ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਤ੍ਯਜ ਭੀਤਿਂ ਮਹਾਭਾਗ ਪ੍ਰਸ਼੍ਨਂ ਕੁਰੁ ਯਦਿਚ੍ਛਸਿ । ਸਰ੍ਵਂ ਤੇ ਕਥਯਿष੍ਯਾਮਿ ਯਦ੍ਯਦ੍ਗੋਪ੍ਯਂ ਮਨੋਹਰਮ੍
ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਡਰ ਛੱਡ ਦੇ, ਜੋ ਕੁਝ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ ਪੁੱਛ ਲੈ; ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਗੁਪਤ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣੀ ਗੱਲ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਸ਼ੌਨਕ ਉਵਾਚ ਅਧੁਨਾ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਪੁਰਾਣਾਨਾਂ ਚ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ । ਸਂਖ੍ਯਾਨਮਪਿ ਤੇषਾਂ ਚ ਫਲਮਸ੍ਯੈਵ ਪੁਤ੍ਰਕ
ਸ਼ੌਣਕ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੁਣ ਮੈਂ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦੇ ਲੱਛਣ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਫਲ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਪੁੱਤ੍ਰਾ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਵਿਸ੍ਤਰਾਣਿ ਪੁਰਾਣਾਨਿ ਚੇਤਿਹਾਸਸ਼੍ਚ ਸ਼ੌਨਕ । ਸਂਹਿਤਾਂ ਪਞ੍ਚਰਾਤ੍ਰਾਣਿ ਕਥਯਾਮਿ ਯਥਾਗਤਮ੍
ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਪੁਰਾਣੇ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵੱਡੇ ਵਿਸਤਾਰ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਸ਼ੌਣਕ; ਮੈਂ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਤੇ ਪੰਜਰਾਤਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਦੱਸਾਂਗਾ।
ਸਰ੍ਗਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਤਿਸਰ੍ਗਸ਼੍ਚ ਵਂਸ਼ੋ ਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰਾਣਿ ਚ । ਵਂਸ਼ਾਨੁਚਰਿਤਂ ਵਿਪ੍ਰ ਪੁਰਾਣਂ ਪਞ੍ਚਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਪ੍ਰਤਿਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਵੰਸ਼, ਮਨਵੰਤਰਾ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਕਥਾ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਪੰਜ ਲੱਛਣ ਪੁਰਾਣੇ ਦੇ ਹਨ।
ਏਤਦੁਪਪੁਰਾਣਾਨਾਂ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਚ ਵਿਦੁਰ੍ਬੁਧਾਃ । ਮਹਤਾਂ ਚ ਪੁਰਾਣਾਨਾਂ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਕਥਯਾਮਿ ਤੇ
ਵਿਦਵਾਨ ਇਹੀ ਉਪਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦਾ ਲੱਛਣ ਮੰਨਦੇ ਹਨ; ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵੱਡੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦੇ ਲੱਛਣ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਸृष੍ਟਿਸ਼੍ਚਾਪਿ ਵਿਸृष੍ਟਿਸ਼੍ਚ ਸ੍ਥਿਤਿਸ੍ਤੇषਾਂ ਚ ਪਾਲਨਮ੍ । ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਵਾਸਨਾ ਵਾਰ੍ਤਾਮਨੂਨਾਂ ਚਾਕ੍ਰਮੇਣ ਚ
ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਦੁਬਾਰਾ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵ੍ਯਵਸਥਾ, ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਵਾਰਤਾਵਾਂ, ਸਭ ਕੁਝ ਤਰਤੀਬ ਨਾਲ।
ਵਰ੍ਣਨਂ ਪ੍ਰਲਯਾਨਾਂ ਚ ਮੌਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਚ ਨਿਰੂਪਣਮ੍ । ਉਤ੍ਕੀਰ੍ਤਨਂ ਹਰੇਰੇਵ ਵੇਦਾਨਾਂ ਚ ਪृਥਕ੍ਪृਥਕ੍
ਪ੍ਰਲਯਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ, ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਵਿਅਖਿਆ, ਕੇਵਲ ਹਰੀ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਥਾ।
ਦਸ਼ਾਧਿਕਂ ਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਚ ਮਹਤਾਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ । ਸਂਖ੍ਯਾਨਂ ਚ ਪੁਰਾਣਾਨਾਂ ਨਿਬੋਧ ਕਥਯਾਮਿ ਤੇ
ਵੱਡੇ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਲਈ ਦਸ ਲੱਛਣ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਹੁਣ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸੁਣ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ।
ਪਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਪੁਰਾਣਂ ਚ ਸਹਸ੍ਰਾਣਾਂ ਦਸ਼ੈਵ ਤੁ । ਪਞ੍ਚੋਨषष੍ਟਿਸਾਹਸ੍ਰਂ ਪਾਦ੍ਮਮੇਵ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਬ੍ਰਹਮ ਪੁਰਾਣੇ ਵਿੱਚ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ; ਪਦਮ ਪੁਰਾਣਾ ਪੰਜਵੀਂਹ ਹਜ਼ਾਰ ਪੰਜ ਸੌ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ਤਿਸਾਹਸ੍ਰਂ ਵੈष੍ਣਵਂ ਚ ਵਿਦੁਰ੍ਬੁਧਾਃ । ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਸਾਹਸ੍ਰਂ ਸ਼ੈਵਂ ਚੈਵ ਨਿਰੂਪਿਤਮ੍
ਵਿਦਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੁ ਪੁਰਾਣੇ ਨੂੰ ਤੇਈ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਜਾਣਦੇ ਹਨ; ਸ਼ਿਵ ਪੁਰਾਣਾ ਚੌਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗ੍ਰਨ੍ਥੋऽष੍ਟਾਦਸ਼ਸਾਹਸ੍ਰਂ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਾਗਵਤਂ ਵਿਦੁਃ । ਪਞ੍ਚਵਿਂਸ਼ਤਿਸਾਹਸ੍ਰਂ ਨਾਰਦੀਯਂ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਅਠਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਨਾਰਦ ਪੁਰਾਣਾ ਪੱਚੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਮਾਰ੍ਕਣ੍ਡਂ ਨਵਸਾਹਸ੍ਰਂ ਪੁਰਾਣਂ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਵਿਦੁਃ । ਚਤੁਃਸ਼ਤਾਧਿਕਂ ਪਞ੍ਚਦਸ਼ਸਾਹਸ੍ਰਮੇਵ ਚ
ਪੰਡਿਤ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਪੁਰਾਣੇ ਨੂੰ ਨੌ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਭਵਿਸ਼ ਪੁਰਾਣਾ ਪੰਦਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਚਾਰ ਸੌ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ।
ਪਰਮਗ੍ਨਿਪੁਰਾਣਂ ਚ ਰੁਚਿਰਂ ਪਰਿਸੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ । ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਪਰਂ ਪਞ੍ਚਸ਼ਤਾਧਿਕਮ੍
ਅਗਨਿ ਪੁਰਾਣਾ, ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਚੌਦਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਪੰਜ ਸੌ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪੁਰਾਣਪ੍ਰਵਰਂ ਚੈਵ ਭਵਿष੍ਯਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ । ਅष੍ਟਾਦਸ਼ਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵੈਵਰ੍ਤਮੀਪ੍ਸਿਤਮ੍
ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਵਿਸ਼ ਪੁਰਾਣਾ ਅਠਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮਵੈਵਰਤ ਵੀ ਅਠਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਚ ਪੁਰਾਣਾਨਾਂ ਸਾਰਮੇਵ ਵਿਦੁਰ੍ਬੁਧਾਃ । ਏਕਾਦਸ਼ਸਹਸ੍ਰਂ ਤੁ ਪਰਂ ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਕਮ੍
ਵਿਦਵਾਨ ਸਭ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਦਾ ਸਾਰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ; ਲਿੰਗ ਪੁਰਾਣਾ ਗਿਆਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਸਾਹਸ੍ਰਂ ਵਾਰਾਹਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ । ਏਕਾਸ਼ੀਤਿਸਹਸ੍ਰਂ ਚ ਪਰਮੇਵ ਸ਼ਤਾਧਿਕਮ੍
ਵਾਰਾਹ ਪੁਰਾਣਾ ਚੌਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਕਿਆਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ।
ਵਰਂ ਸ੍ਕਨ੍ਦਪੁਰਾਣਂ ਚ ਸਦ੍ਭਿਰੇਵਂ ਨਿਰੂਪਿਤਮ੍ । ਵਾਮਨਂ ਦਸ਼ਸਾਹਸ੍ਰਂ ਕੌਰ੍ਮ ਸਪ੍ਤਦਸ਼ੈਵ ਤੁ
ਸਕੰਦ ਪੁਰਾਣ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਮਾਣਦੇ ਹਨ। ਵਾਮਨ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕ ਹਨ ਤੇ ਕੂರ್ಮ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਸਤਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਹਨ।
ਮਾਤ੍ਸ੍ਯਂ ਚਤੁਰ੍ਦਸ਼ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਪੁਰਾਣਂ ਪਣ੍ਡਿਤੈਸ੍ਤਥਾ । ਊਨਵਿਸ਼ਤਿਸਾਹਸ੍ਰਂ ਗਾਰੁਡਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍
ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ ਨੂੰ ਪੰਡਤ ਚੌਦਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਦੱਸਦੇ ਹਨ। ਗਾਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਨੂੰ ਉੱਨੀ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਘੱਟ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਰਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਸਾਹਸ੍ਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਢਂ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਮ੍ । ਏਵਂ ਪੁਰਾਣਸਂਖ੍ਯਾਨਂ ਚਤੁਰ੍ਲਕ੍ਸ਼ਮੁਦਾਹृਤਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਪੁਰਾਣ ਨੂੰ ਬਾਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ ਚਾਰ ਲੱਖ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।
ਅष੍ਟਾਦਸ਼ਪੁਰਾਣਾਨਾਮੇਵਮੇਵ ਵਿਦੁਰ੍ਬੁਧਾਃ । ਏਵਂ ਚੋਪਪੁਰਾਣਾਨਾਮष੍ਟਾਦਸ਼ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਅੱਠਾਰਾਂ ਪੁਰਾਣਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅੱਠਾਰਾਂ ਉਪਪੁਰਾਣ ਵੀ ਗਿਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸੋ ਭਾਰਤਂ ਚ ਵਾਨ੍ਮੀਕਂ ਕਾਵ੍ਯਮੇਵ ਚ । ਪਞ੍ਚਕਂ ਪਞ੍ਚਰਾਤ੍ਰਾਣਾਂ ਕृष੍ਣਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਪੂਰ੍ਵਕਮ੍
ਇਤਿਹਾਸ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਾਲਮੀਕਿ ਦੀ ਕਾਵਿਤਾ, ਨਾਲ ਹੀ ਪੰਜ ਪੰਚਰਾਤਰ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ।
ਵਸਿष੍ਠਂ ਨਾਰਦੀਯਂ ਚ ਕਾਪਿਲਂ ਗੌਤਮੀਯਕਮ੍ । ਪਰਂ ਸਨਤ੍ਕੁਮਾਰੀਯਂ ਪਞ੍ਚਰਾਤ੍ਰਂ ਚ ਪਞ੍ਚਕਮ੍
ਵਸਿਸ਼ਠ, ਨਾਰਦ, ਕਪਿਲ, ਗੌਤਮੀਆਂ ਅਤੇ ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਪੰਚਰਾਤਰ, ਇਹ ਪੰਜ ਪੰਚਰਾਤਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪਞ੍ਚਕਂ ਸਹਿਤਾਨਾਂ ਚ ਕृष੍ਣਭਕ੍ਤਿਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯਾਪਿ ਪ੍ਰਹ੍ਲਾਦਸ੍ਯ ਤਥੈਵ ਚ
ਇਹ ਪੰਜੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਗਤੀ ਵਾਲਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸ਼ਿਵ, ਪ੍ਰਹਲਾਦ, ਗੌਤਮ ਅਤੇ ਕੁਮਾਰਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਗੌਤਮਸ੍ਯ ਕੁਮਾਰਸ੍ਯ ਸਂਹਿਤਾਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ । ਇਤਿ ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵ ਕ੍ਰਮੇਣ ਚ ਪृਥਕ੍ਪृਥਕ੍
ਗੌਤਮ ਅਤੇ ਕੁਮਾਰਾ ਦੀਆਂ ਸੰਹਿਤਾਵਾਂ ਵੀ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਰਾ ਕੁਝ ਤੈਨੂੰ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਸ੍ਤ੍ਯੇਵਂ ਵਿਪੁਲਂ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਂ ਮਮਾਪਿ ਚ ਯਥਾਗਮਮ੍ । ਉਵਾਚੇਦਂ ਪੁਰਾਣਂ ਚ ਗੋਲੋਕੇ ਰਾਸਮਣ੍ਡਲੇ
ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੁਰਾਣ ਗੋਲੋਕ ਵਿੱਚ ਰਾਸ ਮੰਡਲ ਵਿਚ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣੋ ਭਗਵਾਨ੍ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਚ ਸ੍ਵਭਕ੍ਤਕਮ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਧਰ੍ਮ ਚ ਧਰ੍ਮਿष੍ਠਂ ਧਰ੍ਮੋ ਨਾਰਾਯਣਂ ਮੁਨਿਮ੍
ਸ੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਪ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਭਗਤ ਹਨ, ਇਹ ਪੁਰਾਣ ਸੁਣਾਇਆ। ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਇਹ ਧਰਮ ਨੂੰ, ਜੋ ਧਰਮੀ ਹਨ, ਤੇ ਧਰਮ ਨੇ ਨਾਰਾਇਣ ਮੁਨੀ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ।
ਨਾਰਾਯਣੋ ਨਾਰਦਂ ਚ ਨਾਰਦੋ ਮਾਂ ਚ ਭਕ੍ਤਕਮ੍ । ਅਹਂ ਤ੍ਵਾਂ ਚ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠ ਵਰਿष੍ਠਂ ਕਥਯਾਮਿ ਤਤ੍
ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਨਾਰਦ ਨੂੰ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਮੈਨੂੰ, ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਨੂੰ, ਇਹ ਗਿਆਨ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਮੈਂ, ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਮੁਨੀ, ਇਹ ਤੈਨੂੰ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨੂੰ, ਸੁਣਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਸੁਦਰ੍ਲਭਂ ਪੁਰਾਣਂ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵੈਵਰ੍ਤਮੀਪ੍ਸਿਤਮ੍ । ਯਦ੍ਵृਣੋਤ੍ਯੇਵ ਵਿਸ਼੍ਵੌਘਂ ਜੀਵਿਨਾਂ ਪਰਮਾਤ੍ਮਕਮ੍
ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਵੈਵਰਤ ਪੁਰਾਣਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲਭ ਤੇ ਚਾਹੁੰਦੇ ਯੋਗ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਇਸਨੂੰ ਪਰਮ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਲੱਭਦੇ ਹਨ।
ਤਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਾਕ੍ਸ਼ਿਰੂਪਂ ਚ ਕਰ੍ਮਣਾਮੇਵ ਕਰ੍ਮਿਣਾਮ੍ । ਤਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਵਿਵृਤਂ ਯਤ੍ਰ ਤਦ੍ਵਿਭੂਤਿਮਨੁਤ੍ਤਮਾਮ੍
ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ ਸਭ ਕਰਮਾਂ ਅਤੇ ਕਰਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਸਾਕਸ਼ੀ ਰੂਪ ਹੈ। ਜਿਥੇ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਪਰਗਟਾਵਾ ਹੁੰਦਾ, ਉਥੇ ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਹਿਮਾ ਚਮਕਦੀ ਹੈ।
ਤੇਨੇਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵੈਵਰ੍ਤਮਿਤ੍ਯੇਵਂ ਚ ਬਿਦੁਰ੍ਬੁਧਾਃ । ਪੁਣ੍ਯਪ੍ਰਦਂ ਪੁਰਾਣਂ ਚ ਮਙ੍ਗਲਂ ਮਙ੍ਗਲਪ੍ਰਦਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਇਸਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਵੈਵਰਤ ਪੁਰਾਣ ਹੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਪੁਰਾਣ ਹੈ, ਜੋ ਮੰਗਲ ਤੇ ਸੁੱਖ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।