ਦੇਵੇਨ੍ਦ੍ਰਮੌਲਿਮਨ੍ਦਾਰਮਕਰਨ੍ਦਕਣਾਰੁਣਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਇੰਦਰ ਦੇ ਮੋੜ ਦੀ ਮਾਲਾ ਦੇ ਮੰਦਰ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਰੰਗ ਨਾਲ ਲਾਲ ਹੋਏ ਹੋਏ ਹਨ।
ਤਪਸ੍ਵਿਮੌਲਿਨਿਕਰਭ੍ਰਮਰਸ਼੍ਰੇਣਿਸਂਯੁਤਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਵਾਲਾਂ 'ਚ ਤਪਸਵੀਆਂ ਦੀ ਮਾਲਾ 'ਤੇ ਆਏ ਹੋਏ ਭੰਬੀਰਿਆਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਵਰਾਂ ਵਰੇਣ੍ਯਾਂ ਵਰਦਾਂ ਭਕ੍ਤਾਨੁਗ੍ਰਹਕਾਤਰਾਮ੍
ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਦਾਤਾ, ਤੇ ਭਗਤਾਂ 'ਤੇ ਦਇਆ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿ ਧ੍ਯਾਨੇਨ ਚਾਨੇਨ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਤ੍ਰਿਪਥਗਾਂ ਸ਼ੁਭਾਮ੍
ਇਸ ਧਿਆਨ ਰਾਹੀਂ, ਸੁਭ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵਸਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਸਨਂ ਪਾਦ੍ਯਮਰ੍ਘ੍ਯਂ ਚ ਸ੍ਨਾਨੀਯਂ ਚਾਨੁਲੇਪਨਮ੍
ਇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਬੈਠਣ ਲਈ ਥਾਂ, ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਆਗਮਨ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਨ੍ਹਾਉਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਉਕਾਲੀ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਵਸਨਂ ਭੂषਣਂ ਮਾਲ੍ਯਂ ਗਂਧਮਾਚਮਨੀਯਕਮ੍ 2.10.
ਕਪੜੇ, ਗਹਿਣੇ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ, ਸੁਗੰਧ ਅਤੇ ਪੀਣ ਲਈ ਪਾਣੀ ਵੀ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸਂਪ੍ਰਣਮੇਤ੍ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਤਾਂ ਸਂਪੁਟਾਞ੍ਜਲਿਃ
ਇਹ ਸਭ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਦੇ ਕੇ, ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਉਸ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਦਿਆਂ ਨਮ ਸਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਵੈ ਕੌਥੁਮੋਕ੍ਤਂ ਚ ਸਂਵਾਦਂ ਵਿष੍ਣੁਵੇਧਸੋਃ
ਕੌਥੁਮ ਵੱਲੋਂ ਉਚਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸਤੋਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਵਿष੍ਣੋ ਵਿष੍ਣੁਪਦੀਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਪਾਪਘ੍ਨਂ ਪੁਣ੍ਯਕਾਰਣਮ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ, ਤੇਰੇ ਚਰਨਾਂ ਦਾ ਸਤੋਤ੍ਰ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਰਾਧਾਂਗਦ੍ਰਵਸਮ੍ਭੂਤਾਂ ਤਾਂ ਗਙ੍ਗਾਂ ਪ੍ਰਣਮਾਮ੍ਯਹਮ੍
ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਉਸ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਨਮ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਰਾਧਾ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਰਸ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ।
ਯਾ ਜਨ੍ਮਸृष੍ਟੇਰਾਦੌ ਚ ਗੋਲੋਕੇ ਰਾਸਮਣ੍ਡਲੇ
ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਚ ਗੋਲੋਕ ਵਿਚ, ਰਾਸ ਮੰਡਲ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਸੀ,
ਗੋਪੈਰ੍ਗੋਪੀਭਿਰਾਕੀਰ੍ਣੇ ਸ਼ੁਭੇ ਰਾਧਾਮਹੋਤ੍ਸਵੇ
ਜਿੱਥੇ ਗੋਪ ਅਤੇ ਗੋਪੀਆਂ ਨੇ ਰਾਧਾ ਦੇ ਮਹਾ-ਉਤਸਵ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ,
ਕੋਟਿਯੋਜਨਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਲਕ੍ਸ਼ਗੁਣਾ ਤਤਃ
ਉਹ ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਸੀ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਲੱਖ ਗੁਣਾ ਵਧੀ ਹੋਈ ਸੀ।
षष੍ਟਿਲਕ੍ਸ਼ੈਰ੍ਯੋਜਨੈਰ੍ਯਾ ਤਤੋ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਚਤੁਰ੍ਗੁਣਾ
ਫਿਰ, ਸਾਠ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਗੁਣਾ ਵਧੀ।
ਵਿਂਸ਼ਲ੍ਲਕ੍ਸ਼ੈਰ੍ਯੋਜਨੈਰ੍ਯਾ ਤਤੋ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਚਤੁਰ੍ਗੁਣਾ
ਫਿਰ, ਵੀਹ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਗੁਣਾ ਵਧੀ।
ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਲ੍ਲਕ੍ਸ਼ੈਰ੍ਯੋਜਨੈਰ੍ਯਾ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਪਞ੍ਚਗੁਣਾ ਤਤਃ 2.10.
ਫਿਰ, ਤੀਹ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਗੁਣਾ ਵਧੀ।
षਡ੍ਯੋਜਨਸੁਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਦਸ਼ਗੁਣਾ ਤਤਃ
ਛੇ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਦਸ ਗੁਣਾ ਵਧੀ।
ਲਕ੍ਸ਼ਯੋਜਨਵਿਰ੍ਸ੍ਤਾਰ੍ਣਾ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਸਪ੍ਤਗੁਣਾ ਤਤਃ
ਇੱਕ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਗੁਣਾ ਵਧੀ।
ਲਕ੍ਸ਼ਯੋਜਨਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ षਡ੍ਗੁਣਿਤਾ ਤਤਃ
ਇੱਕ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਛੇ ਗੁਣਾ ਵਧੀ।
ਯੋਜਨੈष੍षष੍ਟਿਸਾਹਸ੍ਰੈਰ੍ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਦਸ਼ਗੁਣਾ ਤਤਃ
ਸਾਠ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਦਸ ਗੁਣਾ ਵਧੀ।
ਲਕ੍ਸ਼ਯੋਜਨਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ षਙ੍ਗੁਣਿਤਾ ਤਤਃ
ਇੱਕ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਛੇ ਗੁਣਾ ਵਧੀ।
ਦਸ਼ਲਕ੍ਸ਼ੈ ਰ੍ਯੋਜਨੈਰ੍ਯਾ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਪਞ੍ਚਗੁਣਾ ਤਤਃ
ਦਸ ਲੱਖ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਗੁਣਾ ਵਧੀ।
ਸਹਸ੍ਰਯੋਜਨਾ ਯਾ ਚ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਸਪ੍ਤਗੁਣਾ ਤਤਃ
ਜੋ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਲੰਬੀ ਹੈ, ਉਹ ਇਸ ਤੋਂ ਸੱਤ ਗੁਣਾ ਚੌੜੀ ਹੈ।
ਸਹਸ੍ਰਯੋਜਨਾऽऽਯਾਮੇ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਸਪ੍ਤਗੁਣਾ ਤਤਃ
ਉਹ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਲੰਬੀ ਤੇ ਸੱਤ ਗੁਣਾ ਵਧ ਚੌੜੀ ਹੈ।
ਪਾਤਾਲੇ ਯਾ ਭੋਗਵਤੀ ਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾ ਦਸ਼ਯੋਜਨਾ
ਪਾਤਾਲ ਵਿੱਚ ਭੋਗਵਤੀ ਨਦੀ ਦਸ ਯੋਜਨ ਚੌੜੀ ਵਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਕ੍ਰੋਸ਼ੈਕਮਾਤ੍ਰਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਾ ਤਤਃ ਕ੍ਸ਼ੀਣਾ ਨ ਕੁਤ੍ਰਚਿਤ੍ 2.10.
ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਤੇ ਇਹ ਸਿਰਫ ਇਕ ਕੋਸ ਚੌੜੀ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਕਦੇ ਵੀ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਸਤ੍ਯੇ ਯਾ ਕ੍ਸ਼ੀਰਵਰ੍ਣਾ ਚ ਤ੍ਰੇਤਾਯਾਮਿਨ੍ਦੁਸਨ੍ਨਿਭਾ
ਸਤਯੁਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੂਧ ਵਾਂਗ ਚਿੱਟੀ ਸੀ, ਤੇ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਵਿੱਚ ਚੰਨਣੀ ਵਰਗੀ ਲੱਗਦੀ ਸੀ।
ਜਲਪ੍ਰਭਾ ਕਲੌ ਯਾ ਚ ਨਾਨ੍ਯਤ੍ਰ ਪृਥਿਵੀਤਲੇ
ਕਲਿਜੁਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪਾਣੀ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।
ਯਸ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਤੁਲਃ ਪੁਰਾਣੇ ਚ ਸ਼੍ਰੁਤੌ ਸ਼੍ਰੁਤਃ
ਇਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਯਤ੍ਤੋਯਕਣਿਕਾਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਃ ਪਾਪਿਨਾਂ ਚ ਪਿਤਾਮਹ
ਪਿਤਾਮਹ ਜੀ, ਇਸ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਇਕ ਬੂੰਦ ਦਾ ਛੂਹਾ ਵੀ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।