ਮਹਾਪਾਤਕਿਨਸ਼੍ਚੈਤੇ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਸ਼ਵਦਾਹਕਾਃ
ਇਹ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੋ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਦੇ ਮਰੇ ਹੋਏ ਸੜਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰੁਵਾਚ ਯੇषਾਂ ਸਨ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਤ੍ਸਦ੍ਯਃ ਪੂਤਾ ਨਰਾਧਮਾਃ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਐਸੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਜਾਂ ਛੂਹਣ ਨਾਲ, ਸਭ ਤੋਂ ਨੀਚ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਤੁਰੰਤ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਹਰਿਭਕ੍ਤਿਵਿਹੀਨਾਸ਼੍ਚ ਮਹਾਹਙ੍ਕਾਰਸਂਯੁਤਾਃ
ਜੋ ਹਰਿ ਦੀ ਭਗਤੀ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਹਨ ਤੇ ਵੱਡੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਾਲੇ ਹਨ,
ਪੁਨਨ੍ਤਿ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਯੇषਾਂ ਸ੍ਨਾਨਾਵਗਾਹਨਾਤ੍
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੇ ਡੁੱਬਕੀ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯੇषਾਂ ਸਨ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਦੇਵਾ ਵਾਞ੍ਛਨ੍ਤਿ ਭਾਰਤੇ
ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਐਸੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਤੇ ਛੂਹ ਵਾਂਛਦੇ ਹਨ।
ਨ ਹ੍ਯਮ੍ਮਯਾਨਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਨ ਦੇਵਾ ਮृਚ੍ਛਿਲਾਮਯਾਃ 2.6.
ਤੀਰਥ ਮੇਰੇ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਦੇਵਤੇ ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਪੱਥਰ ਦੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
ਸੌਤਿਰੁਵਾਚ ਨਿਗੂਢਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਕਥਿਤੁਮृषਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋਪਚਕ੍ਰਮੇ
ਸੌਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੱਚ ਦੱਸਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਪੁਣ੍ਯਸ੍ਵਰੂਪਂ ਪਾਪਘ੍ਨਂ ਸੁਖਦਂ ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਦਮ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਇਹ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਸੁੱਖ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਭੋਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੋਵੇਂ ਬਖ਼ਸ਼ਦੀ ਹੈ।
ਸਾਰਭੂਤਂ ਗੋਪਨੀਯਂ ਨ ਵਕ੍ਤਵ੍ਯਂ ਖਲੇषੁ ਚ
ਇਹ ਸਾਰ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਗੁਪਤ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੰਦੇ ਲੋਕਾਂ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਗੁਰੁਵਕ੍ਤ੍ਰਾਦ੍ਵਿष੍ਣੁਮਨ੍ਤ੍ਰੋ ਯਸ੍ਯ ਕਰ੍ਣੇ ਵਿਸ਼ੇਦ੍ਵਰਃ
ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦਾ ਉੱਤਮ ਮੰਤਰ ਕਿਸੇ ਦੇ ਕੰਨ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ,
ਪੁਰੁषਾਣਾਂ ਸ਼ਤਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪੂਤਂ ਤਜ੍ਜਨ੍ਮਮਾਤ੍ਰਤਃ
ਉਸ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਸੌ ਜਨਮ ਜਨਮ ਲੱਗਦੇ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯੈਃ ਕੈਸ਼੍ਚਿਦ੍ਯਤ੍ਰ ਵਾ ਜਨ੍ਮ ਲਬ੍ਧਂ ਯੇषੁ ਚ ਜਂਤੁषੁ
ਜੋ ਵੀ ਜਨਮ ਜਿੱਥੇ ਵੀ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਜੀਵ ਵਿਚ ਮਿਲੇ ਹੋਣ,
ਮਦ੍ਭਕ੍ਤਿਯੁਕ੍ਤੋ ਮਤ੍ਪੂਜਾਨਿਯੁਕ੍ਤੋ ਮਦ੍ਗੁਣਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਜੋ ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਮੇਰੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਮੇਰੇ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੈ,
ਮਦ੍ਗੁਣਸ਼੍ਰੁਤਿਮਾਤ੍ਰੇਣ ਸਾਨਨ੍ਦਃ ਪੁਲਕਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਸਿਰਫ਼ ਮੇਰੇ ਗੁਣ ਸੁਣ ਕੇ ਹੀ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰੋਮਾਂਚਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,
ਨ ਵਾਞ੍ਛਨ੍ਤਿ ਸੁਖਂ ਮੁਕ੍ਤਿਂ ਸਾਲੋਕ੍ਯਾਦਿ ਚਤੁष੍ਟਯਮ੍
ਉਹ ਨਾ ਤਾਂ ਸੁੱਖ, ਨਾ ਮੁਕਤੀ, ਨਾ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਰਹਿਣ ਦੇ ਚਾਰ ਕਿਸਮਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਤ੍ਵਂ ਚ ਮਨੁਤ੍ਵਂ ਚ ਦੇਵਤ੍ਵਂ ਚ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ 2.6.
ਇੰਦਰ, ਮਨੁ ਜਾਂ ਦੇਵਤਾ ਬਣਨ ਦੀ ਜੋ ਵੱਡੀ ਦੁਲਭ ਅਵਸਥਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਉਹ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਾਨਿ ਵਿਨਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਦੇਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਯਸ੍ਤਥਾ
ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਦੇਵਤੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿਕ ਵੀ ਇਉਂ ਹੀ ਮਿਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਭ੍ਰਮਨ੍ਤਿ ਭਾਰਤੇ ਭਕ੍ਤਾ ਲਬ੍ਧ੍ਵਾ ਜਨ੍ਮ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍
ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਭਗਤ ਵੱਡਾ ਦੁਲਭ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਫਿਰਦੇ ਹਨ।
ਇਤ੍ਯੇਤਤ੍ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਕੁਰੁ ਪਦ੍ਮੇ ਯਥੋਚਿਤਮ੍
ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਪਦਮ ਵਿਚ ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ, ਐਸਾ ਹੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਗਙ੍ਗਾਸ਼ਾਪੇਨ ਕਲਯਾ ਸ੍ਵਯਂ ਤਸ੍ਥੌ ਹਰੇਃ ਪਦੇ
ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਗੰਗਾ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਕਲਿਯੁਗ ਵਿਚ ਆਪ ਹੀ ਹਰੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ 'ਤੇ ਰਹੀ।
ਭਾਰਤੀ ਭਾਰਤਂ ਗਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਪ੍ਰਿਯਾ
ਭਾਰਤੀ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਚਲੀ ਗਈ, ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮੀ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਸੀ,
ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਪਰਿਵ੍ਯਾਪ੍ਯ ਸ੍ਰੋਤਸ੍ਯੇਵ ਹਿ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ
ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ, ਉਹ ਨਦੀ ਵਾਂਗ ਹੀ ਦਿਸਦੀ ਹੈ।
ਸਰਸ੍ਵਤੀ ਨਦੀ ਸਾ ਚ ਤੀਰ੍ਥਰੂਪਾऽਤਿਪਾਵਨੀ
ਉਹ ਸਰਸਵਤੀ ਨਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਤੀਰਥ ਰੂਪ ਤੇ ਬਹੁਤ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਭਗੀਰਥਾਨੀਤਾ ਮਹੀਂ ਭਾਗੀਰਥੀ ਸ਼ੁਭਾ
ਫਿਰ ਭਗੀਰਥ ਨੇ ਲਿਆ ਕੇ, ਉਹ ਸੁਭਾਗ ਭਾਗੀਰਥੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਈ।
ਤਤ੍ਰੈਵ ਸਮਯੇ ਤਾਂ ਚ ਦਧਾਰ ਸ਼ਿਰਸਾ ਸ਼ਿਵਃ
ਉਸੇ ਵੇਲੇ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਰੱਖ ਲਿਆ।
ਪਦ੍ਮਾ ਜਗਾਮ ਕਲਯਾ ਸਾ ਚ ਪਦ੍ਮਾਵਤੀ ਨਦੀ
ਪਦਮਾ ਆਪਣੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਗਈ ਅਤੇ ਪਦਮਾਵਤੀ ਨਦੀ ਬਣ ਗਈ।
ਤਤੋऽਨ੍ਯਯਾ ਸਾ ਕਲਯਾ ਚਾਲਭਜ੍ਜਨ੍ਮ ਭਾਰਤੇ
ਫਿਰ, ਦੂਜੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈ ਲਿਆ।
ਪੁਰਾ ਸਰਸ੍ਵਤੀਸ਼ਾਪਾਤ੍ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਧਰਿਸ਼ਾਪਤਃ
ਪਹਿਲਾਂ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ, ਤੇ ਫਿਰ ਹਰੀ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਨਾਲ, ਇਹ ਹੋਇਆ।
ਕਲੇਃ ਪਞ੍ਚਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਵਰ੍षਂ ਸ੍ਥਿਤ੍ਵਾ ਚ ਭਾਰਤੇ 2.7.
ਕਲਿਯੁਗ ਦੇ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ,
ਯਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਕਾਸ਼ੀਂ ਵृਨ੍ਦਾਵਨਂ ਵਿਨਾ
ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ, ਕਾਸ਼ੀ ਤੇ ਵ੍ਰਿੰਦਾਵਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ,