ ਵਾਂਗ ਫਸਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਤਤਾਂ ਪਾਪਿਨਾਂ ਕੁਣ੍ਡੇ ਦੇਹਾਸ਼੍ਚੂਰ੍ਣੀਭਵਨ੍ਤਿ ਚ
ਜਿਥੇ ਪਾਪੀ ਖੂਹ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਚੂਰਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਗਭੀਰਂ ਧ੍ਵਾਨ੍ਤਯੁਕ੍ਤਂ ਚ ਧਨੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਮਾਨਕਮ੍ 2.33.
ਉਹ ਥਾਂ ਗਹਿਰੀ, ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਤੇ ਵੀਹ ਧਨੁਸ਼ ਲੰਮੀ ਹੈ।
ਦਲਿਤਾਃ ਪਾਪਿਨੋ ਯਤ੍ਰ ਮਦ੍ਦੂਤੈਰ੍ਮੁਸਲੈਃ ਸਦਾ
ਉਥੇ ਮੇਰੇ ਦੂਤ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਢੰਢਿਆਂ ਨਾਲ ਕੁੱਟਦੇ ਹਨ।
ਪਾਤਮਾਤ੍ਰੇ ਯਤ੍ਰ ਪਾਪੀ ਸ਼ੁष੍ਕਕਣ੍ਠੌष੍ਠਤਾਲੁਕਃ
ਡਿੱਗਦੇ ਹੀ ਪਾਪੀ ਦਾ ਗਲਾ, ਹੋਠ ਤੇ ਤਾਲੂ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ਼ਤਮਾਨਵਮਾਨਂ ਚ ਗਭੀਰਂ ਧ੍ਵਾਨ੍ਤਸਂਯੁਤਮ੍
ਉਹ ਥਾਂ ਸੌ ਮਾਪ ਲੰਮੀ, ਗਹਿਰੀ ਤੇ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਨਾਨਾਚਰ੍ਮਕषਾਯੋਦੈਃ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਂ ਧਨੁਃਸ਼ਤਮ੍
ਉਹ ਥਾਂ ਸੌ ਧਨੁਸ਼ ਲੰਮੀ ਤੱਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਮੜੀਆਂ ਤੇ ਕੌੜੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਸ਼ੂਰ੍ਪਾਕਾਰਮੁਖਂ ਕੁਣ੍ਡਂ ਧਨੁਰ੍ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਮਾਨਕਮ੍
ਉਹ ਖੱਡ ਦਾ ਮੂੰਹ ਸੂਪ ਵਾਂਗ ਹੈ ਤੇ ਲੰਬਾਈ ਬਾਰਾਂ ਧਨੁਸ਼ ਹੈ।
ਅਨ੍ਤਰਾ ऽਗ੍ਨਿਸ਼ਿਖਾਨਾਂ ਚ ਜ੍ਵਾਲਾਵ੍ਯਾਤ੍ਤਮੁਖਂ ਸਦਾ
ਅੰਦਰ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਜੁਆਲਾਂ ਵਿਚ, ਉਸ ਦਾ ਮੂੰਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਤੇ ਅੱਗ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਜ੍ਵਾਲਾਭਿਰ੍ਦਗ੍ਧਗਾਤ੍ਰੈਸ਼੍ਚ ਪਾਪਿਭਿਰ੍ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਮੇਵ ਯਤ੍
ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਪੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਨਾਲ ਸੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਪਾਤਮਾਤ੍ਰਾਦ੍ਯਤ੍ਰ ਪਾਪੀ ਮੂਰ੍ਛਿਤੋ ਵ੍ਯਥਿਤੋ ਭਵੇਤ੍
ਜਦੋਂ ਪਾਪੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਤਦੋਂ ਹੀ ਉਹ ਬੇਹੋਸ਼ ਤੇ ਪੀੜਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧੂਮਾਨ੍ਧਕਾਰਯੁਕ੍ਤਂ ਚ ਧੂਮਾਨ੍ਧੈਃ ਪਾਪਿਭਿਰ੍ਯੁਤਮ੍
ਉਹ ਧੂੰਏਂ ਤੇ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਧੂੰਏਂ ਕਾਰਨ ਅੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਪਾਪੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪਾਤਮਾਤ੍ਰਾਦ੍ਯਤ੍ਰ ਪਾਪੀ ਨਾਗੈਸ੍ਸਂਵੇष੍ਟਿਤੋ ਭਵੇਤ੍ 2.33.
ਜਦੋਂ ਪਾਪੀ ਉਸ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਤਦੋਂ ਹੀ ਉਹ ਸੱਪਾਂ ਨਾਲ ਲਪੇਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
षਡਸ਼ੀਤਿਸ਼੍ਚ ਕੁਣ੍ਡਾਨਿ ਮਯੋਕ੍ਤਾਨਿ ਨਿਸ਼ਾਮਯ
ਮੈਂ ਛਿਆਸੀ ਖੱਡਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯੁਵਾਚ ਤ੍ਵਤ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਦੇਵ ਨਾਵਸ਼ਿष੍ਟੋऽਧੁਨਾ ਮਮ
ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਡੀ ਬਾਣੀ ਤੋਂ ਸੁਣ ਲਿਆ ਹੈ, ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਬਾਕੀ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ।
ਕਿਂਚਿਤ੍ਕਥਯ ਮੇ ਧਰ੍ਮਂ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਗੁਣਕੀਰ੍ਤ੍ਤਗਮ੍
ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਧਰਮ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ ਜੋ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਕਾਰਣਂ ਮੁਕ੍ਤਿਕਾਰ੍ਯਾਣਾਂ ਸਰ੍ਵਾਸ਼ੁਭਨਿਵਾਰਣਮ੍
ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰੀ ਅਸ਼ੁਭਤਾ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮੁਕ੍ਤਯਃ ਕਤਿਧਾ ਸਨ੍ਤਿ ਕਿਂ ਵਾ ਤਾਸਾਂ ਚ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਕਿੰਨੇ ਕਿਸਮ ਹਨ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਕੀ ਹਨ?
ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਾਨਵਿਹੀਨਾ ਚ ਸ੍ਤ੍ਰੀਜਾਤਿਰ੍ਵਿਧਿਨਿਰ੍ਮਿਤਾ
ਜੋਤ-ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਔਰਤਾਂ ਹਨ।
ਸਰ੍ਵਦਾਨਂ ਹ੍ਯਨਸ਼ਨਂ ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਨਾਨਂ ਵ੍ਰਤਂ ਤਪਃ
ਸਾਰਾ ਦਾਨ, ਉਪਵਾਸ, ਤੀਰਥਾਂ ਤੇ ਇਸ਼ਨਾਨ, ਵਰਤ ਤੇ ਤਪ—
ਪਿਤੁਃ ਸ਼ਤਗੁਣਾ ਮਾਤਾ ਗੌਰਵੇਣਾਤਿਰਿਚ੍ਯਤੇ
ਮਾਂ ਇੱਜ਼ਤ ਵਿੱਚ ਪਿਉ ਨਾਲੋਂ ਸੌ ਗੁਣਾ ਵਧੀਕ ਹੈ।
ਯਮ ਉਵਾਚ ਅਧੁਨਾ ਹਰਿਭਕ੍ਤਿਸ੍ਤੇ ਵਤ੍ਸੇ ਭਵਤੁ ਮਦ੍ਵਰਾਤ੍
ਯਮ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਵਰ ਤੋਂ, ਬੱਚੀ, ਤੈਨੂੰ ਹਰਿ-ਭਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇ।
ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ ਕਲ੍ਯਾਣਿ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਗੁਣਕੀਰ੍ਤ੍ਤਨਮ੍
ਤੂੰ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈਂ।
ਸ਼ੇषੋ ਵਕ੍ਤ੍ਰਸਹਸ੍ਰੇਣ ਨਹਿ ਯਦ੍ਵਕ੍ਤੁ ਮੀਸ਼੍ਵਰਃ 2.34.
ਇਹੋ ਜਿਹੀ ਵਡਿਆਈ, ਜੋ ਰੱਬ ਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਮੂੰਹਾਂ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਬਿਆਨ ਕਰ ਸਕਦਾ।
ਧਾਤਾ ਚਤੁਰ੍ਣਾਂ ਵੇਦਾਨਾਂ ਵਿਧਾਤਾ ਜਗਤਾਮਪਿ
ਉਹ ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਤੇ ਸਾਰੇ ਜਗਤਾਂ ਦਾ ਵਿਵਸਥਾਪਕ ਹੈ।