ਗਚ੍ਛ ਗਂਗੇ ਸ਼ਿਵਸ੍ਥਾਨਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਥਾਨਂ ਸਰਸ੍ਵਤਿ
ਸਰਸਵਤੀ, ਤੂੰ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਥਾਨ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਸ ਜਾ।
ਸੁਸਾਧ੍ਯਾ ਯਸ੍ਯ ਪਤ੍ਨੀ ਚ ਸੁਸ਼ੀਲਾ ਚ ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ
ਜਿਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸਮਝ ਆਉਣ ਵਾਲੀ, ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋਵੇ,
ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਯਸ੍ਯ ਪਤ੍ਨੀ ਸ ਚ ਮੁਕ੍ਤਃ ਸ਼ੁਚਿਃ ਸੁਖੀ
ਜਿਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪਤੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਮੁਕਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਜਗਤਾਂ ਨਾਥੋ ਵਿਰਰਾਮ ਚ ਨਾਰਦ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ, ਜਗਤ ਦੇ ਮਾਲਕ ਨਾਰਦ ਨੇ ਚੁੱਪ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਾਃ ਸਮਾਲੋਚ੍ਯ ਕ੍ਰਮੇਣੋਚੁਃ ਸਦੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਫਿਰ ਸਭ ਨੇ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ, ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ।
ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯੁਵਾਚ ਸਤ੍ਸ੍ਵਾਮਿਨਾ ਪਰਿਤ੍ਯਕ੍ਤਾਃ ਕੁਤ੍ਰ ਜੀਵਨ੍ਤਿ ਕਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਃ ।।2.6.
ਸਰਸਵਤੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਜੇ ਚੰਗਾ ਪਤੀ ਕਿਸੇ ਔਰਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਔਰਤਾਂ ਕਿੱਥੇ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ?
ਦੇਹਤ੍ਯਾਗਂ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਧ੍ਰੁਵਂ ਯੋਗੇਨ ਭਾਰਤੇ
ਮੈਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਯੋਗ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦੇਵਾਂਗੀ।
ਗਂਗੋਵਾਚ ਦੇਹਤ੍ਯਾਗਂ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਨਿਰ੍ਦੋषਾਯਾ ਵਧਂ ਲਭ
ਗੰਗਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦੇਵਾਂਗੀ; ਨਿਰਦੋਸ਼ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੇ ਦੋ।
ਨਿਰ੍ਦੋषਕਾਮਿਨੀਤ੍ਯਾਗਂ ਕੁਰੁਤੇ ਯੋ ਜਨੋ ਭਵੇ
ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਤੇ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਔਰਤ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ,
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਰੁਵਾਚ ਪ੍ਰਸਾਦਂ ਕੁਰੁ ਚਾਸ੍ਮਭ੍ਯਂ ਸਦੀਸ਼ਸ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਮਾ ਵਰਾ
ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸਾਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇ, ਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਮਾਫੀ ਵੀ ਦਿੱਲਾ।
ਭਾਰਤਂ ਭਾਰਤੀਸ਼ਾਪਾਦ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਿ ਕਲਯਾ ਯਦਿ
ਜੇ ਭਾਰਤੀ ਦੀ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਈ,
ਦਾਸ੍ਯਨ੍ਤਿ ਪਾਪਿਨਃ ਪਾਪਂ ਮਹ੍ਯਂ ਸ੍ਨਾਨਾਵਗਾਹਨਾਤ੍
ਤਾਂ ਪਾਪੀ ਲੋਕ ਇੱਥੇ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਾਪ ਮੈਨੂੰ ਦੇਣਗੇ।
ਕਲਯਾ ਤੁਲਸੀਰੂਪਾ ਧਰ੍ਮਧ੍ਵਜਸੁਤਾ ਸਤੀ
ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲ ਮੈਂ ਧਰਮਧਵਜ ਦੀ ਪੁੱਤਰੀ, ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਤੁਲਸੀ ਬਣ ਜਾਵਾਂਗੀ।
ਵृਕ੍ਸ਼ਰੂਪਾ ਭਵਿष੍ਯਾਮਿ ਤਦਧਿष੍ਠਾਤृਦੇਵਤਾ
ਮੈਂ ਦਰੱਖਤ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਬਣਾਂਗੀ।
ਗਂਗਾ ਸਰਸ੍ਵਤੀਸ਼ਾਪਾਦ੍ਯਦਿ ਯਾਸ੍ਯਤਿ ਭਾਰਤਮ੍
ਜੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੀ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ ਗੰਗਾ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,
ਗਂਗਾਸ਼ਾਪੇਨ ਸਾ ਵਾਣੀ ਯਦਿ ਯਾਸ੍ਯਤਿ ਭਾਰਤਮ੍ 2.6.
ਜੇ ਗੰਗਾ ਦੀ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ ਸਰਸਵਤੀ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ,
ਤਾਂ ਵਾਣੀਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਦਨਂ ਗਂਗਾਂ ਵਾ ਸ਼ਿਵਮਨ੍ਦਿਰਮ੍
ਤਾਂ ਸਰਸਵਤੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਘਰ ਚਲੀ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਗੰਗਾ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕਮਲਾ ਕਾਨ੍ਤਪਦਂ ਧृਤ੍ਵਾ ਨਨਾਮ ਚ
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਦੇ ਚਰਨ ਫੜ ਕੇ ਸਿਰ ਨਿਵਾਇਆ।
ਉਵਾਚ ਪਦ੍ਮਨਾਭਸ੍ਤਾਂ ਪ੍ਰਭਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਵਕ੍ਸ਼ਸਿ
ਪਦਮਨਾਭ ਨੇ ਉਸਦੀ ਜੋਤ ਆਪਣੇ ਸਿਨੇ ਨਾਲ ਲਾ ਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਬੋਲਿਆ।
ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਸਮਤਾਂ ਚ ਕਰਿष੍ਯਾਮਿ ਸ਼ृਣੁ ਤਤ੍ਕ੍ਰਮਮੇਵ ਚ
ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਸਭ ਨੂੰ ਇਕੋ ਜਿਹਾ ਕਰਾਂਗਾ, ਹੁਣ ਤੂੰ ਇਹ ਕ੍ਰਮ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਭਾਰਤੀ ਯਾਤੁ ਕਲਯਾ ਸਰਿਦ੍ਰੂਪਾ ਚ ਭਾਰਤਮ੍
ਭਾਰਤੀ ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲ ਤੇ ਦਰਿਆ ਬਣ ਕੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ।
ਭਗੀਰਥੇਨ ਨੀਤਾ ਸਾ ਗਂਗਾ ਯਾਸ੍ਯਤਿ ਭਾਰਤਮ੍
ਉਹ ਗੰਗਾ, ਜੋ ਭਗੀਰਥ ਲੈ ਕੇ ਆਇਆ, ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਜਾਵੇਗੀ।
ਤਤ੍ਰੈਵ ਚਨ੍ਦ੍ਰਮੌਲੇਸ਼੍ਚ ਮੌਲਿਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਤਿ ਦੁਰ੍ਲਭਮ੍
ਉਥੇ ਉਹ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਮਾਣ ਪਾਏਗੀ।
ਕਲਾਂਸ਼ਾਂਸ਼ੇਨ ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਭਾਰਤੇ ਕਮਲੋਦ੍ਭਵੇ
ਕਮਲ ਤੋਂ ਜੰਮੇ ਹੋਏ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਜੋਤ ਲੈ ਕੇ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਜਾ।
ਕਲੇਃ ਪਞ੍ਚਸਹਸ੍ਰੇ ਚ ਗਤੇ ਵਰ੍षੇ ਚ ਮੋਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਜਦੋਂ ਕਲਿਯੁਗ ਦੇ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਲੰਘ ਜਾਣਗੇ, ਤਦ ਮੋਖ ਮਿਲੇਗਾ।
ਸਮ੍ਪਦਾਂ ਹੇਤੁਭੂਤਾ ਚ ਵਿਪਤ੍ਤਿਃ ਸਰ੍ਵਦੇਹਿਨਾਮ੍ 2.6.
ਹਰੇਕ ਜੀਵ ਲਈ ਦੁੱਖ ਆਵੇਗਾ, ਜੋ ਅਖੀਰ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੇਗਾ।
ਮਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੋਪਾਸਕਾਨਾਂ ਚ ਸਤਾਂ ਸ੍ਨਾਨਾਵਗਾਹਨਾਤ੍
ਜੋ ਮੇਰੇ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਨ੍ਹਾ ਕੇ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।
ਪृਥਿਵ੍ਯਾਂ ਯਾਨਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਸਨ੍ਤ੍ਯਸਂਖ੍ਯਾਨਿ ਸੁਨ੍ਦਰਿ
ਸੋਹਣੀਏ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਤੀਰਥ ਅਣਗਿਣਤ ਹਨ।
ਮਨ੍ਮਨ੍ਤ੍ਰੋਪਾਸਕਾ ਭਕ੍ਤਾ ਭ੍ਰਮਨ੍ਤੇ ਭਾਰਤੇ ਸਤਿ
ਜੋ ਮੇਰੇ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਭਗਤੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਹਰ ਥਾਂ ਘੁੰਮਦੇ ਫਿਰਦੇ ਹਨ।
ਮਦ੍ਭਕ੍ਤਾ ਯਤ੍ਰ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਪਾਦਂ ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ਾਲਯਨ੍ਤਿ ਚ
ਜਿਥੇ ਮੇਰੇ ਭਗਤ ਵੱਸਦੇ ਹਨ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਧੋਂਦੇ ਹਨ,