ਨਾਰਦਸ੍ਤੁ ਮਨੁ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਪ੍ਰਦਂ ਵਰਮ੍ । ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣੇ ਨਿਸ਼੍ਚਲਾਂ ਭਕ੍ਤਿਂ ਪੂਰ੍ਵਕਰ੍ਮਨਿਕृਨ੍ਤਨੀਮ੍
ਨਾਰਦ ਨੇ, ਸਾਰੇ ਸਿਧੀਆਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮੰਤ੍ਰ ਪਾ ਕੇ, ਸ੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਅਟੱਲ ਭਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦੇਂਦੀ ਹੈ।
ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਾਯਾਮਯੀਂ ਭਾਰ੍ਯਾਂ ਭਾਰਤਂ ਤਪਸੇ ਯਯੌ । ਕृਤਮਾਲਾਨਦੀਤੀਰੇ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਸ਼ਂਕਰਂ ਪਰਮ੍
ਮਾਇਆ ਦੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਤਪੱਸਿਆ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੇਸ਼ ਚਲਾ ਗਿਆ; ਉਥੇ ਕ੍ਰਿਤਮਾਲਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਉਸਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਸ਼ੰਕਰ ਜੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤੇ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਚ ਸਹਸਾ ਮੂਰ੍ਧ੍ਨਾ ਪ੍ਰਣਨਾਮ ਸ਼ਿਵਂ ਮੁਨਿਃ । ਤਮੁਵਾਚ ਜਗਨ੍ਨਾਥੋ ਭਕ੍ਤਂ ਚ ਭਕ੍ਤਵਤ੍ਸਲਃ
ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੁਨੀ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਸਿਰ ਨਵਾ ਕੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ। ਜਗਤ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਆਪਣੇ ਭਗਤ ਨਾਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।
ਮਹਾਦੇਵ ਉਵਾਚ ਅਹੋ ਨਾਰਦ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤ੍ਵਾਂ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੋऽਹਂ ਸ੍ਵਤੇਜਸਾ । ਭਕ੍ਤਾਨਾਂ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਯਤ੍ਰ ਸੁਦਿਨਂ ਤਚ੍ਛਰੀਰਿਣਾਮ੍
ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਨਾਰਦ, ਤੈਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਹੀ ਤੇਜ ਨਾਲ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਜਿਥੇ ਭਗਤਾਂ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਸਰੀਰ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਚੰਗਾ ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਯਂ ਹਿ ਪਰਮੋ ਲਾਭੋ ਦੇਹਿਨਾਂ ਬਕ੍ਤਸਂਗਮਃ । ਸ ਸ੍ਨਾਤਃ ਸਰ੍ਵਤੀਰ੍ਥੇषੁ ਯੋ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਚ ਵੈष੍ਣਵਾਮ੍
ਸਰੀਰ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਲਾਭ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨੂੰ ਵੇਖ ਲਿਆ, ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ 'ਚ ਨ੍ਹਾ ਲਿਆ।
ਅਪਿ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਮਹਾਮਨ੍ਤ੍ਰਃ ਸਰ੍ਵਤਨ੍ਤ੍ਰਸੁਦੁਰ੍ਲਭਃ । ਮਯਾ ਦਤ੍ਤੋ ਗਣੇਸ਼ਾਯ ਸ੍ਕਨ੍ਦਾਯ ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਜਾਯ ਚ
ਇਹ ਵੱਡਾ ਮੰਤ੍ਰ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਤੰਤ੍ਰਾਂ 'ਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲਭ ਹੈ, ਮੈਂ ਗਣੇਸ਼, ਸਕੰਦ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਮਹ੍ਯਂ ਦਤ੍ਤਸ਼੍ਚ ਕृष੍ਣੇਨ ਗੋਲੋਕੇ ਰਾਸਮਣ੍ਡਲੇ । ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੇ ਚਾਪਿ ਧਰ੍ਮਾਯ ਧਰ੍ਮੋ ਨਾਰਾਯਣਾਯ ਚ
ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਮੈਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਗੋਲੋਕ 'ਚ ਰਾਸ ਮੰਡਲ 'ਚ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਧਰਮ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨੇ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਵੀ ਦਿੱਤਾ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਨਤ੍ਕੁਮਾਰਾਯ ਤੁਮ੍ਯਂ ਦਤ੍ਤਸ਼੍ਚ ਤੇਨ ਵੈ । ਮਨ੍ਤ੍ਰਗ੍ਰਹਣਮਾਤ੍ਰੇਣ ਜਨੋ ਨਾਰਾਯਣੋ ਭਵੇਤ੍
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਸਨਤਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਅੱਗੇ ਚਲਿਆ। ਕੇਵਲ ਮੰਤ੍ਰ ਲੈਣ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਨਾਰਾਇਣ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਚਾਰਣਂ ਚ ਨਾਸ੍ਤ੍ਯਤ੍ਰ ਕਾਲਾਕਾਲਂ ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਮ੍ । ਪਞ੍ਚਲਕ੍ਸ਼ਜਪੇਨੈਵ ਪੁਰਸ਼੍ਚਰਣਮਸ੍ਯ ਚ
ਇੱਥੇ ਸਮੇਂ ਜਾਂ ਚੰਗੇ-ਮੰਦੇ ਦੀ ਕੋਈ ਸੋਚ ਨਹੀਂ। ਪੰਜ ਲੱਖ ਜਪ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਪੂਜਾ-ਵਿਧੀ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਧ੍ਯਾਨਂ ਚ ਸਾਮਵੇਦੋਕ੍ਤਂ ਤੇਨ ਧ੍ਯਾਯੇਚ੍ਚ ਵੈष੍ਣਵਃ । ਧ੍ਯਾਨਂ ਚ ਪਾਪਦਹਨਂ ਕਰ੍ਮਮੂਲਨਿਕृਨ੍ਤਨਮ੍
ਸਾਮ ਵੇਦ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਧਿਆਨ ਵੈਸ਼ਨਵ ਨੇ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਧਿਆਨ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਰਮ ਦੇ ਮੂਲ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ ਹੈ।
ਕृष੍ਣਂ ਨਵਘਨਸ਼੍ਯਾਮਂ ਕਿਸ਼ੋਰਂ ਪੀਤਵਾਸਸਮ੍ । ਸ਼ਤਕੋਟੀਨ੍ਦੁਸੌਨ੍ਦਰ੍ਯਂ ਦਧਾਨਮਤੁਲਂ ਪਰਮ੍
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੋ, ਜੋ ਨਵੇਂ ਬਦਲ ਵਾਂਗ ਕਾਲਾ, ਨੌਜਵਾਨ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਲੱਖਾਂ ਚੰਦਾਂ ਤੋਂ ਵਧ ਸੁੰਦਰ, ਬੇਮਿਸਾਲ ਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਹੈ।
ਭੂषਿਤਂ ਭੂषਣੌਘੈਸ੍ਤੈਰਮੂਲ੍ਯਰਤ੍ਨਨਿਰ੍ਮਿਤੈਃ । ਚਨ੍ਦਨੋਕ੍ਸ਼ਿਤਸਰ੍ਵਾਙ੍ਗਂ ਕੌਸ੍ਤੁਭੇਨ ਵਿਰਾਜਿਤਮ੍
ਉਹ ਅਮੋਲ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਚੰਦਨ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ, ਕੌਸਤੁਭ ਰਤਨ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
ਮਯੂਰਪਿਚ੍ਛਚੂਡਂ ਚ ਮਾਲਤੀਮਾਲ੍ਯਮਣ੍ਡਿਤਮ੍ । ਈषਦ੍ਧਾਸ੍ਯਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਸ੍ਯਂ ਨਿਤ੍ਯੋਪਾਸ੍ਯਂ ਸ਼ਿਵਾਦਿਭਿਃ
ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ 'ਤੇ ਮਯੂਰ ਪੰਖ ਦੀ ਮੁਕੁਟ ਹੈ, ਮਾਲਤੀ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨੀ ਹੋਈ, ਮੁਖ ਹੌਲੇ ਹੱਸਦਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ, ਸਦਾ ਸ਼ਿਵ ਆਦਿ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਧ੍ਯਾਨਾਸਾਧ੍ਯਂ ਦੁਰਾਰਾਧ੍ਯਂ ਨਿਰ੍ਗੁਣਂ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪਰਮ੍ । ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਭਕ੍ਤਾਨੁਗ੍ਰਹਵਿਗ੍ਰਹਮ੍
ਉਹ ਕੇਵਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਪੂਜਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਔਖਾ, ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਉੱਤਮ; ਸਭ ਦਾ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਭਗਤਾਂ 'ਤੇ ਦਇਆ ਦਾ ਸਰੂਪ।
ਵੇਦਾਨਿਰ੍ਵਚਨੀਯਂ ਤ ਵਰਂ ਸਰ੍ਵੇਸ਼੍ਵਰਂ ਭਜੇ । ਧ੍ਯਾਨੇਨਾਨੇਨ ਤਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਸਨਾਤਨਮ੍
ਵੇਦਾਂ ਨਾਲ ਜਿਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਉਹ ਸਰਵ-ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਉਸ ਸਦਾ-ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਧਿਆਉਂਦਾ ਹਾਂ।
ਭਜ ਤਂ ਪਰਮਾਨਨ੍ਦਂ ਸਤ੍ਯਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪਰਾਤ੍ਪਰਮ੍ । ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਪਦਂ ਸ਼ਂਭੂਰ੍ਜਗਾਮ੍ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਉਸ ਪਰਮ ਆਨੰਦ, ਸੱਚ, ਸਦਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਨੂੰ ਭਜੋ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਸ਼ੰਭੂ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ, ਆਪਣੇ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਤਂ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਜਗਨ੍ਨਾਥਂ ਨਾਰਦਸ੍ਤਪਸੇ ਯਯੌ । ਨਾਰਦਃ ਸ਼੍ਰੀਹਰਿਂ ਸ੍ਮृਤ੍ਵਾ ਯੋਗਾਤ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕਲੇਵਰਮ੍ ਨਿਲੀਨਃ ਪਾਦਪਦ੍ਮੇ ਚ ਪਾਦ (ਪਦ੍ਮਾ) ਪਦ੍ਮਾਰ੍ਚਿਤੇ ਹਰੇਃ
ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਨਾਰਦ ਤਪ ਲਈ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਨਾਰਦ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀਹਰੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ, ਯੋਗ ਦੁਆਰਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਹਰੀ ਦੇ ਪੈਰਾਂ-ਦੇ-ਕਮਲ 'ਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਜੋ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਬ੍ਰਹ੍ਮo ਮਹਾo ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਜਨ੍ਮਖo ਉਤ੍ਤo ਨਾਰਦਨਾo ਨਾਰਦਵਿਵਾਹਾਦਿਪ੍ਰਕਰਣਂ ਨਾਮ ਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਬ੍ਰਹਮ ਪੁਰਾਣ ਦਾ ਇੱਕ-ਸੌ-ਤੀਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ, ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਜਨਮ, ਨਾਰਦ ਦੀ ਕਥਾ, ਨਾਰਦ ਦੇ ਵਿਆਹ ਤੇ ਹੋਰ ਵਿਰਲੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਅਧੈ ਕਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ ਸ਼ੌਨਕ ਉਵਾਚ ਅਤ੍ਯਪੂਰ੍ਵਮੁਪਾਖ੍ਯਾਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਪਰਮਮਾਦ੍ਭੁਤਮ੍ । ਸੁਗੋਪ੍ਯਂ ਚ ਸੁਗੋਪ੍ਯਂ ਰਮ੍ਯਂ ਰਮ੍ਯਂ ਨਵਂ ਨਵਮ੍
ਹੁਣ ਇੱਕ-ਸੌ-ਇਕਤੀਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੌਨਕ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਬੇਮਿਸਾਲ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣੀ, ਬੜੀ ਅਚੰਭੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਰਾਜ਼ਦਾਰ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਹਾਵਣੀ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਵੀਂ।
ਕਿਮਨਿਰ੍ਵਚਨੀਯਂ ਚ ਕਮਨੀਯਂ ਮਨੋਹਰਮ੍ । ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਾ ਕਥਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਪੁਰਾਣੇषੁ ਪੁਰਾਤਨੀ
ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਜਿਸ ਦਾ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਸੋਹਣੀ, ਮਨ ਨੂੰ ਖਿੱਚਣ ਵਾਲੀ; ਪੁਰਾਣਿਆਂ 'ਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਦੁਲਭ ਤੇ ਪੁਰਾਤਨ ਕਥਾ ਦੱਸੀ ਗਈ।
ਏਵਂਭੂਤਂ ਚ ਸੁਦਿਨਂ ਕਦਾऽਸ੍ਮਾਕਂ ਫਵਿष੍ਯਤਿ । ਤਜ੍ਜਨ੍ਮ ਸਫਲਂ ਧਨ੍ਯਂ ਯਤ੍ਰ ਵੈष੍ਣਵਸਂਗਮਃ
ਕਦੋਂ ਸਾਡੇ ਲਈ ਐਸਾ ਚੰਗਾ ਦਿਨ ਆਵੇਗਾ? ਜਿਸ ਜਨਮ 'ਚ ਵੈਸ਼ਨਵਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਮਿਲੇ, ਉਹ ਜਨਮ ਧੰਨ ਤੇ ਸਫਲ ਹੈ।
ਗਰ੍ਭਵਾਸੋਚ੍ਛੇਦਨਂ ਚ ਕਰ੍ਮਮੂਲਨਿਕृਨ੍ਤਨਮ੍ । ਹਰਿਦਾਸ੍ਯਪ੍ਰਦਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਭਕ੍ਤਾਨਾਂ ਭਕ੍ਤਿਵਰ੍ਧਨਮ੍
ਇਹ ਗਰਭ-ਵਾਸ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦਾ, ਕਰਮ ਦੇ ਮੂਲ ਨੂੰ ਕੱਟਦਾ, ਹਰੀ ਦੀ ਦਾਸੀ ਮਿਲਦੀ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਤੇ ਭਗਤਾਂ ਦੀ ਭਕਤੀ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅਸਾਧੁਸਙ੍ਗਦੁਰ੍ਬੁਦ੍ਧਿਪਾਪੋਨ੍ਮੂਲਨਕਾਰਣਮ੍ । ਗਣੇਸ਼ਜਨ੍ਮੋਪਖ੍ਯਾਨਂ ਪੁਰਾਣੇषੁ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭਮ੍
ਮੰਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੰਗਤ, ਮਾੜੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕਾਰਨ— ਗਣੇਸ਼ ਜੀ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਪੁਰਾਣਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਿਰਲੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਤੁਲਸੀਰਾਧਿਕਾਖ੍ਯਾਨਂ ਕਿਮਪੂਰ੍ਵ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਪਰਮ੍ । ਅਨ੍ਯਦ੍ਯਦ੍ਯਦ੍ਗੋਪਨੀਯਂ ਵ੍ਯਕ੍ਤਮਵ੍ਯਕ੍ਤਮੀਪ੍ਸਿਤਮ੍
ਤੁਲਸੀ ਤੇ ਰਾਧਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ— ਇਸ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ, ਨਵਾਂ ਤੇ ਅਨੋਖਾ ਕੀ ਸੁਣਿਆ? ਹੋਰ ਜੋ ਕੁਝ ਲੁਕਾਉਣਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਹੜਾ ਜਾਹਰ ਜਾਂ ਅਜਾਹਰ, ਜੋ ਮਨ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ—
ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਮਹਾਭਾਗ ਪਰਿਬੂਰ੍ਣਂ ਮਨੋਹਰਮ੍ । ਅਧੁਨਾ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਵਹ੍ਨੇਰੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਮੀਪ੍ਸਿਤਾਮ੍ ਸ੍ਵਰ੍ਣਸ੍ਯ ਚ ਮਹਾਭਾਗ ਤਨ੍ਮੇ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਸਭ ਕੁਝ ਸੁਣ ਲਿਆ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਪੂਰਾ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣ ਵਾਲਾ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਅੱਗ ਦੇ ਜਨਮ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਵੱਡੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਸਮਝਾ।
ਸੂਤ ਉਵਾਚ ਸਾਮਗ੍ਰੀਕਰਣਂ ਸृष੍ਟੇਰ੍ਜਲਮੇਵ ਹੁਤਾਸ਼ਨਃ । ਤਥੈਵ ਪ੍ਰਕृਤਿਰ੍ਨਿਤ੍ਯਾ ਮਹਾਨੇਵ ਤਥੈਵ ਚ
ਸੂਤ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜਦੋਂ ਤੱਤ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ, ਤਾਂ ਪਾਣੀ ਹੀ ਅੱਗ ਲਈ ਇੰਧਨ ਬਣਿਆ। ਇੰਝ ਹੀ, ਆਦਿ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਤੇ ਵੱਡਾ ਤੱਤ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਹੈ।
ਯਥਾ ਦਿਸ਼ੋ ਮਹਾਕਾਸ਼ੋ ਯਯੈਵ ਸृष੍ਟਿਗੋਲਕਮ੍ । ਪ੍ਰਕृਤੇਰ੍ਮਹਤਸ਼੍ਚ ਸ੍ਯਾਦ੍ਯ ਥਾऽਹਂਕਾਰ ਏਵ ਚ
ਜਿਵੇਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੇ ਵੱਡਾ ਆਕਾਸ਼, ਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਗੋਲਕ ਆਦਿ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੇ ਵੱਡੇ ਤੱਤ ਤੋਂ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਇੰਝ ਹੀ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਵੀ।
ਯਥੈਵ ਸ਼ਬ੍ਦਸ੍ਤਨ੍ਮਾਤ੍ਰਂ ਤਥੈਵ ਚ ਹੁਤਾਸ਼ਨਃ । ਤਥਾऽਪਿ ਤਤ੍ਸਮੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਕਥਯਾਮਿ ਨਿਸ਼ਾਮਯ
ਜਿਵੇਂ ਧੁਨੀ ਸੁੱਖਮ ਤੱਤ ਹੈ, ਇੰਝ ਹੀ ਅੱਗ ਵੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ— ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ।
ਏਕਦਾ ਸृष੍ਟਿਕਾਲੇ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਨ੍ਤਮਹੇਸ਼੍ਵਰਾਃ । ਸ਼੍ਵੇਤਦ੍ਵੀਪਂ ਯਯੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਜਗਤ੍ਪਤਿਮ੍
ਇੱਕ ਵਾਰ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਅਨੰਤ ਤੇ ਮਹੇਸ਼—all ਸ਼੍ਵੇਤਦਵੀਪ ਗਏ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਜੀ, ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨ।
ਪਰਸ੍ਪਰਂ ਚ ਸਂਭਾषਾਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸਿਂਹਾਸਨੇषੁ ਚ । ਊਚੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸਭਾਮਧ੍ਯੇ ਸੁਰਮ੍ਯੇ ਪੁਰਤੋ ਵਿਭੋਃ
ਉਹ ਆਪਸ ਵਿਚ ਗੱਲਾਂ ਕਰਕੇ, ਸਿੰਘਾਸਨਾਂ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ, ਸਭ ਨੇ ਸੁੰਦਰ ਸਭਾ ਵਿਚ, ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਗੱਲ ਕੀਤੀ।