ਸ੍ਤ੍ਰੀਰਤ੍ਨਮਤਿਚਾਰ੍ਵਂਗੀ ਰਤ੍ਨਭੂषਣਭੂषਿਤਾ
ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਰਤਨ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਸਰੀਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਨਰਮ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਸੁਰਤਾਦ੍ਵਿਰਤਿਰ੍ਨਾਸੀਤ੍ਤਯੋਃ ਸੁਰਤਵਿਜ੍ਞਯੋਃ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਜੋ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰੇਮ-ਮਿਲਾਪ ਰੁਕਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਤਤੋ ਰਜਸ੍ਵਲਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸੁਰਤਾਦ੍ਵਿਰਰਾਮ ਸਃ
ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਜਸਵਲਾ ਹੋਈ, ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰੇਮ-ਮਿਲਾਪ ਤੋਂ ਰੁਕ ਗਿਆ।
ਦਧਾਰ ਗਰ੍ਭਂ ਸਾ ਸਦ੍ਯੋ ਦੇਵਾਬ੍ਦਸ਼ਤਕਂ ਸਤੀ
ਉਹ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਗਰਭ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿ ਕੇ, ਇੱਕ ਸੌ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਗਰਭ ਰੱਖਿਆ।
ਸ਼ੁਭਕ੍ਸ਼ਣੇ ਸ਼ੁਭਦਿਨੇ ਸ਼ੁਭਯੋਗੇਨ ਸਂਯੁਤੇ
ਚੰਗੇ ਸਮੇਂ, ਚੰਗੇ ਦਿਨ ਤੇ ਚੰਗੀ ਜੋੜੀ ਦੇ ਨਾਲ,
ਕਾਰ੍ਤਿਕੀਪੂਰ੍ਣਿਮਾਯਾਂ ਚ ਸਿਤਵਾਰੇ ਚ ਪਦ੍ਮਜੇ
ਕਾਰਤਿਕ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਨੂੰ, ਚਿੱਟੇ ਦਿਨ ਤੇ, ਹੇ ਕਮਲ-ਜਨਮੇ,
ਪਾਦਪਦ੍ਮਯੁਗੇ ਚੈਵ ਪਦ੍ਮਰਾਗਵਿਰਾਜਿਤਾਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਕਮਲ ਵਰਗੇ ਪੈਰ ਸਨ, ਜੋ ਪਦਮਰਾਗ ਰਤਨ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ,
ਰਾਜਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਲਕ੍ਸ਼੍ਮਯੁਕ੍ਤਾਂ ਰਾਜਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਧਿਦੇਵਤਾਮ੍ 2.15.
ਉਹ ਰਾਜ-ਲੱਖਮੀ ਦੀ ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਰਾਜ-ਲੱਖਮੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਦੇਵੀ ਸੀ।
ਪਕ੍ਵਬਿਮ੍ਬਾਧਰੋष੍ਠੀਂ ਚ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤੀਂ ਸਸ੍ਮਿਤਾਂ ਗृਹਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਹੋਠ ਪੱਕੇ ਬਿੰਬ ਫਲ ਵਰਗੇ ਲਾਲ ਸਨ, ਉਹ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਘਰ ਨੂੰ ਤੱਕ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਦਧਸ੍ਤ੍ਰਿਵਲੀਯੁਕ੍ਤਾਂ ਵृਤ੍ਤਵਲ੍ਗੁਨਿਤਮ੍ਬਿਨੀਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਨਾਭੀ ਹੇਠਾਂ ਤਿੰਨ ਲਕੀਰਾਂ ਸਨ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਕਮਰ ਗੋਲ ਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਹਿਲਦੀ ਸੀ।
ਸ਼੍ਯਾਮਾਂ ਸੁਕੇਸ਼ੀਂ ਰੁਚਿਰਾਂ ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਪਰਿਮਣ੍ਡਲਾਮ੍
ਉਹ ਸਿਆਹ ਰੰਗ ਦੀ, ਸੁੰਦਰ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ, ਰੂਪਵਤੀ ਸੀ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਵੱਡੇ ਬੋਹੜੇ ਵਰਗਾ ਸੀ।
ਨਰਾ ਨਾਰ੍ਯ੍ਯਸ਼੍ਚ ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁਲਨਾਂ ਦਾਤੁਮਕ੍ਸ਼ਮਾਃ
ਮਰਦ ਤੇ ਔਰਤਾਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਸਾ ਚ ਭੂਮਿष੍ਠਮਾਤ੍ਰੇਣ ਯੋਗ੍ਯਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀਪ੍ਰਕृਤਿਰ੍ਯਥਾ
ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਪੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਵਾਂਗ ਹੀ ਯੋਗ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰ ਦੈਵਾਬ੍ਦਲਕ੍ਸ਼ਂ ਚ ਚਕਾਰ ਪਰਮਂ ਤਪਃ
ਉਥੇ, ਇੱਕ ਲੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਪ ਕੀਤਾ।
ਗ੍ਰੀष੍ਮੇ ਪਞ੍ਚਤਪਾਃ ਸ਼ੀਤੇ ਤੋਯਸ੍ਥਾ ਸਾ ਚ ਸੁਨ੍ਦਰੀ
ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਪੰਜ ਅੱਗਾਂ ਵਾਲਾ ਤਪ ਕੀਤਾ; ਸਰਦੀ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸੁੰਦਰਣ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਖੜੀ ਰਹੀ।
ਵਿਂਸ਼ਤ੍ਸਹਸ੍ਰਵਰ੍षਂ ਚ ਫਲਤੋਯਾਸ਼ਨਾ ਚ ਸਾ
ਵੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਉਹ ਫਲ ਤੇ ਪਾਣੀ ਖਾ ਕੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰਦੀ ਰਹੀ।
ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਤ੍ਸਹਸ੍ਰਾਬ੍ਦਂ ਵਾਯ੍ਵਾਹਾਰਾ ਕृਸ਼ੋਦਰੀ
ਚਾਲੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਪਤਲੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ ਨੇ ਸਿਰਫ ਹਵਾ ਤੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰਿਆ।
ਨਿਰ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਾਂ ਚੈਕਪਾਦਸ੍ਥਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਂ ਕਮਲੋਦ੍ਭਵਃ 2.15.
ਉਹ ਇੱਕ ਪੈਰ ਤੇ ਖੜੀ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਨਾਜੁਕ ਤੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਯ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਕਮਲ-ਜਨਮੇ ਨੇ—
ਚਤੁਰ੍ਮੁਖਂ ਚ ਸਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਣਂਸੀਦ੍ਧਂਸਵਾਹਨਮ੍
ਉਹ ਨੇ ਚੌਹਾਂ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਹੰਸ ਨੂੰ ਸਵਾਰੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਉਥੇ ਵੇਖਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਹਰਿਭਕ੍ਤਿਂ ਚ ਮੁਕ੍ਤਿਂ ਵਾऽਪ੍ਯਜਰਾਮਰਤਾਮਪਿ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਚਾਹੇ ਹਰੀ ਦੀ ਭਕਤੀ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਮੁਕਤੀ, ਜਾਂ ਮੌਤ ਤੋਂ ਤੇ ਬੁਢੇਪੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਣਾ—
ਤੁਲਸ੍ਯੁਵਾਚ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਸ੍ਯਾਪਿ ਪੁਰਤਃ ਕਾ ਲਜ੍ਜਾ ਮਮ ਸਾਮ੍ਪ੍ਰਤਮ੍
ਤੁਲਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਲਾਜ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ।
ਅਹਂ ਚ ਤੁਲਸੀ ਗੋਪੀ ਗੋਲੋਕੇऽਹਂ ਸ੍ਥਿਤਾ ਪੁਰਾ
ਮੈਂ, ਤੁਲਸੀ, ਪਹਿਲਾਂ ਗੋਲੋਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੋਪੀ ਸੀ।
ਗੋਵਿਨ੍ਦੇਨ ਸਹਾਸਕ੍ਤਾਮਤृਪ੍ਤਾਂ ਮਾਂ ਚ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਿਤਾਮ੍
ਗੋਵਿੰਦ ਨਾਲ ਲਗਨ ਹੋਈ, ਪਰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਈ, ਤੇ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ।
ਗੋਵਿਨ੍ਦਂ ਭਰ੍ਤ੍ਸਯਾਮਾਸ ਮਾਂ ਸ਼ਸ਼ਾਪ ਰੁषਾऽਨ੍ਵਿਤਾ
ਰਾਧਿਕਾ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਗੋਵਿੰਦ ਨੂੰ ਡਾਟਿਆ ਤੇ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ।
ਮਾਮੁਵਾਚ ਸ ਗੋਵਿਨ੍ਦੋ ਮਦਂਸ਼ਂ ਤ੍ਵਂ ਚਤੁਰ੍ਭੁਜਮ੍
ਗੋਵਿੰਦ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ: 'ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਚਾਰ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਵਾਂਗ ਬਣੇਗੀ।'
ਇਤ੍ਯੇਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਦੇਵੇਸ਼ੋऽਪ੍ਯਨ੍ਤਰ੍ਧਾਨਮਵਾਪ ਸਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ।
ਅਹਂ ਨਾਰਾਯਣਂ ਕਾਨ੍ਤਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਸੁਨ੍ਦਵਿਗ੍ਰਹਮ੍
ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ, ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਅਕਲੈ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਤਦਂਸ਼ਸ਼੍ਚਾਤਿਤੇਜਸ੍ਵੀ ਚਾਲਭਜ੍ਜਨ੍ਮ ਭਾਰਤੇ ।। 2.15.
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ ਹਿੱਸਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਅਲਭਿਆ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ।
ਸਾਮ੍ਪ੍ਰਤਂ ਰਾਧਿਕਾਸ਼ਾਪਾਦ੍ਦਨੁਵਂਸ਼ਸਮੁਦ੍ਭਵਃ
ਹੁਣ, ਰਾਧਿਕਾ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਦਾਨਵਾਂ ਦੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ।
ਗੋਲੋਕੇ ਤ੍ਵਾਂ ਪੁਰਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਕਾਮੋਨ੍ਮਥਿਤਮਾਨਸਃ
ਗੋਲੋਕ ਵਿੱਚ ਤੈਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਤਲ-ਪਤਲ ਹੋ ਗਿਆ।