ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ਼ਿਲਾ ਯਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਸਨ੍ਨਿਹਿਤੋ ਹਰਿਃ
ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਪੱਥਰ ਹੋਵੇ, ਓਥੇ ਹੀ ਹਰੀ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।
ਯਾਨਿ ਕਾਨਿ ਚ ਪਾਪਾਨਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਦਿਕਾਨਿ ਚ
ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਪਾਪ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਹੋਣ,
ਛਤ੍ਰਾਕਾਰਂ ਭਵੇਦ੍ਰਾਜ੍ਯਂ ਵਰ੍ਤੁਲੇ ਚ ਮਹਾਸ਼੍ਰਿਯਃ
ਛਤਰੀ ਵਰਗਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਰਾਜ ਮਿਲਾਪ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਗੋਲ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਲਾਭ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਵਿਕृਤਾਸ੍ਯੇ ਚ ਦਾਰਿਦ੍ਰ੍ਯਂ ਪਿਙ੍ਗਲੇ ਹਾਨਿਰੇਵ ਚ 2.21.
ਜੇ ਮੂੰਹ ਵੰਕੜਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਗਰੀਬੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਘਾਟਾ ਹੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਵ੍ਰਤਂ ਦਾਨਂ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾ ਚ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਚ ਦੇਵਪੂਜਨਮ੍
ਵ੍ਰਤ, ਦਾਨ, ਸਥਾਪਨਾ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ—
ਸ ਸ੍ਨਾਤਃ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਸਰ੍ਵਯਜ੍ਞੇषੁ ਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤਃ
ਉਹ ਐਸਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰ ਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਯੱਗਾਂ ਵਿੱਚ ਦীক্ষਾ ਲੈ ਲਈ ਹੋਵੇ।
ਸਰ੍ਵਦਾਨੇषੁ ਯਤ੍ਪੁਣ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਦਕ੍ਸ਼ਿਣ੍ਯੇ ਭੁਵੋ ਯਥਾ
ਸਾਰੇ ਦਾਨਾਂ ਦਾ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਧਰਤੀ ਦੀ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਜੋ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ,
ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਚ ਵਾਞ੍ਛਨ੍ਤਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਨਿਖਿਲਾਨਿ ਚ
ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ ਉਸਦੇ ਛੂਹਣ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਪਾਠੇ ਚਤੁਰ੍ਣਾਂ ਵੇਦਾਨਾਂ ਤਪਸਾਂ ਕਰਣੇ ਸਤਿ
ਚਾਰੇ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਪਾਠ ਤੇ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਨ ਸਮੇਂ,
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ਼ਿਲਾਤੋਯਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਚ ਯੋ ਨਰਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਰੋਜ਼ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਪੱਥਰ ਦਾ ਜਲ ਪੀਂਦਾ ਹੈ,
ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਂ ਚ ਵਾਞ੍ਛਨ੍ਤਿ ਤੀਰ੍ਥਾਨਿ ਨਿਖਿ ਲਾਨਿ ਚ
ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ ਉਸਦੇ ਛੂਹਣ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰੈਵ ਹਰਿਣਾ ਸਾਰ੍ਦ੍ਧਮਸਂਖ੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਕृਤਂ ਲਯਮ੍
ਉਥੇ, ਹਰੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਅਣਗਿਣਤ ਆਮ ਜੀਵ ਵੀ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਯਾਨਿ ਕਾਨਿ ਚ ਪਾਪਾਨਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਹਤ੍ਯਾਦਿਕਾਨਿ ਚ
ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਪਾਪ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਪਾਪ ਹੋਣ,
ਤਤ੍ਪਾਦਪਦ੍ਮਰਜਸਾ ਸਦ੍ਯਃ ਪੂਤਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ 2.21.
ਉਸਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਤੁਰੰਤ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ਼ਿਲਾ ਤੋਯਂ ਮृਤ੍ਯੁਕਾਲ ਚ ਯੋ ਲਭੇਤ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮੌਤ ਵੇਲੇ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਪੱਥਰ ਦਾ ਜਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ,
ਨਿਰ੍ਵਾਣਮੁਕ੍ਤਿਂ ਲਭਤੇ ਕਰ੍ਮਭੋਗਾਦ੍ਵਿਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਤੇ ਨਿਰਵਾਣ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ਼ਿਲਾਂ ਧृਤ੍ਵਾ ਮਿਥ੍ਯਾਵਾਦਂ ਵਦੇਤ੍ਤੁ ਯਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਦੀ ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਹੱਥ ਵਿਚ ਲੈ ਕੇ ਝੂਠ ਬੋਲਦਾ ਹੈ,
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ਼ਿਲਾਂ ਸ੍ਪृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ੍ਵੀਕਾਰਂ ਯੋ ਨ ਪਾਲਯੇਤ੍
ਜੋ ਕੋਈ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਆਪਣਾ ਕੀਤਾ ਵਾਅਦਾ ਪੂਰਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ,
ਤੁਲਸੀਪਤ੍ਰ ਵਿਚ੍ਛੇਦਂ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮੇ ਕਰੋਤਿ ਯਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਉੱਤੇ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ ਤੋੜਦਾ ਹੈ,
ਤੁਲਸੀਪਤ੍ਰਵਿਚ੍ਛੇਦਂ ਸ਼ਂਖੇ ਯੋ ਹਿ ਕਰੋਤਿ ਚ
ਅਤੇ ਜੋ ਕੋਈ ਸ਼ੰਖ ਉੱਤੇ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਪੱਤੇ ਤੋੜਦਾ ਹੈ,
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਂ ਚ ਤੁਲਸੀਂ ਸ਼ਂਖਮੇਕਤ੍ਰ ਏਵ ਚ
ਜੇਕਰ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ, ਤੁਲਸੀ ਤੇ ਸ਼ੰਖ ਤਿੰਨੇ ਇਕੱਠੇ ਇਕ ਥਾਂ ਤੇ ਹੋਣ,
ਸਕृਦੇਵ ਹਿ ਯੋ ਯਸ੍ਯਾਂ ਵੀਰ੍ਯ੍ਯਾਧਾਨਂ ਕਰੋਤਿ ਯਃ
ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਵਿਚ ਵੀ, ਭਾਵੇਂ ਇਕ ਵਾਰੀ ਹੀ, ਬੀਜ ਛੱਡੇ,
ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਿਯਾ ਸ਼ਂਖਚੂਡਸ੍ਯ ਚੈਕਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰਾਵਧਿ
ਤੂੰ ਸ਼ੰਖਚੂੜ ਦੀ ਪਿਆਰੀ ਇੱਕ ਮਨਵੰਤਰੀ ਤੱਕ ਰਹੀ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼੍ਰੀਹਰਿਸ੍ਤਾਂ ਚ ਵਿਰਰਾਮ ਚ ਸਾਦਰਮ੍ 2.21.
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਸ਼੍ਰੀਹਰੀ ਨੇ ਆਦਰ ਨਾਲ ਚੁੱਪ ਕਰ ਲਈ।
ਯਥਾ ਸ਼੍ਰੀਸ਼੍ਚ ਤਥਾ ਸਾ ਚਾਪ੍ਯੁਵਾਸ ਹਰਿਵਕ੍ਸ਼ਸਿ
ਜਿਵੇਂ ਸ਼੍ਰੀ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਵੀ ਹਰੀ ਦੇ ਸੀਨੇ ਉੱਤੇ ਵੱਸਣ ਲੱਗੀ।
ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ਸਰਸ੍ਵਤੀ ਗਙ੍ਗਾ ਤੁਲਸੀ ਚਾਪਿ ਨਾਰਦ
ਹੇ ਨਾਰਦ, ਲਕਸ਼ਮੀ, ਸਰਸਵਤੀ, ਗੰਗਾ ਤੇ ਤੁਲਸੀ ਵੀ—
ਸਦ੍ਯਸ੍ਤਦ੍ਦੇਹਜਾਤਾ ਚ ਬਭੂਵ ਗਣ੍ਡਕੀ ਨਦੀ
ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਗੰਡਕੀ ਦਰਿਆ ਜਨਮ ਲੈ ਲਿਆ।
ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰ ਕੀਟਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਲਾਂ ਬਹੁਵਿਧਾਂ ਮੁਨੇ
ਉਥੇ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਕੀੜੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪੱਥਰਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਸ੍ਥਲਸ੍ਥਾਃ ਪਿਙ੍ਗਲਾ ਜ੍ਞੇਯਾਸ਼੍ਚੋਪਤਾਪਾਦ੍ਧਰੇਰਿਤਿ
ਜੋ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਹਨ ਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਉੱਤੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਬੁਖਾਰ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਜਾਣੋ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਤਸ੍ਯਾਃ ਪੂਜਾਵਿਧਾਨਂ ਚ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਕਿਂ ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਮਯਾ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ: ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦਾ ਢੰਗ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ, ਇਹ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ।