ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਸ਼ਸ਼ੇषਾਦਿਭਵੈਸ਼੍ਚ ਵਨ੍ਦ੍ਯਂ ਧ੍ਯਾਨੈਰ੍ਨ ਕਿਂਚਿਤ੍ਸਨਕਾਦਿਭਿਸ਼੍ਚ । ਵੇਦੈਃ ਪੁਰਾਣੈਰ੍ਨ ਨਿਰੂਪਿਤਂ ਚ ਭਜਸ੍ਵ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਨਵਨੀਤਚੋਰਮ੍
ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸ਼ਿਵ, ਸ਼ੇਸ਼ ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਨਕ ਆਦਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਸਕਦੇ; ਵੇਦਾਂ ਤੇ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵੀ ਉਸ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵਿਆਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ—ਤੂੰ ਭਾਵ ਨਾਲ ਮੱਖਣ ਚੋਰ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰ।
ਕ੍ਵ ਚਾਪਿ ਦੁਗ੍ਧਂ ਕ੍ਵ ਦਘਿ ਘृਤਂ ਵਾ ਨਵੋਦ੍ਧृਤਂ ਵਾ ਕ੍ਵ ਚ ਤਕ੍ਰਮੀਪ੍ਸਿਤਮ੍ । ਤੇषਾਂ ਕ੍ਵ ਚੋਰੋਭਵਤਿਂ ਕ੍ਵ ਚਾਪਿ ਕ੍ਵ ਬਨ੍ਧਨਂ ਤੇ ਭਵਮੂਲਮਧ੍ਯੇ
ਕਿੱਥੇ ਦੁੱਧ, ਕਿੱਥੇ ਦਹੀਂ, ਕਿੱਥੇ ਨਵਾਂ ਘਿਉ ਜਾਂ ਕਿੱਥੇ ਤਕਰ ਜੋ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ? ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਚੋਰ ਕਿੱਥੇ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਲਈ ਬੰਨ੍ਹਨ ਕਿੱਥੇ ਹੈ, ਜਗਤ ਦੇ ਮੂਲ ਵਿੱਚ?
ਨ ਯੋਗਿਭਿਃ ਸਿਦ੍ਧਗਣੈਰ੍ਮੁਨੀਨ੍ਦ੍ਰੈਰ੍ਨ ਭਕ੍ਤਸਂਘੈਰ੍ਭਵਪਦ੍ਮਸ਼ੇषੈਃ । ਯੋਗੈਰ੍ਨ ਬਦ੍ਧੋ ਨ ਹਿ ਰਕ੍ਸ਼ਿਤੁਂ ਕ੍ਸ਼ਮੈਃ ਕਥਂ ਸ ਵਦ੍ਧਸ੍ਤਵ ਮੂਲਮਧ੍ਯਤਃ
ਯੋਗੀਆਂ, ਸਿੱਧਾਂ, ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਜਾਂ ਜਗਤ-ਕਮਲ ਦੇ ਸਵਾਮੀਆਂ, ਜਾਂ ਯੋਗ ਦੇ ਜਰੀਏ, ਕੋਈ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਨਾ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਸਕਦਾ—ਤਾਂ ਫਿਰ ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਜਗਤ ਦੇ ਮੂਲ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਬੰਨ੍ਹਿਆ?
ਪ੍ਰਮ੍ਣਾਨੁ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਸ੍ਤਵਨੇਨ ਪੂਜਯਾ ਭਜਸ੍ਵ ਪੁਤ੍ਰਂ ਤਰਸਾ ਚ ਭਾਰਤੇ । ਹृਤ੍ਪਦ੍ਮਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਥਿਤਮੀਸ਼੍ਵਰਂ ਪਰਂ ਧ੍ਯਾਨੇਨ ਯਤ੍ਨੇਨ ਚ ਸਂਤਤਂ ਸਤਿ
ਅਸੀਮ ਭਾਵ, ਸਤਕਾਰ ਤੇ ਪੂਜਾ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਉਸ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰ, ਭਾਰਤੀ; ਦਿਲ ਦੇ ਕਮਲ ਵਿਚ ਵੱਸਦੇ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ, ਲਗਾਤਾਰ ਯਤਨ ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਯਾਦ ਕਰ।
ਵਰਂ ਵृਣੁष੍ਵ ਭਦ੍ਰਂ ਤੇ ਯਤ੍ਤੇ ਮਨਸਿ ਵਾਞ੍ਛਿਤਮ੍ । ਸਰ੍ਵਂ ਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਜਗਤਿ ਦੇਵਾਨਾਮਪਿ ਦੁਰ੍ਲਭਮ੍
ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਕੋਈ ਵਰ ਮੰਗ, ਭਲਿਆਈ ਹੋਵੇ ਤੇਰੇ ਲਈ; ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜਗਤ ਦੀ ਹਰ ਚੀਜ਼ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।
ਯਸ਼ੋਦੋਵਾਚ ਹਰੌ ਚ ਨਿਸ਼੍ਚਲਾ ਭਕ੍ਤਿਸ੍ਤਦ੍ਦਾਸ੍ਯਂ ਵਾਞ੍ਛਿਤਂ ਮਮ । ਤਵ ਨਾਮ੍ਨਸ਼੍ਚ ਵ੍ਯੁਤ੍ਪਤ੍ਤਿਃ ਕਾ ਵਾ ਤਦ੍ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ
ਯਸ਼ੋਦਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹਰੀ ਲਈ ਮੇਰੀ ਭਗਤੀ ਅਡੋਲ ਰਹੇ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਰਹੇ; ਤੇਰੇ ਨਾਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ? ਤੂੰ ਇਹ ਦੱਸ।
ਰਾਧਿਕੋਵਾਚ ਭਵੇਦ੍ਭਕ੍ਤਿਰ੍ਨਿਸ਼੍ਚਲਾ ਤੇ ਹਰੇਰ੍ਦਾਸ੍ਯਂ ਚ ਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ । ਲਭਸ੍ਵ ਮਦ੍ਵਰੇਣਾਪਿ ਕਥਯਾਮਿ ਸੁਨਿਰ੍ਣਯਮ੍
ਰਾਧਿਕਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹਰੀ ਲਈ ਤੇਰੀ ਭਗਤੀ ਅਡੋਲ ਰਹੇ, ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ, ਜੋ ਵੱਡੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਵਰ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਮਿਲੇਗੀ—ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪੱਕੀ ਸੱਚਾਈ ਦੱਸਦੀ ਹਾਂ।
ਪੁਰਾ ਨਨ੍ਦੇਨ ਦृष੍ਟਾऽਹਂ ਭਾਣ੍ਡੀਰੇ ਵਟਮੂਲਕੇ । ਮਯਾ ਚ ਕਥਿਤੋ ਨਨ੍ਦੋ ਨਿषਿਦ੍ਧਸ਼੍ਚ ਪ੍ਰਜੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਪਹਿਲਾਂ ਨੰਦ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਭਾਂਡੀਰ ਦੇ ਵਟ ਦੇ ਮੂਲ ਹੇਠਾਂ ਵੇਖਿਆ ਸੀ; ਮੈਂ ਨੰਦ ਨੂੰ ਗੱਲ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
ਅਹਮੇਵ ਸ੍ਵਯਂ ਰਾਧਾ ਛਾਯਾ ਰਾਯਣਕਾਮਿਨੀ । ਰਾਯਣਃ ਸ਼੍ਰੀਹਰੇਰਂਸ਼ਃ ਪਾਰ੍षਦਪ੍ਰਵਰੋ ਮਹਾਨ੍
ਮੈਂ ਹੀ ਰਾਧਾ ਹਾਂ, ਰਾਯਣ ਦੀ ਛਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪਿਆਰੀ। ਰਾਯਣ, ਸ੍ਰੀਹਰੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਾਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਰਾਸ਼ਬ੍ਦਸ਼੍ਚ ਮਹਾਵਿष੍ਣੁਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵਾਨਿ ਯਸ੍ਯ ਲੋਮਸੁ । ਵਿਸ਼੍ਵਪ੍ਰਾਣਿषੁ ਵਿਸ਼੍ਵੇषੁ ਧਾ ਧਾਤ੍ਰੀ ਮਾਤृਵਾਚਕਃ
‘ਰਾ’ ਸ਼ਬਦ ਮਹਾ-ਵਿਸ਼ਨੂ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਰੋਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ‘ਧਾ’ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਲਣਹਾਰ ਮਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਧਾਤ੍ਰੀ ਮਾਤਾऽਹਮੇਤੇषਾਂ ਮੂਲਪ੍ਰਕृਤਿਰੀਸ਼੍ਵਰੀ । ਤੇਨ ਰਾਧਾ ਸਮਾਖ੍ਯਾਤਾ ਹਰਿਣਾ ਚ ਪੁਰਾ ਬੁਧੈਃ
ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਹਾਰ ਮਾਂ, ਮੂਲ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਸਰਵ-ਸਵਾਮੀ ਹਾਂ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਸ੍ਰੀਹਰੀ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਰਾਧਾ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅਹਂ ਸੁਦਾਮਸ਼ਾਪੇਨ ਵृषਭਾਨਸੁਤਾऽਧੁਨਾ । ਸ਼ਤਵਰ੍षਂ ਚ ਵਿਚ੍ਛੇਦੋ ਹਰਿਣਾ ਸਹ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍
ਸੁਦਾਮਾ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਾਨੂ ਦੀ ਧੀ ਬਣੀ ਹਾਂ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਸ੍ਰੀਹਰੀ ਤੋਂ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਵਿੱਛੋੜਾ ਹੈ।
ਵृषਭਾਨਸ਼੍ਚ ਕृष੍ਣਸ੍ਯ ਪਾਰ੍षਦਪ੍ਰਵਰੋ ਮਹਾਨ੍ । ਪਿਤॄਣਾਂ ਮਾਨਸੀ ਕਨ੍ਯਾ ਮਮ ਮਾਤਾ ਕਲਾਵਤੀ
ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਾਨੂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਸਾਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਪਿਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਲਾਵਤੀ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਮਨ ਤੋਂ ਜਨਮੀ ਧੀ ਹੈ।
ਅਯੋਨਿਸਂਭਵਾऽਹਂ ਚ ਮਮ ਮਾਤਾ ਚ ਭਾਰਤੇ । ਪੁਨਃ ਸਾਰ੍ਥਂ ਚ ਯੁष੍ਮਾਭਿਰ੍ਯਾਸ੍ਯਾਮਿ ਸ਼੍ਰੀਹਰੇਃ ਪਦਮ੍
ਮੈਂ ਜਣਨੀ ਦੇ ਪੇਟ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਜਨਮੀ, ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਐਸੇ ਹੀ ਹੈ। ਦੁਬਾਰਾ, ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਮੈਂ ਸ੍ਰੀਹਰੀ ਦੇ ਧਾਮ ਜਾਵਾਂਗੀ।
ਇਤਿ ਤੇ ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਵ੍ਰਜਂ ਵ੍ਰਜ ਵ੍ਰਜੇਸ਼੍ਵਰਿ । ਵ੍ਰਜੇਸ਼੍ਵਰੇਣ ਸਹਿਤਾ ਸ੍ਵਾਮਿਨਾ ਜ੍ਞਾਨਿਨਾ ਸਤਿ
ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਤੂੰ, ਵ੍ਰਜ ਦੀ ਰਾਣੀ, ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਸਵਾਮੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਵਾਪਸ ਜਾ।
ਮਮਾਧੁਨਾ ਚ ਭਵਤੀ ਧ੍ਯਾਨਸ੍ਯ ਵ੍ਯਵਧਾਨਿਕਾ । ਧ੍ਯਾਨਭਙ੍ਗੇ ਮਹਾਦੋषੋ ਨਰਾਣਾਮਪਿ ਸੁਨ੍ਦਰਿ
ਹੁਣ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਧਿਆਨ ਟੁੱਟਣ ਵਿਚ, ਸੁੰਦਰੋ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਵੀ ਵੱਡਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਬ੍ਰਹ੍ਮo ਮਹਾo ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਜਨ੍ਮਖo ਉਤ੍ਤo ਨਾਰਾਦਨਾo ਰਾਧਾਯਸ਼ੋਦਾਸਂo ਏਕਾਦਸ਼ਾਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾ-ਬ੍ਰਹਮ ਪੁਰਾਣਾ ਦੇ ਸ੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜਨਮ, ਨਾਰਦ, ਰਾਧਾ ਅਤੇ ਯਸ਼ੋਦਾ ਸੰਵਾਦ ਵਾਲੇ ਇੱਕ ਸੌ ਗਿਆਰਾਂਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦਾ ਸਮਾਪਤੀ ਹੋਈ।
ਅਥ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਧਿਕਸ਼ਤਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਵਾਸੁਦੇਵੋ ਦ੍ਵਾਰਕਾਯਾਂ ਵਸੁਦੇਵਾਜ੍ਞਯਾ ਮੁਨੇ । ਪ੍ਰਯਯੌ ਰਤ੍ਨਰੁਚਿਰਂ ਰੁਕ੍ਮਿਣੀਮਨ੍ਦਿਰਂ ਵਰਮ੍
ਹੁਣ ਇੱਕ ਸੌ ਬਾਰਾਂਵੇਂ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੈ। ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵਾਸੁਦੇਵ, ਦਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ, ਵਸੁਦੇਵ ਦੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਮੂਨੀ, ਰੁਕਮਿਨੀ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ।
ਸ਼ੁਦ੍ਧਸ੍ਫਟਿਕਸਂਕਾਸ਼ਮਮੂਲ੍ਯਰਤ੍ਨਨਿਰ੍ਮਿਤਮ੍ । ਪੁਰਤਃ ਪਰਿਤੋ ਰਮ੍ਯਂ ਨਾਨਾਚਿਤ੍ਰੇਣ ਚਿਤ੍ਰਿਤਮ੍
ਉਹ ਮਹਲ ਸਾਫ਼ ਸਫਟਿਕ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ। ਹਰ ਪਾਸੇ ਸੋਹਣਾ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਅਮੂਲ੍ਯਰਤ੍ਨਕਲਸ਼ਂ ਸ਼੍ਵੇਤਚਾਮਰਦਰ੍ਪਣੈਃ । ਵਹਨਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਸ਼ੁਕੈਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧੈਃ ਪਰਿਤਃ ਪਰਿਸ਼ੋਭਿਤਮ੍
ਉਸ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਘੜੇ, ਚਿੱਟੇ ਚਾਮਰ, ਦਰਪਣ ਅਤੇ ਸੁੱਚੇ ਰੇਸ਼ਮੀ ਕਪੜੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਸੋਭਾ ਦਿੰਦੇ ਸਨ।
ਦਦਰ੍ਸ਼ ਰੁਕ੍ਮਿਣੀਂ ਦੇਵੀਮਤੀਵ ਨਵਯੌਵਨਾਮ੍ । ਰਤ੍ਨਪਰ੍ਯਙ੍ਕਮਾਰੁਹ੍ਯ ਸ਼ਯਾਨਾਂ ਸਸ੍ਮਿਤਾਂ ਮੁਦਾ
ਉਸ ਨੇ ਰੁਕਮਿਨੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ, ਜੋ ਨਵਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਪਲੰਗ ਉੱਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਹੱਸਦੀ ਹੋਈ ਵਿਖੇ।
ਅਪ੍ਰੌਢਾਂ ਚ ਨਵੋਢਾਂ ਤਾਂ ਨਵਸਂਗਮਲਜ੍ਜਿਤਾਮ੍ । ਅਮੂਲ੍ਯਰਤ੍ਨਨਿਰ੍ਮਾਣਭੂषਣੇਨ ਵਿਭੂषਿਤਾਮ੍
ਉਹ ਹਾਲੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੱਕੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਨਵ-ਵਿਆਹੀ ਸੀ, ਪਹਿਲੀ ਮਿਲਾਪ ਤੇ ਲਜਜਤ ਸੀ। ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਸੁਚਾਰੁਕਬਰੀਭਾਰਾਂ ਮਾਲਤੀਮਲ੍ਯਭੂषਿਤਾਮ੍ । ਦृष੍ਟਵਾ ਕृष੍ਣਾਂ ਭੀष੍ਮਕਨ੍ਯਾ ਸਹਸਾ ਪ੍ਰਣਨਾਮ ਸਾ
ਉਸ ਦੇ ਸੋਹਣੇ ਅਤੇ ਵੱਧ ਕੇਸ ਮਾਲਤੀ ਦੇ ਹਾਰ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਭੀਸ਼ਮਕ ਦੀ ਧੀ ਨੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਚਾਨਕ ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।
ਤਾਂ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਜਗਨ੍ਨਾਥੋ ਰਤ੍ਨਤਲ੍ਪੇ ਉਵਾਸ ਸਃ । ਸ਼ੁਭਕ੍ਸ਼ਣੇ ਚ ਸ਼ੁਭਯਾ ਸ ਰੇਮੇ ਰਾਮਯਾ ਸਹ
ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਕੇ, ਜਗਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੇ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਪਲੰਗ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ ਕੀਤਾ। ਚੰਗੀ ਘੜੀ ਤੇ, ਚੰਗੀ ਰਾਮਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਈ।
ਸੁਖਸਂਭੋਗਮਾਤ੍ਰੇਣ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਮਾਪ ਮੁਦਾ ਸਤੀ । ਤਸ੍ਯਾਂ ਜਜ੍ਞੇ ਕਾਮਦੇਵੋ ਭਸ੍ਮੀਭੂਤਦਸ਼੍ਚ ਸ਼ਂਭੁਨਾ
ਸੁਖ-ਮਿਲਾਪ ਨਾਲ, ਉਹ ਸਤੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਈ। ਉਸ ਤੋਂ ਕਾਮ ਦੇਵ ਜਨਮਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਭਸਮ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਸ ਸ਼ਮ੍ਬਰਂ ਨਿਹਤ੍ਯੈਵ ਤਤ੍ਰ ਪ੍ਰਾਪ ਰਤਿਂ ਸਤੀਮ੍ । ਰਤਿਰ੍ਮਾਯਾਵਤੀਨਾਮ੍ਨਾ ਸਂਕੇਤੇਨ ਸੁਰਸ੍ਯ ਚ
ਉਸ ਨੇ ਸ਼ੰਬਰ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਉਥੇ ਸਤੀ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਰਤੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਮਾਯਾਵਤੀ ਸੀ, ਸੰਕੇਤ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸੀ।
ਨਰਦ ਉਵਾਚ ਜਹਾਰ ਸ਼ਮ੍ਬਰਂ ਕਾਮੋ ਦੈਤ੍ਯਂ ਕੇਨ ਪ੍ਰਕਾਰਤਃ । ਕਥਯਸ੍ਵ ਮਾਹਾਭਾਗ ਵਿਸ੍ਤਰੇਣ ਸ਼ੁਭਾਂ ਕਥਾਮ੍
ਨਾਰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਕਾਮ ਨੇ ਸ਼ੰਬਰ ਦੈਤ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਫੜ ਲਿਆ? ਹੇ ਸੁਭਾਗਾ, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਹਾਣੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।
ਨਾਰਾਯਣ ਉਵਾਚ ਸਮਤੀਤੇ ਚ ਸਪ੍ਤਾਹੇ ਰੁਕ੍ਮਿਣੀਸੂਤਿਕਾਗृਹਾਤ੍ । ਗृਹੀਤ੍ਵਾ ਬਾਲਕਂ ਦੈਤ੍ਯੋ ਜਗਾਮ੍ ਸ੍ਵਾਲਯਂ ਜਵਾਤ੍
ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਰੁਕਮੀਣੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਸੱਤ ਦਿਨ ਬਾਅਦ, ਦੈਤ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਕਮਰੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਘਰ ਚਲੇ ਗਿਆ।
ਅਪੁਤ੍ਰਕਸ਼੍ਚ ਦੈਤ੍ਯੇਸ਼ਃ ਪੁਤ੍ਰਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਪ੍ਰਹਰ੍षਿਤਃ । ਮਾਯਾਵਤ੍ਯੈ ਦਦੌ ਹृष੍ਟੋ ਹृष੍ਟਾ ਮਾਯਾਵਤੀ ਸਤੀ
ਦੈਤਾਂ ਦਾ ਸਰਪੰਚ, ਜਿਸ ਦੇ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਪੁੱਤਰ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋਇਆ; ਉਹ ਨੇ ਬੱਚਾ ਮਾਯਾਵਤੀ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਮਾਯਾਵਤੀ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਈ।
ਅਤੀਵ ਪਾਲਨੇਨੈਵ ਵਰ੍ਧਯਾਮਾਸ ਬਾਰਕਮ੍ । ਸਰਸ੍ਵਤੀ ਤਾਂ ਰਹਸਿ ਕਥਯਾਮਾਸ ਨਿਰ੍ਜਨੇ
ਮਾਯਾਵਤੀ ਨੇ ਬੱਚੇ ਦੀ ਬੜੀ ਸੰਭਾਲ ਨਾਲ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਕੀਤੀ; ਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਨੇ ਇਕੱਲੇ ਵਿਚ, ਨਿਰਜਨ ਥਾਂ ਤੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਗੁਪਤ ਰੂਪ ਵਿਚ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।