ਵਿष੍ਣੁਗਾਤ੍ਰੋਦ੍ਭਵਾਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕਾਮਿਨ੍ਯਃ ਕਮਲਾਕਲਾਃ । ਤਤ੍ਰ ਨृਤ੍ਯਨ੍ਤਿ ਗਾਯਨ੍ਤਿ ਵਿष੍ਣੁਗਾਥਾਸ਼੍ਚ
ਉਥੇ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਉਪਜੇ, ਕੰਵਲ ਵਰਗੀਆਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ, ਨੱਚਦੀਆਂ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੀਆਂ ਗੀਤਾਂ ਗਾਂਦੀਆਂ ਸਨ।
ਤਾਸਾਂ ਚ ਕਠਿਨਾਂ ਸ਼੍ਰੋਣਿਂ ਕਠਿਨਂ ਸ੍ਤਨਮਣ੍ਡਲਮ੍ । ਸਸ੍ਮਿਤਂ ਮੁਖਪਦ੍ਮਂ ਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸੁਕਾਮੁਕਃ
ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਮਰਾਂ, ਠੋਸ ਛਾਤੀਆਂ ਤੇ ਹੱਸਦੇ ਕੰਵਲ ਵਰਗੇ ਚਿਹਰੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਭਰ ਗਏ।
ਮਨੋਨਿਵਾਰਣਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਨ ਸ਼ਸ਼ਾਕ ਪਿਤਾਮਹਃ । ਵੀਰ੍ਯਂ ਪਪਾਤ ਚਚ੍ਛਾਦ ਲਜ੍ਜਯਾ ਵਾਸਸਾ ਵਿਭੁਃ
ਪਿਤਾਮਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਰੋਕ ਨਹੀਂ ਸਕੇ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬੀਜ ਡਿੱਗ ਪਿਆ, ਤੇ ਉਹ ਲੱਜਾ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਕੱਪੜੇ ਨਾਲ ਢੱਕ ਲਿਆ।
ਤਦ੍ਵੀਰ੍ਯਂ ਵਸ੍ਤ੍ਰਸਹਿਤਂ ਪ੍ਰਤਪ੍ਤਂ ਕਾਮਤਾਪਤਃ । ਕ੍ਸ਼ੀਰੋਦੇ ਪ੍ਰੇਰਯਾਮਾਸ ਸਂਗੀਤੇ ਵਿਰਤੇ ਦ੍ਵਿਜ
ਉਹ ਬੀਜ, ਕੱਪੜੇ ਸਮੇਤ, ਕਾਮ ਦੀ ਤਾਪ ਨਾਲ ਤਪਿਆ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਸੰਗੀਤ ਮੁੱਕ ਗਿਆ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਜਲਾਦੁਤ੍ਥਾਯ ਪੁਰੁषਃ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਨ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਤੇਜਸਾ । ਉਵਾਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਕ੍ਰੋਡੇ ਲਜ੍ਜਿਤਸ੍ਯ ਚ ਸਂਸਦਿ
ਜਲ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਉੱਠਿਆ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਜੋਤ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਸਭਾ ਵਿਚ, ਲੱਜਾ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿਚ ਬੈਠ ਗਿਆ।
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰੇ ਰੁष੍ਟੋ ਜਲਾਦੁਤ੍ਥਾਯ ਸਤ੍ਵਰਃ । ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਵਰੁਣੋ ਦੇਵਾਨ੍ਬਾਲਂ ਨੇਤੁਂ ਸਮੁਦ੍ਯਤਃ
ਇਸ ਵੇਲੇ, ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਵਰੁਣ ਜਲ ਵਿਚੋਂ ਤੁਰੰਤ ਉੱਠਿਆ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਇਆ।
ਬਾਲੋ ਦਧਾਰ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਬਾਹੁਮ੍ਯਾਂ ਚ ਭਯਾਦ੍ਰੁਦਨ੍ । ਕਿਂ ਚਿਨ੍ਨੋਵਾਚ ਜਗਤਾਂ ਵਿਧਾਤਾ ਲਜ੍ਜਯਾ ਦ੍ਵਿਜ
ਉਹ ਬੱਚਾ ਡਰ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਬਾਂਹ ਫੜ ਕੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ; ਜਗਤ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ ਨੇ ਲੱਜਾ ਕਰਕੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਆਖਿਆ।
ਬਾਲਕਸ੍ਯ ਕਰੇ ਧृਤ੍ਵਾ ਚਕਾਰऽऽਕਰ੍षਣਂ ਰੁषਾ । ਵਰੁਣਸ਼੍ਚ ਸਭਾਮਧ੍ਯੇ ਤਂ ਚਿਕ੍ਸ਼ੇਪ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ
ਬੱਚੇ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜ ਕੇ, ਵਰੁਣ ਨੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਘਸੀਟਿਆ; ਤੇ ਸਭਾ ਵਿਚ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਪਪਾਤ ਦੂਰਤੋ ਦੇਵੋ ਵਰੁਣੋ ਦੁਰ੍ਬਲਸ੍ਤਤਃ । ਮੂਰ੍ਛਾਂ ਸਂਪ੍ਰਾਪ ਮृਤਵਤ੍ਕੋਪਦृष੍ਟ੍ਯਾ ਵਿਧੇਰਹੋ
ਵਰੁਣ ਦੇਵਤਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਕੇ ਦੂਰ ਡਿੱਗ ਪਏ; ਵਿਧਾਤਾ ਦੀ ਕ੍ਰੋਧ ਭਰੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਉਹ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਮਰਨ ਵਰਗੇ ਹੋ ਗਏ।
ਚੇਤਨਂ ਕਾਰਯਾਮਾਸਾਮृਤਦृष੍ਟ੍ਯਾ ਚ ਸ਼ਂਕਰਃ । ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਚੇਤਨਂ ਤਤ੍ਰ ਤਮੁਵਾਚ ਜਲੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਸ਼ੰਕਰ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਹੋਸ਼ ਵਿਚ ਲਿਆ; ਹੋਸ਼ ਆਉਂਦੇ ਹੀ, ਜਲ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਉਥੇ ਉਸ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਵਰੁਣ ਉਵਾਚ ਬਾਲੋ ਜਲੇ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤੋ ਮਮ ਪੁਤ੍ਰੋऽਯਮੀਪ੍ਸਿਤਃ । ਅਹਂ ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਯਾਸ੍ਯਾਮਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਮਾਂ ਤਾਡਯੇਤ੍ਕਥਮ੍
ਵਰੁਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਬੱਚਾ, ਮੇਰਾ ਚਾਹਿਆ ਹੋਇਆ ਪੁੱਤਰ, ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ ਹੈ। ਜੇ ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਮੈਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ?
ਬ੍ਰਹ੍ਮੋਵਾਚ ਵਾਲਕਃ ਸ਼ਰਣਾਪਨ੍ਨੋ ਮਯਿ ਵਿष੍ਣੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰ । ਕਥਂ ਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਭੀਤਂ ਚ ਰੁਦਨ੍ਤਂ ਸ਼ਰਣਾਗਤਮ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਮੁੰਡਾ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਸਰਾ ਲੈ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ। ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਰੋ ਰਿਹਾ ਤੇ ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਆਇਆ ਨੂੰ ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਛੱਡ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?
ਸ਼ਰਣਾਗਤਦੀਨਾਰ੍ਤਂ ਯੋ ਨ ਰਕ੍ਸ਼ੇਦਪਣ੍ਡਿਤਃ । ਪਚ੍ਯਤੇ ਨਿਰਯੇ ਤਾਵਦ੍ਯਾਵਚ੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਦਿਵਾਕਰੌ
ਜੋ ਕੋਈ ਦੁਖੀ, ਬੇਚਾਰਾ ਤੇ ਆਸਰਾ ਲੈਣ ਆਏ ਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਗਿਆਨੀ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼ਾਂ ਭੋਗਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਦ ਤਕ ਚੰਦ ਤੇ ਸੂਰਜ ਹਨ।
ਉਭਯੋਰ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਹਸ੍ਯ ਮਧੁਸੂਧਨਃ । ਉਵਾਚ ਤਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਃ ਸਰ੍ਵੇਸ਼ਸ਼੍ਚ ਯਥੋਚਿਤਮ੍
ਦੋਵਾਂ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਧੁਸੂਧਨ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਭ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਹੱਸਿਆ ਤੇ ਠੀਕ ਸਮੇਂ ਉਤੇ ਉਥੇ ਬੋਲਿਆ।
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤੁ ਕਾਮਿਨੀਸ਼੍ਰੋਣਿਂ ਵੀਰ੍ਯਂ ਧਾਤੁਃ ਪਪਾਤ ਤਤ੍ । ਲਜ੍ਜਯਾ ਪ੍ਰੇਰਯਾਮਾਸ ਕ੍ਸ਼ੀਰੋਦੇ ਨਿਰ੍ਮਲੇ ਜਲੇ
ਸ੍ਰੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਦ ਵਿਧੀ ਨੇ ਇੱਛਾਵਾਨ ਮਹਿਲਾ ਦੀ ਕਮਰ ਵੇਖੀ, ਉਸ ਦਾ ਬੀਜ ਡਿੱਗ ਗਿਆ। ਲੱਜਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਬੀਜ ਦੁੱਧ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ।
ਤਤੌ ਬਭੂਵ ਬਾਲਸ਼੍ਚ ਧਰ੍ਮਤੋ ਵਿਧਿਪੁਤ੍ਰਕਃ । ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਜ੍ਞਸ਼੍ਚ ਸੁਤਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੇ ਵਰੁਣਸ੍ਯਾਪਿ ਗੌਣਤਃ
ਉਥੇ, ਧਰਮ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮੁੰਡਾ ਜਨਮਿਆ, ਜੋ ਵਿਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਵਰੁਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਵੀ ਸੀ, ਪਰ ਦੂਜੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ।
ਮਹਾਦੇਵ ਉਵਾਚ ਯੋ ਵਿਦ੍ਯਾਯੋਨਿਸਂਬਨ੍ਧੋ ਵੇਦੇषੁ ਚ ਨਿਰੂਪਿਤਃ । ਸ਼ਿष੍ਯੇ ਪੁਤ੍ਰੇ ਚ ਸਮਤਾ ਚੇਤਿ ਵੇਦਵਿਦੋ ਵਿਦੁਃ
ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵਿਦਿਆ ਤੇ ਜਨਮ ਦਾ ਜੋ ਸੰਬੰਧ ਹੈ, ਉਹ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸ਼ਿਸ਼ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਵਿਚ ਬਰਾਬਰੀ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਦਦਾਤੁ ਵਰੁਣੋ ਵਿਦ੍ਯਾਂਚ ਬਾਰਕਾਯ ਚ । ਪੁਤ੍ਰੋ ਵਿਧਾਤੁਰ੍ਵਙ੍ਨਿਸ਼੍ਚ ਸ਼ਿष੍ਯਸ਼੍ਯ ਵਰੁਣਸ੍ਯ ਚ
ਵਰੁਣ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਮੰਤ੍ਰ ਤੇ ਵਿਦਿਆ ਦੇਵੇ। ਜਨਮ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹ ਵਿਧੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਤੇ ਵਿਦਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰੁਣ ਦਾ ਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ।
ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਦਦਾਤੁ ਬਾਲਾਯ ਦਾਹਿਕਾਂ ਸਕ੍ਤਿਮੁਜ੍ਜ੍ਵਲਾਮ੍ । ਸਰ੍ਵਦਗ੍ਧੋ ਹੁਤਾਸ਼ਸ਼੍ਚ ਨਿਰ੍ਵਾਣੋ ਵਰੁਣੇਨ ਚ
ਵਿਸ਼ਨੂ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੀ ਤੀਬਰ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇਵੇ। ਅੱਗ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੜ ਗਈ ਸੀ, ਤੇ ਵਰੁਣ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬੁਝਾ ਦਿੱਤਾ।
ਵਿष੍ਣੁਸ਼੍ਚ ਦਾਹਿਕਾਂ ਸ਼ਕ੍ਤਿਂ ਦਦੌ ਤਸ੍ਮੈ ਸ਼ਿਵਾਜ੍ਞਯਾ । ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਚ ਵਰੁਣੋ ਰਤ੍ਨਮਾਲਾਂ ਮਨੋਹਰਾਮ੍
ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਵਰੁਣ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮੰਤ੍ਰ, ਵਿਦਿਆ ਤੇ ਸੋਹਣੀ ਰਤਨਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਦਿੱਤੀ।
ਕ੍ਰੋਡੇ ਕृਤ੍ਵਾ ਚ ਤਂ ਬਾਲਂ ਚੁਚੁਮ੍ਬ ਮਾਯਯਾ ਸੁਰਃ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੇ ਚ ਦਦੌ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ਵਿष੍ਣੁਸ਼ਂਕਰਯੋਰਪਿ
ਦੇਵ ਨੇ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਲੈ ਕੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਚੁੰਮਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਵਿष੍ਣੁਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚ ਯਯੌ ਸ਼ਂਭੁਃ ਸ੍ਵਮਨ੍ਦਿਰਮ੍ । ਅਗ੍ਨ੍ਯੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਸ਼੍ਚ ਕਥਿਤਾ ਸ੍ਵਰ੍ਣੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਨਿਸ਼ਾਮਯ
ਵਿਸ਼ਨੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਚਲਿਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਸ਼ੰਭੂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ। ਅੱਗ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ—ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਸੋਨੇ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ।
ਵਿਲੋਕ੍ਯ ਰਮ੍ਭਾਂ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣਿਂ ਸਕਾਮੋ ਵਹ੍ਨਿਰੇਵ ਚ । ਪਪਾਤ ਵੀਰ੍ਯਂ ਚਚ੍ਛਾਦ ਲਜ੍ਜਯਾ ਵਾਸਸਾ ਤਥਾ
ਰੰਭਾ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਕਮਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅੱਗ, ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਆਪਣਾ ਬੀਜ ਛੱਡਿਆ। ਲੱਜਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਬੀਜ ਕਪੜੇ ਨਾਲ ਢੱਕ ਲਿਆ।
ਵਿਲੋਕ੍ਯ ਰਮ੍ਭਾਂ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣਿਂ ਸਕਾਮੋ ਵਹ੍ਨਿਰੇਵ ਚ । ਪਪਾਤ ਵੀਰ੍ਯ ਚਚ੍ਛਾਦ ਲਜ੍ਜਯਾ ਵਾਸਸਾ ਤਥਾ
ਰੰਭਾ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਕਮਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅੱਗ, ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਆਪਣਾ ਬੀਜ ਛੱਡਿਆ। ਲੱਜਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਹ ਬੀਜ ਕਪੜੇ ਨਾਲ ਢੱਕ ਲਿਆ।
ਉਤ੍ਤਸ੍ਥੌ ਸ੍ਵਰ੍ਣਪੁਞ੍ਜਸ਼੍ਚ ਵਸ੍ਤ੍ਰਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤ੍ਵਾ ਜ੍ਵਲਤ੍ਪ੍ਰਭਃ । ਕ੍ਸ਼ਣੇਨ ਵਰ੍ਧਯਾਮਾਸ ਸ ਸੁਮੇਰੁਰ੍ਬਭੂਵ ਹ
ਜਦ ਕਪੜਾ ਹਟਾਇਆ, ਚਮਕਦਾਰ ਸੋਨੇ ਦਾ ਢੇਰ ਉੱਠਿਆ। ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਵਧ ਗਿਆ ਤੇ ਸੁਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਬਣ ਗਿਆ।
ਹਿਰਣ੍ਯਰੇਤਸਂ ਵਹ੍ਨਿਂ ਪ੍ਰਵਦਨ੍ਤਿ ਮਨੀषਿਣਃ । ਇਤਿ ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਕਿਂ ਭੂਯਃ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਸਿ
ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਅੱਗ ਨੂੰ 'ਸੋਨੇ ਵਾਲਾ' ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਭ ਕੁਝ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ—ਹੁਣ ਦੱਸ, ਹੋਰ ਕੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ?
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਬ੍ਰਹ੍ਮo ਮਹਾo ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਜਨ੍ਮਖo ਉਤ੍ਤo ਨਾਰਾਦਨਾo ਵਹ੍ਨਿਸੁਵਰ੍ਣੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਰ੍ਨਾਮੈਕਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾ ਬ੍ਰਹਮਵੈਵਰਤ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜਨਮ ਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਵਹਿਨੀ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸੌ ਇਕਤੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਨਾਰਦ ਦੀ ਵਾਣੀ ਨਾਲ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਅਥ ਦ੍ਵਾਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ ਸ਼ੌਨਕ ਉਵਾਚ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਨਾਵਸ਼ੇषਂ ਧਰ੍ਮੇਸ਼ ਵ੍ਰਹ੍ਮਣਂ ਚ ਮਾਮ੍ । ਕਥਯਸ੍ਵ ਮਹਾਭਾਗ ਪੁਰਾਣਂ ਪੁਨਰੇਵ ਹਿ
ਹੁਣ ਇੱਕ ਸੌ ਬਤੀਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਸਭ ਕੁਝ ਸੁਣ ਲਿਆ, ਹੇ ਧਰਮ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਾ। ਹੇ ਵੱਡੀ ਕismet ਵਾਲੇ, ਮੈਨੂੰ ਮੁੜ ਪੁਰਾਣਾ ਪੂਰਾ ਦੱਸੋ।
ਏਵਂਵਿਧਂ ਪੁਰਾਣਂ ਚ ਜਨ੍ਮਨੈਵ ਨ ਹਿ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ । ਨਧृष੍ਟਂ ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਤਾਤ ਤਾ (ਤ੍ਵਾ) ਦृਸ਼ਂ ਵਾਜਕਂ ਤਥਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਜਨਮ ਤੋਂ ਕਦੇ ਸੁਣਿਆ ਨਹੀਂ ਗਿਆ। ਨਾ ਇਹ ਕਦੇ ਉਚਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਨਾ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ, ਪਿਆਰੇ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਵਾਜਾ ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੇਖਿਆ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਸ਼੍ਰੂਯਤਾਂ ਭੋ ਮਹਾਭਾਗ ਸਾਵਧਾਨਂ ਚ ਸਂਯਤਮ੍ । ਅਧ੍ਯਾਯਸ਼੍ਰਵਣੇਨੈਵ ਪੁਰਾਣਫਲਮਾਲਭੇਤ੍
ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਸੁਣੋ ਜੀ, ਵੱਡੇ ਭਾਗ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਤੇ ਸੰਯਮ ਨਾਲ ਸੁਣੋ। ਇਸ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਹੀ ਪੁਰਾਣਾ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।