ਤਤ੍ਤੇਜਃ ਕਸ੍ਯ ਨਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯ੍ਯਂ ਧ੍ਯਾਯਨ੍ਤੇ ਪੁਰੁषਂ ਵਿਨਾ
ਉਹ ਚਾਨਣ ਕਿਸ ਦਾ ਅਚੰਭਾ ਨਹੀਂ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਬਿਨਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ?
ਧ੍ਯਾਯਨ੍ਤੇ ਵੈष੍ਣਵਾਸ੍ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਤ੍ਰ ਰੂਪਂ ਮਨੋਹਰਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਵੈਸ਼ਨਵ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣ ਰੂਪ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਤੇਜੋਮਣ੍ਡਲਾਕਾਰੇ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਕੋਟਿਸਮਪ੍ਰਭੇ 1.28.
ਉਹ ਚਾਨਣ ਦੇ ਗੋਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਦਸ ਮਿਲੀਅਨ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।
ਲਕ੍ਸ਼ਕੋਟ੍ਯਾ ਯੋਜਨਾਨਾਂ ਚਤੁਰਸ੍ਰਂ ਮਨੋਹਰਮ੍
ਇੱਕ ਸੁੰਦਰ ਚੌਕ, ਜੋ ਲੱਖ ਕੋਟੀ ਯੋਜਨਾਂ ਲੰਬਾ ਹੈ।
ਸੁਦृਸ਼੍ਯਂ ਵਰ੍ਤੁਲਾਕਾਰਂ ਯਥਾ ਚਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਮਣ੍ਡਲਮ੍
ਸਾਫ਼ ਦਿਸਦਾ, ਗੋਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਚੰਦ ਦੀ ਥਾਲੀ ਵਾਂਗ।
ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਚ ਨਿਤ੍ਯਵੈਕੁਣ੍ਠਾਤ੍ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਤ੍ਕੋਟਿਯੋਜਨਮ੍
ਸਦਾ ਵੈਕੁੰਠ ਤੋਂ ਪੰਜ ਕੌਟੀ ਯੋਜਨ ਉਪਰ।
ਕਾਮਧੇਨੁਭਿਰਾਕੀਰ੍ਣਂ ਰਾਸਮਣ੍ਡਲਮਣ੍ਡਿਤਮ੍
ਇੱਥੇ ਕਾਮਧੇਨੂਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਰਾਸ ਮੰਡਲ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ।
ਸ਼ਤਸ਼ृਙ੍ਗਂ ਸ਼ਾਤਕੁਮ੍ਭੈਃ ਸੁਦੀਪ੍ਤਂ ਸ਼੍ਰੀਮਦੀਪ੍ਸਿਤਮ੍ ।। । ਲਕ੍ਸ਼ਕੋਟ੍ਯਾ ਪਰਿਮਿਤੈਰਾਸ਼੍ਰਮੈਃ ਸੁਮਨੋਹਰੈਃ
ਇੱਕ ਸੌ ਚੋਟੀ ਵਾਲਾ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਗੁੰਬਦਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਚਾਹਿਆ ਹੋਇਆ; ਲੱਖ ਕੋਟੀ ਸੁੰਦਰ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ।
ਸ਼ਤਮਨ੍ਦਿਰਸਂਯੁਕ੍ਤਮਾਸ਼੍ਰਮਂ ਸੁਮਨੋਹਰਮ੍
ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੁੰਦਰ ਆਸ਼ਰਮ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੌ ਮੰਦਰ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਕੌਸ੍ਤੁਭੇਨ੍ਦ੍ਰੇਣ ਮਣਿਨਾ ਰਾਜਿਤਂ ਪਰਮੋਜ੍ਜ੍ਵਲਮ੍
ਕੌਸਤੁਭ ਮਣੀ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਸਭ ਤੋਂ ਉਜਲਾ ਤੇ ਰੌਣਕ ਵਾਲਾ।
ਮਣੀਨ੍ਦ੍ਰਸਾਰਰਚਿਤੈਃ ਕਪਾਟੈਰ੍ਦਰ੍ਪਣਾਨ੍ਵਿਤੈਃ
ਮਣੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਭਾਗਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਦਰਵਾਜੇ, ਆਇਨਿਆਂ ਨਾਲ ਲਗੇ ਹੋਏ।
षੋਡਸ਼ਦ੍ਵਾਰਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਸੁਦੀਪ੍ਤਂ ਰਤ੍ਨਦੀਪਕੈਃ
ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਦਰਵਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ, ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਦੀਵੀਆਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ।
ਨਾਨਾਚਿਤ੍ਰਵਿਚਿਤ੍ਰਾਢ੍ਯੇ ਵਸਨ੍ਤਂ ਵਰਮੀਸ਼੍ਵਰਮ੍ 1.28.
ਇੱਥੇ ਵਧੀਆ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਵਸਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਰਨ੍ਮਧ੍ਯਾਹ੍ਨਮਾਰ੍ਤ੍ਤਣ੍ਡਪ੍ਰਭਾਮੋਚਕਲੋਚਨਮ੍
ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਦਿਨ ਦੇ ਮੱਧ-ਦਿਨ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕੋਟਿਕਨ੍ਦਰ੍ਪਲਾਵਣ੍ਯਲੀਲਾਨਿਨ੍ਦਿਤਮਨ੍ਮਥਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਖੇਡ ਅਤੇ ਸੋਹਣਤਾ ਲੱਖਾਂ ਮਨਮਥਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸ਼ਰਮਵਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸਸ੍ਮਿਤਂ ਮੁਰਲੀਹਸ੍ਤਂ ਸੁਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤਂ ਸੁਮਙ੍ਗਲਮ੍
ਉਹ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਬਾਂਸਰੀ ਫੜੇ ਹੋਏ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਸ਼ੁਭਤਾ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਚਨ੍ਦਨੋਕ੍ਸ਼ਿਤਸਰ੍ਵਾਂਗਂ ਕੌਸ੍ਤੁਭੇਨ ਵਿਰਾਜਿਤਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਸਾਰਾ ਸਰੀਰ ਚੰਦਨ ਨਾਲ ਲਪੇਟਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਕੌਸਤੁਭ ਰਤਨ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ।
ਤ੍ਰਿਭਙ੍ਗਭਙ੍ਗ੍ਯਾ ਸਂਯੁਕ੍ਤਂ ਮਣਿਮਾਣਿਕ੍ਯਭੂषਿਤਮ੍
ਉਹ ਤ੍ਰਿਭੰਗੀ ਮੂੜ ਵਿਚ ਖੜਾ, ਮਣੀਆਂ ਤੇ ਲਾਲ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ।
ਰਤ੍ਨਕੇਯੂਰਵਲਯਰਤ੍ਨਮਞ੍ਜੀਰਰਞ੍ਜਿਤਮ੍
ਉਹ ਰਤਨਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹ-ਬੰਦ, ਕੰਗਣ ਅਤੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪਜੇਬਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ।
ਮੁਕ੍ਤਾਪਙ੍ਕ੍ਤਿਸਦृਕ੍ਸ਼ਾਭਦਸ਼ਨਂ ਸੁਮਨੋਹਰਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਦੰਦ ਮੋਤੀਆਂ ਦੀ ਲੜੀ ਵਾਂਗ ਹਨ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਮਨਮੋਹਣੇ ਹਨ।
ਵੀਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਗੋਪਿਕਾਭਿਸ਼੍ਚ ਵੇष੍ਟਿਤਾਭਿਸ੍ਸਮਨ੍ਤਤਃ
ਉਹ ਗੋਪੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਤੱਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ਭੂषਿਤਾਭਿਸ਼੍ਚ ਸਦ੍ਰਤ੍ਨਨਿਰ੍ਮਿਤੈਰ੍ਭੂषਣੈਃ ਪਰਮ੍
ਉਹ ਗੋਪੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਚੰਗੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿष੍ਣੁਸ਼ਿਵਾਨਨ੍ਤਧਰ੍ਮਾਦ੍ਯੈਰ੍ਵਨ੍ਦਿਤਂ ਮੁਦਾ 1.28.
ਬ੍ਰਹਮਾ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਸ਼ਿਵ, ਅਨੰਤ, ਧਰਮ ਆਦਿ ਉਸ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਪੂਜਦੇ ਹਨ।
ਰਾਸੇਸ਼੍ਵਰਂ ਸੁਰਸਿਕਂ ਰਾਧਾਵਕ੍ਸ਼ਸ੍ਥਲਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਰਾਸ ਨਾਚ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰਸਿਕ, ਰਾਧਾ ਦੇ ਸਿਨੇ ਤੇ ਵਿਹਾਰ ਕਰਦਾ।
ਸਤਤਂ ਧ੍ਯੇਯਮਸ੍ਮਾਕਂ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾਨਮੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਤੇ ਈਸ਼ਵਰ ਸਦਾ ਸਾਡੇ ਧਿਆਨ ਲਈ ਯੋਗ ਹੈ।
ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਾਮਯਂ ਨਿਰ੍ਗੁਣਂ ਚ ਨਿਰੀਹਂ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪਰਮ੍
ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਬਣਿਆ, ਗੁਣ ਰਹਿਤ, ਇੱਛਾ ਰਹਿਤ ਤੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਉਪਰ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੇਸ਼੍ਵਰਂ ਸਰ੍ਵਪੂਜ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਸਿਦ੍ਧਿਕਰਂ ਪ੍ਰਦਮ੍
ਉਹ ਸਭ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਸਭ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਤੇ ਸਭ ਸਿਧੀਆਂ ਤੇ ਵਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਗੋਪਵੇषਸ਼੍ਚ ਗੋਪਾਲੈਃ ਪਾਰ੍षਦੈਃ ਪਰਿਵੇष੍ਟਿਤਃ
ਉਹ ਗੋਪਾਂ ਵਾਲਾ ਵੈਸ਼, ਗੋਪਾਲਾਂ ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਤਰਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਗਃ ਸ੍ਮृਤਃ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਚ ਪਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਤੇਨ ਕृष੍ਣਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਃ
ਉਹ ਸਭ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਆਤਮਾ, ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਖੇ ਪ੍ਰਗਟ, ਸਭ ਵਿਚ ਵਿਆਪਕ; ਸਭ ਦਾ ਆਤਮਾ ਤੇ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ।
ਕृषਿਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵਵਚਨੋ ਨਕਾਰਸ਼੍ਚਾਦਿਵਾਚਕਃ
‘ਕ੍ਰਿ’ ਸਭ ਵਚਨ ਵਾਲਾ ਅੱਖਰ ਹੈ, ਤੇ ‘ਸ਼ਨ’ ਆਦਿ ਵਚਕ ਧੁਨੀ ਹੈ।