ਪਤਿਂ ਦੇਹਿ ਪਤਿਂ ਦੇਹਿ ਪਤਿਂ ਦੇਹਿ ਤ੍ਰਿਲੋਚਨ
ਉਹ ਨੇ ਕਿਹਾ: 'ਮੈਨੂੰ ਪਤੀ ਦੋ, ਮੈਨੂੰ ਪਤੀ ਦੋ, ਮੈਨੂੰ ਪਤੀ ਦੋ, ਹੇ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ!'
ਸ਼ਿਵਸ੍ਤਤ੍ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਨਾਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸਸ੍ਮਿਤੋ ਰਸਿਕੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਉਸ ਦੀ ਮੰਗ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਸਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਸ਼ਿਵ ਹੱਸ ਪਏ।
ਤੇਨਾਸੀਤ੍ਪਾਣ੍ਡਵਾਨਾਂ ਚ ਪਞ੍ਚਾਨਾਂ ਕਾਮਿਨੀ ਪ੍ਰਿਯਾ 2.14.
ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਬਣੀ।
ਅਥ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਲਙ੍ਕਾਯਾਂ ਸੀਤਾਂ ਰਾਮੋ ਮਨੋਹਰਾਮ੍
ਫਿਰ ਰਾਮ ਨੇ ਲੰਕਾ ਵਿੱਚ ਮਨਮੋਹਣੀ ਸੀਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ।
ਏਕਾਦਸ਼ਸਹਸ੍ਰਾਬ੍ਦਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਰਾਜ੍ਯਂ ਚ ਭਾਰਤੇ
ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਗਿਆਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਰਾਜ ਕੀਤਾ।
ਕਮਲਾਂਸ਼ਾ ਵੇਦਵਤੀ ਕਮਲਾਯਾਂ ਵਿਵੇਸ਼ ਸਾ
ਵੇਦਵਤੀ, ਜੋ ਲਕਸ਼ਮੀ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਸੀ, ਕਮਲਾ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਗਈ।
ਸਤਤਂ ਮੂਰ੍ਤਿਮਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਵੇਦਾਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰ ਏਵ ਚ
ਚਾਰੋ ਵੇਦ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹਨ।
ਕੁਸ਼ਧ੍ਵਜਸੁਤਾਖ੍ਯਾਨਮੁਕ੍ਤਂ ਸਂਕ੍ਸ਼ੇਪਤਸ੍ਤਵ
ਕੁਸ਼ਧਵਜ ਦੀ ਧੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਤੈਨੂੰ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਨृਪੇਣ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਂ ਸਾ ਰਾਗਾਦ੍ਰੇਮੇ ਵੈ ਗਨ੍ਧਮਾਦਨੇ
ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਹ ਰਾਜੇ ਦੇ ਨਾਲ ਗੰਧਮਾਦਨ ਪਹਾੜ 'ਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਚ ਖੇਡਦੀ ਰਹੀ।
ਸ਼ਯ੍ਯਾਂ ਰਤਿਕਰੀਂਕृਤ੍ਵਾ ਪੁष੍ਪਚਨ੍ਦਨਚਰ੍ਚਿਤਾ
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਵਿਲਾਸ ਦੀ ਸੇਜ ਬਣਾਈ।
ਸ੍ਤ੍ਰੀਰਤ੍ਨਮਤਿਚਾਰ੍ਵਂਗੀ ਰਤ੍ਨਭੂषਣਭੂषਿਤਾ
ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਰਤਨ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਸਰੀਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਨਰਮ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਸੁਰਤਾਦ੍ਵਿਰਤਿਰ੍ਨਾਸੀਤ੍ਤਯੋਃ ਸੁਰਤਵਿਜ੍ਞਯੋਃ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਜੋ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰੇਮ-ਮਿਲਾਪ ਰੁਕਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਤਤੋ ਰਜਸ੍ਵਲਾਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸੁਰਤਾਦ੍ਵਿਰਰਾਮ ਸਃ
ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਰਜਸਵਲਾ ਹੋਈ, ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰੇਮ-ਮਿਲਾਪ ਤੋਂ ਰੁਕ ਗਿਆ।
ਦਧਾਰ ਗਰ੍ਭਂ ਸਾ ਸਦ੍ਯੋ ਦੇਵਾਬ੍ਦਸ਼ਤਕਂ ਸਤੀ
ਉਹ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਗਰਭ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰਹਿ ਕੇ, ਇੱਕ ਸੌ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਗਰਭ ਰੱਖਿਆ।
ਸ਼ੁਭਕ੍ਸ਼ਣੇ ਸ਼ੁਭਦਿਨੇ ਸ਼ੁਭਯੋਗੇਨ ਸਂਯੁਤੇ
ਚੰਗੇ ਸਮੇਂ, ਚੰਗੇ ਦਿਨ ਤੇ ਚੰਗੀ ਜੋੜੀ ਦੇ ਨਾਲ,
ਕਾਰ੍ਤਿਕੀਪੂਰ੍ਣਿਮਾਯਾਂ ਚ ਸਿਤਵਾਰੇ ਚ ਪਦ੍ਮਜੇ
ਕਾਰਤਿਕ ਦੀ ਪੂਰਨਮਾਸੀ ਨੂੰ, ਚਿੱਟੇ ਦਿਨ ਤੇ, ਹੇ ਕਮਲ-ਜਨਮੇ,
ਪਾਦਪਦ੍ਮਯੁਗੇ ਚੈਵ ਪਦ੍ਮਰਾਗਵਿਰਾਜਿਤਾਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਕਮਲ ਵਰਗੇ ਪੈਰ ਸਨ, ਜੋ ਪਦਮਰਾਗ ਰਤਨ ਦੀ ਲਾਲੀ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ,
ਰਾਜਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਲਕ੍ਸ਼੍ਮਯੁਕ੍ਤਾਂ ਰਾਜਲਕ੍ਸ਼੍ਮ੍ਯਧਿਦੇਵਤਾਮ੍ 2.15.
ਉਹ ਰਾਜ-ਲੱਖਮੀ ਦੀ ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ, ਰਾਜ-ਲੱਖਮੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਦੇਵੀ ਸੀ।
ਪਕ੍ਵਬਿਮ੍ਬਾਧਰੋष੍ਠੀਂ ਚ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤੀਂ ਸਸ੍ਮਿਤਾਂ ਗृਹਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਹੋਠ ਪੱਕੇ ਬਿੰਬ ਫਲ ਵਰਗੇ ਲਾਲ ਸਨ, ਉਹ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਘਰ ਨੂੰ ਤੱਕ ਰਹੀ ਸੀ।
ਤਦਧਸ੍ਤ੍ਰਿਵਲੀਯੁਕ੍ਤਾਂ ਵृਤ੍ਤਵਲ੍ਗੁਨਿਤਮ੍ਬਿਨੀਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਨਾਭੀ ਹੇਠਾਂ ਤਿੰਨ ਲਕੀਰਾਂ ਸਨ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਕਮਰ ਗੋਲ ਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਹਿਲਦੀ ਸੀ।
ਸ਼੍ਯਾਮਾਂ ਸੁਕੇਸ਼ੀਂ ਰੁਚਿਰਾਂ ਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਪਰਿਮਣ੍ਡਲਾਮ੍
ਉਹ ਸਿਆਹ ਰੰਗ ਦੀ, ਸੁੰਦਰ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲੀ, ਰੂਪਵਤੀ ਸੀ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਵੱਡੇ ਬੋਹੜੇ ਵਰਗਾ ਸੀ।
ਨਰਾ ਨਾਰ੍ਯ੍ਯਸ਼੍ਚ ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁਲਨਾਂ ਦਾਤੁਮਕ੍ਸ਼ਮਾਃ
ਮਰਦ ਤੇ ਔਰਤਾਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਸਾ ਚ ਭੂਮਿष੍ਠਮਾਤ੍ਰੇਣ ਯੋਗ੍ਯਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀਪ੍ਰਕृਤਿਰ੍ਯਥਾ
ਉਹ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਾਪੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਵਾਂਗ ਹੀ ਯੋਗ ਸੀ।
ਤਤ੍ਰ ਦੈਵਾਬ੍ਦਲਕ੍ਸ਼ਂ ਚ ਚਕਾਰ ਪਰਮਂ ਤਪਃ
ਉਥੇ, ਇੱਕ ਲੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਉਸ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤਪ ਕੀਤਾ।
ਗ੍ਰੀष੍ਮੇ ਪਞ੍ਚਤਪਾਃ ਸ਼ੀਤੇ ਤੋਯਸ੍ਥਾ ਸਾ ਚ ਸੁਨ੍ਦਰੀ
ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਪੰਜ ਅੱਗਾਂ ਵਾਲਾ ਤਪ ਕੀਤਾ; ਸਰਦੀ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸੁੰਦਰਣ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਖੜੀ ਰਹੀ।
ਵਿਂਸ਼ਤ੍ਸਹਸ੍ਰਵਰ੍षਂ ਚ ਫਲਤੋਯਾਸ਼ਨਾ ਚ ਸਾ
ਵੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਉਹ ਫਲ ਤੇ ਪਾਣੀ ਖਾ ਕੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰਦੀ ਰਹੀ।
ਚਤ੍ਵਾਰਿਂਸ਼ਤ੍ਸਹਸ੍ਰਾਬ੍ਦਂ ਵਾਯ੍ਵਾਹਾਰਾ ਕृਸ਼ੋਦਰੀ
ਚਾਲੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ, ਪਤਲੀ ਕਮਰ ਵਾਲੀ ਨੇ ਸਿਰਫ ਹਵਾ ਤੇ ਜੀਵਨ ਗੁਜਾਰਿਆ।
ਨਿਰ੍ਲਕ੍ਸ਼੍ਯਾਂ ਚੈਕਪਾਦਸ੍ਥਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਂ ਕਮਲੋਦ੍ਭਵਃ 2.15.
ਉਹ ਇੱਕ ਪੈਰ ਤੇ ਖੜੀ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਨਾਜੁਕ ਤੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਯ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਕਮਲ-ਜਨਮੇ ਨੇ—
ਚਤੁਰ੍ਮੁਖਂ ਚ ਸਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਣਂਸੀਦ੍ਧਂਸਵਾਹਨਮ੍
ਉਹ ਨੇ ਚੌਹਾਂ ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ, ਹੰਸ ਨੂੰ ਸਵਾਰੀ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਉਥੇ ਵੇਖਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਹਰਿਭਕ੍ਤਿਂ ਚ ਮੁਕ੍ਤਿਂ ਵਾऽਪ੍ਯਜਰਾਮਰਤਾਮਪਿ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਚਾਹੇ ਹਰੀ ਦੀ ਭਕਤੀ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਮੁਕਤੀ, ਜਾਂ ਮੌਤ ਤੋਂ ਤੇ ਬੁਢੇਪੇ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਣਾ—