ਪਾਠਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਣਾਂ ਵੇਦਾਨਾਂ ਪ੍ਰਾਦਕ੍ਸ਼ਿਣ੍ਯਂ ਭੁਵਸ੍ਤਥਾ 2.27.
ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਪਾਠ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਨ ਵਰਗਾ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣੇषੁ ਚ ਵੇਦੇषੁ ਚੇਤਿਹਾਸੇषੁ ਸਰ੍ਵਤਃ
ਪੁਰਾਣਿਆਂ, ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਇਤਿਹਾਸਾਂ ਵਿਚ,
ਤਦ੍ਵਰ੍ਣਨਂ ਚ ਤਦ੍ਧ੍ਯਾਨਂ ਤਨ੍ਨਾਮਗੁਣਕੀਰ੍ਤ੍ਤਨਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ, ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ, ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਸਿਫਤ,
ਤਤ੍ਪਾਦੋਦਕਨੈਵੇਦ੍ਯਭਕ੍ਸ਼ਣਂ ਨਿਤ੍ਯਮੇਵ ਚ
ਤੇ ਹਰ ਵੇਲੇ ਉਸ ਦੇ ਚਰਨਾਮ੍ਰਿਤ ਤੇ ਭੋਗ ਦਾ ਸਵਾਦ ਲੈਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭਜ ਕृष੍ਣਂ ਪਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਨਿਰ੍ਗੁਣਂ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪਰਮ੍
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਗੁਣ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੇ ਤੇ ਜੋ ਕੁਦਰਤ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰ।
ਏਤਤ੍ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਪਾਕਂ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਨृਣਾਮ੍
ਮੈਂ ਇਹ ਸਾਰਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ, ਤੇਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਸਾਸ਼੍ਰੁਨੇਤ੍ਰਾ ਸਪੁਲਕਾ ਯਮਂ ਪੁਨਰੁਵਾਚ ਸਾ
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਜੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਉਹ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਹੰਝੂਆਂ ਤੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਰੋਮਾਂਚ ਨਾਲ, ਫਿਰ ਯਮ ਦੇ ਕੋਲ ਬੋਲੀ।
ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯੁਵਾਚ ਸ਼੍ਰੋਤॄਣਾਂ ਚੈਵ ਵਕ੍ਤॄਣਾਂ ਜਨ੍ਮਮृਤ੍ਯੁਜਰਾਹਰਮ੍
ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜੋ ਸੁਣਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇਹ ਜਨਮ, ਮੌਤ ਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਦਾਨਾਨਾਂ ਚ ਵ੍ਰਤਾਨਾਂ ਚ ਸਿਦ੍ਧੀਨਾਂ ਤਪਸਾਂ ਪਰਮ੍
ਇਹ ਦਾਨਾਂ, ਵਰਤਾਂ, ਸਿਧੀਆਂ ਤੇ ਤਪਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਮੁਕ੍ਤਤ੍ਵਮਮਰਤ੍ਵਂ ਵਾ ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਤ੍ਵਮੇਵ ਵਾ
ਮੁਕਤੀ ਹੋਵੇ, ਅਮਰਤਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸਿਧੀਆਂ—
ਭਜਾਮਿ ਕੇਨ ਵਿਧਿਨਾ ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਂ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪਰਮ੍
ਮੈਂ ਕਿਹੜੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਉਹ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਾਂ, ਜੋ ਕੁਦਰਤ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਨ?
ਸ਼ੁਭਕਰ੍ਮ੍ਮਵਿਪਾਕਂ ਚ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਨृਣਾਂ ਮਨੋਹਰਮ੍
ਚੰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਫਲ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਮਨ ਮੋਹ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਸੁਣ ਲਏ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਾ ਸਤੀ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਭਕ੍ਤਿਨਮ੍ਰਾਤ੍ਮਕਨ੍ਧਰਾ
ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਸਤੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਨਿਵੀਂ ਹੋਈ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ!
ਸਾਵਿਤ੍ਰ੍ਯੁਵਾਚ ਧਰ੍ਮਾਂਸ਼ਂ ਯਂ ਸੁਤਂ ਪ੍ਰਾਪ ਧਰ੍ਮਰਾਜਂ ਨਮਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਿਸ ਨੇ ਧਰਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਧਰਮਰਾਜ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹਾਂ।
ਸਮਤਾ ਸਰ੍ਵਭੂਤੇषੁ ਯਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਸ੍ਯ ਸਾਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਸਮਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ—
ਯੇਨਾਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਕृਤੋ ਵਿਸ਼੍ਵੇ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਜੀਵਿਨਾਂ ਪਰਮ੍ 2.28.
ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਅੰਤ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ।
ਬਿਭਰ੍ਤਿ ਦਣ੍ਡਂ ਦਣ੍ਡ੍ਯਾਯ ਪਾਪਿਨਾਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਹੇਤਵੇ
ਉਹ ਪਾਪੀਆਂ ਦੀ ਸੁਧਾਰ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਦੰਡ ਫੜਦਾ ਹੈ।
ਵਿਸ਼੍ਵੇ ਯਃ ਕਲਯਤ੍ਯੇਵ ਸਰ੍ਵਾਯੁਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸਨ੍ਤਤਮ੍
ਉਹ ਜੋ ਸਦਾ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਮਾਪਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਤਪਸ੍ਵੀ ਵੈष੍ਣਵੋ ਧਰ੍ਮ੍ਮੀ ਸਂਯਮੀ ਵਿਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਃ
ਉਹ ਤਪਸੀ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਭਗਤ, ਧਰਮੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਾਰਾਮਞ੍ਚ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋ ਮਿਤ੍ਰਂ ਪੁਣ੍ਯਕृਤਾਂ ਭਵੇਤ੍
ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਆਨੰਦ ਮਨਾਉਂਦਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ, ਨੇਕ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ।
ਯਜ੍ਜਨ੍ਮ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਵਂਸ਼ੇ ਜ੍ਵਲਨ੍ਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤੇਜਸਾ
ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸਾ ਚ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਪ੍ਰਣਨਾਮ ਯਮਂ ਮੁਨੇ
ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਸਾਵਿਤਰੀ ਨੇ ਯਮ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਮੁਨੀ।
ਇਦਂ ਯਮਾष੍ਟਕਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਤਰੁਤ੍ਥਾਯ ਯਃ ਪਠੇਤ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਯਮਾਠਕ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ—
ਮਹਾਪਾਪੀ ਯਦਿ ਪਠੇਨ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਚ ਨਾਰਦ
ਹੇ ਨਾਰਦ, ਜੇ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਪਾਪੀ ਵੀ ਇਸਨੂੰ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੇ—
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਬ੍ਰਹ੍ਮਵੈਵਰ੍ਤ੍ਤੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਦ੍ਵਿਤੀਯੇ ਪ੍ਰਕृਤਿਖਣ੍ਡੇ ਨਾਰਦਨਾਰਾਯਣਸਂਵਾਦੇ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀਕृਤਯਮਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਨਾਮਾष੍ਟਾਵਿਂਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਂ ਪੁਰਾਣ 'ਬ੍ਰਹਮਵੈਵਰਤ' ਦੇ ਦੂਜੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤਿ ਖੰਡ ਵਿੱਚ ਨਾਰਦ ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਵਿੱਚ, ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਯਮ ਸਤੋਤ੍ਰ ਵਾਲਾ ਅਠਾਈਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਇਆ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਕਰ੍ਮ੍ਮਾਸ਼ੁਭਵਿਪਾਕਂ ਚ ਤਾਮੁਵਾਚ ਰਵੇਃ ਸੁਤਃ
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੂਰਜ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮੰਦੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਅੰਜਾਮ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ—
ਯਮ ਉਵਾਚ ਕਰ੍ਮਾਸ਼ੁਭਵਿਪਾਕਂ ਚ ਕਥਯਾਮਿ ਨਿਸ਼ਾਮਯ
ਯਮ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਮੰਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਬਤਾਉਂਦਾ ਹਾਂ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਨਾਨਾਪ੍ਰਕਾਰਂ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਚ ਯਾਤਿ ਜੀਵਃ ਸੁਕਰ੍ਮਣਾ
ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਨਾਲ ਜਿੰਦੂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁੱਖ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਰਕਾਣਾਂ ਚ ਕੁਣ੍ਡਾਨਿ ਸਨ੍ਤਿ ਨਾਨਾਵਿਧਾਨਿ ਚ
ਨਰਕਾਂ ਦੇ ਵੀ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਖੱਡ ਹਨ।
ਵਿਸ੍ਤृਤਾਨਿ ਗਭੀਰਾਣਿ ਕ੍ਲੇਸ਼ਦਾਨਿ ਚ ਜੀਵਿਨਾਮ੍
ਉਹ ਖੱਡ ਵੱਡੇ, ਡੂੰਘੇ ਤੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।