ਪਾਕੇ ਚ ਪਿਤृਦੇਵਾਨਾਮਧਿਕਾਰੋ ਨ ਤਦ੍ਭਵੇਤ੍ । ਯਦ੍ਗ੍ਰਾਮਯਾਜਿਨਾਮਨ੍ਨਂ ਸ਼ੂਦ੍ਰਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਾਨ੍ਨਭੋਜਨਮ੍
ਉਹ ਪਿਤਰਾਂ ਜਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ; ਪਿੰਡ ਦੇ ਪੰਡਤਾਂ ਜਾਂ ਸ਼ੂਦਰ ਦੇ ਸ੍ਰਾਧ ਦੇ ਭੋਜਨ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਵੀ ਮਨਾਂ ਹੈ।
ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚ ਨਰਕਂ ਯਾਤਿ ਯਾਵਚ੍ਚਨ੍ਦ੍ਰਦਿਵਾਕਰੌ । ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਦਿਵਸੇ ਤਦਨ੍ਨਂ ਭੁਞ੍ਜਤੇ ਦ੍ਧਿਜਾਃ
ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਭੋਜਨ ਖਾ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਚੰਦ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਰਹਿਣ ਤੱਕ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜੋ ਸ਼ੂਦਰ ਦੇ ਸ੍ਰਾਧ ਦੇ ਦਿਨ ਉਹ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।
ਕੁਮ੍ਭੀਪਾਕੇ ਚ ਪਚ੍ਯਨ੍ਤੇ ਯਾਵਦ੍ਵੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸ਼ਤਮ੍ । ਯਃ ਸ਼ੂਦ੍ਰੇਣਾਭ੍ਯਨੁਜ੍ਞਾਤੋ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਦਿਨੇऽਨ੍ਯਤਃ
ਉਹ 'ਕੁੰਭੀਪਾਕ' ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸੌ ਸਾਲ ਤੱਕ ਪਕਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਸ਼ੂਦਰ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਾਲ ਸ੍ਰਾਧ ਦੇ ਦਿਨ ਹੋਰ ਥਾਂ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੁਰਾਪੀਤਿ ਸ ਵਿਜ੍ਞੇਯਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਬਹਿष੍ਕृਤਃ । ਅਸਿਜੀਵੀ ਮषੀਜੀਵੀ ਦੇਵਲੋ ਵृषਵਾਹਕਃ
ਉਹ ਸ਼ਰਾਬੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਤਲਵਾਰ, ਕਲਮ, ਦੇਵਾਲੇ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਜਾਂ ਬਲਦ ਚਲਾਉਣ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਗੁਜ਼ਾਰਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਸ਼ਵਦਾਹੀ ਚ ਯੋ ਹਿ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾਪਤਿਦ੍ਧਿਜਃ । ਸ ਸ਼ੂਦ੍ਰਵਦ੍ਵਹਿष੍ਕਾਰ੍ਯਸ੍ਤਦਨ੍ਨਂ ਵਿਟ੍ਸਮਂ ਸਤਾਮ੍
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ ਜਲਾਉਂਦਾ ਜਾਂ ਸ਼ੂਦਰਾਂ ਦਾ ਮੁਖੀ ਹੈ, ਉਹ ਸ਼ੂਦਰ ਵਾਂਗ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਭੋਜਨ ਸਤ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵਿਟ ਸਮਾਨ ਹੈ।
ਨੋਪਤਿष੍ਠਤਿ ਯਃ ਪੂਰ੍ਵਾਂ ਨੋਪਾਸ੍ਤੇ ਯਸ੍ਤੁ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਮ੍ । ਸ ਸ਼ੂਦ੍ਰਵਦ੍ਬਹਿष੍ਕਾਰ੍ਯਃ ਸਵਂਸ੍ਮਾਦ੍ਦ੍ਵਿਜਕਰ੍ਮਣਃ ।। ੭੦ ਸਂਧ੍ਯਾਹੀਨੋऽਸ਼ੁਚਿਰ੍ਨਿਤ੍ਯਮਨਰ੍ਹਃ ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਸੁ । ਯਦਹ੍ਨਾਕੁਰੁਤੇ ਕਰ੍ਮ ਨ ਤਸ੍ਯ ਫਲਭਾਗ੍ਭਵੇਤ੍
ਜੋ ਸਵੇਰੇ ਜਾਂ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਸ਼ੂਦਰ ਵਾਂਗ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਸੰਧਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਸਦਾ ਅਸ਼ੁੱਧ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਲਈ ਅਯੋਗ ਹੈ; ਜਿਸ ਦਿਨ ਉਹ ਕਰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ।
ਵਾਮਮਨ੍ਤ੍ਰੋਪਾਸਕਸ਼੍ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਾਣੋ ਨਰਕਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ । ਨਦੀਗਰ੍ਭੇ ਚ ਗਰ੍ਤੇ ਚ ਦृਕ੍ਸ਼ਮੂਲੇ ਜਲਾਨ੍ਤਿਕੇ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਖੱਬੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਜੋ ਨਦੀ ਵਿੱਚ, ਖੱਡ ਵਿੱਚ, ਰੁੱਖ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਖਾਣਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦੇਵਾਨ੍ਤਿਕੇ ਸਸ੍ਯਭੂਮੌ ਪੁਰੀषਂ ਨੋਤ੍ਸृਜੇਦ੍ਬੁਧਃ । ਵਲ੍ਮੀਕਮੂषਕੋਤ੍ਖਾਤਾਂ ਮृਦਮਨ੍ਤਰ੍ਜਲਾਂ ਤਥਾ
ਸਿਆਣਾ ਮਨੁੱਖ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਫਸਲ ਵਾਲੀ ਜ਼ਮੀਨ, ਚੀਟੀ ਦੇ ਢੇਰ, ਚੂਹੇ ਦੀ ਬਿਲ ਜਾਂ ਗੰਦਲੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਪਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।
ਸ਼ੌਚਾਵਸ਼ਿष੍ਟਾਂ ਗੇਹਾਚ੍ਚ ਨਾऽऽਦਦ੍ਯਾਲ੍ਲੇਪਸਂਭਵਾਮ੍ । ਅਨ੍ਤਃਪ੍ਰਾਣਿਪਿਪੀਲ੍ਯਾਂ ਚ ਹਲੋਤ੍ਖਾਤਾਂ ਵ੍ਰਜੇਸ਼੍ਵਰ
ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਘਰ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਜੋ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਚੀ ਹੋਈ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਘਰ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਜੋ ਗੰਦੀ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਅੰਦਰ ਜੰਤੂ ਜਾਂ ਕੀੜੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਣ, ਜਾਂ ਹਲ ਨਾਲ ਖੋਦੀ ਹੋਈ ਮਿੱਟੀ — ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਮਿੱਟੀ ਨਹੀਂ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਆਲਵਾਲੋਤ੍ਥਿਤਾਂ ਚੈਵ ਸਸ੍ਯਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੋਤ੍ਥਿਤਾਂ ਤਥਾ । ਵृਕ੍ਸ਼ਮੂਲੋਤ੍ਥਿਤਾਂ ਨਨ੍ਦ ਨਦੀਗਰ੍ਭੋਤ੍ਥਿਤਾਂ ਤਥਾ
ਨੰਦ ਜੀ, ਘਾਹ ਵਾਲੀ ਮਿੱਟੀ, ਫਸਲ ਵਾਲੇ ਖੇਤ ਦੀ ਮਿੱਟੀ, ਰੁੱਖ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਲਿਆਈ ਮਿੱਟੀ, ਜਾਂ ਦਰਿਆ ਦੇ ਪੱਟ ਤੋਂ ਲਿਆਈ ਮਿੱਟੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਪਰਿਤ੍ਯਜੇਨ੍ਮृਦਸ੍ਤ੍ਵੇਤਾਃ ਸਕਲਾਃ ਸ਼ੌਚਸਾਧਨੇ । ਕੂष੍ਮਾਣ੍ਡਘਾਤਿਕਾ ਯਾ ਸ੍ਤ੍ਰੀ ਦੀਵਨਿਰ੍ਵਾਣਕਃ ਪੁਮਾਨ੍
ਇਹ ਸਾਰੀ ਮਿੱਟੀ ਪਵਿਤ੍ਰਤਾ ਲਈ ਵਰਤਣ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੱਡ ਦੇਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਜਿਹੜੀ ਔਰਤ ਕਦੂ ਪੀਸਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਜਿਹੜਾ ਮਰਦ ਦੀਵਾ ਬੁਝਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਸਪ੍ਤਜਨ੍ਮ ਭਵੇਦ੍ਰੋਗੀ ਦਰਿਦ੍ਰੋ ਜਨ੍ਮਜਨ੍ਮਨਿ । ਪ੍ਰਦੀਪਂ ਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਂਚ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਂ ਮਣਿਂਤਥਾ
—ਉਹ ਸੱਤ ਜਨਮਾਂ ਤੱਕ ਬਿਮਾਰ ਰਹੇਗਾ, ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬ ਰਹੇਗਾ। ਪਰ ਦੀਵਾ, ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ, ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਪੱਥਰ ਜਾਂ ਮਣੀ—
ਪ੍ਰਤਿਮਾਂ ਯਜ੍ਞਸੂਤ੍ਰਂ ਚ ਸੁਵਰ੍ਣ ਸ਼ਙ੍ਖਮੇਵ ਚ । ਹੀਰਕਂ ਚ ਤਥਾ ਮੁਕ੍ਤਾਂ ਗੋਮੂਤ੍ਰਂ ਗੋਮਯਂ ਘृਤਮ੍
—ਮੂਰਤੀ, ਯਜਨ ਦਾ ਧਾਗਾ, ਸੋਨਾ, ਸ਼ੰਖ, ਹੀਰਾ, ਮੋਤੀ, ਗਉਮੂਤਰ, ਗਉਮਯਾ ਜਾਂ ਘੀ — ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮਸ਼ਿਲਾਤੋਯਂ ਭੂਮੌ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵ੍ਰਜੇਦਧਃ । ਦਰਿਦ੍ਰਃ ਕृਪਣਃ ਕੁष੍ਠੀ ਵਂਸ਼ਹੀਨੋऽਪ੍ਯਭਾਰ੍ਯਕਃ
ਜੇ ਕੋਈ ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ ਪੱਥਰ ਦਾ ਪਾਣੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪਾ ਦੇਵੇ, ਉਹ ਨਰਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਉਹ ਗਰੀਬ, ਦੁਖੀ, ਕੋੜੀ, ਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ, ਤੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਭੂਮਿਹੀਨਃ ਪ੍ਰਜਾਹੀਨੋ ਬਨ੍ਧੁਹੀਨਸ਼੍ਚ ਕੁਤ੍ਸਿਤਃ । ਅਨ੍ਧਃ ਪਙ੍ਗੁਰ੍ਵਾ ਖਰ੍ਵਸ਼੍ਚ ਖਞ੍ਜਸ਼੍ਚੈਵਾਙ੍ਗਹੀਨਕਃ
ਉਹ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ, ਪੁੱਤਰ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ, ਸੱਜਣਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ, ਤੇ ਨਫਰਤਯੋਗ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅੰਨ੍ਹਾ, ਲੰਗੜਾ, ਨਿਕਾ, ਟੰਗਾ ਜਾਂ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਵੇਤ੍ਕਮੇਣ ਪਾਪੀ ਸ ਹ੍ਯੇਤਾਨ੍ਭੂਮੌ ਤ੍ਯਜੇਤੁ ਯਃ । ਦਿਵਸੇ ਸਂਧ੍ਯਯੋਰ੍ਨਿਦ੍ਰਾਂ ਸ੍ਤ੍ਰੀਸਂਭੋਗਂ ਕਰੋਤਿ ਯਃ
ਜੋ ਇਹਨਾਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਛੱਡਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪਾਪੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਦੋ ਸੰਧੀਆਂ ਵੇਲੇ ਸੋ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂ ਔਰਤ ਨਾਲ ਸੰਗ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਸਪ੍ਤਜਨ੍ਮ ਭਵੇਦ੍ਰੋਗੀ ਦਰਿਦ੍ਰਃ ਸਪ੍ਤਜਨ੍ਮਸੁ । ਉਦਿਤੇ ਜਗਤੀਨਾਥੇ ਯਃ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ਦਨ੍ਤਧਾਵਨਮ੍
—ਉਹ ਸੱਤ ਜਨਮਾਂ ਤੱਕ ਬਿਮਾਰ ਤੇ ਗਰੀਬ ਰਹੇਗਾ। ਜਿਹੜਾ ਜਗਤ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਦੇ ਉਗਣ ਵੇਲੇ ਦੰਦ ਮੰਜਦਾ ਹੈ—
ਸ ਪਾਪਿष੍ਠਃ ਕਥਂ ਬ੍ਰੂਤੇ ਪੂਜਯਾਮਿ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍ । ਮृਦ੍ਭਸ੍ਮਗੋਸਕृਤ੍ਵਿਣ੍ਡੈਸ੍ਤਥਾ ਬਾਲੁਕਯਾऽਪਿ ਵਾ
—ਉਹ ਵੱਡਾ ਪਾਪੀ ਹੈ, ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਕਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ, 'ਮੈਂ ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ'? ਮਿੱਟੀ, ਭਸਮ, ਗਉਮਯਾ ਜਾਂ ਰੇਤ ਨਾਲ—
ਕृਤ੍ਵਾ ਲਿਙ੍ਕਂ ਸਕृਤ੍ਪੂਜਯ ਵਸੇਤ੍ਕਲ੍ਪਸ਼ਤਂ ਦਿਵਿ । ਸਹਸ੍ਰਪੂਜਨਾਤ੍ਸੋऽਪਿ ਲਭਤੇ ਵਾਞ੍ਛਿਤਂ ਫਲਮ੍
—ਜੇ ਕੋਈ ਲਿੰਗ ਬਣਾਕੇ ਇਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਸੌ ਕਲਪ ਤੱਕ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ; ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲਾ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਲਕ੍ਸ਼ਂ ਚ ਪੂਜਯੇਦ੍ਯਸ੍ਤੁ ਸ਼ਿਵਤ੍ਵਂ ਲਭਤੇ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ । ਜੀਵਨ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਭਵੇਦ੍ਵਿਪ੍ਰੋ ਲਿਙ੍ਗਮਭ੍ਯਰ੍ਚਯੇਤੁ ਯਃ
ਜੋ ਲੱਖ ਵਾਰੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਹੀ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਵਪੂਜਾਵਿਹੀਨਸ਼੍ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਨਰਕਂ ਵ੍ਰਜੇਤ੍ । ਮਤ੍ਪੂਜਿਤਂ ਪ੍ਰਿਯਤਮਂ ਸ਼ਿਵਂ ਨਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ ਯੇ ਨਰਾਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਤੇ ਮੇਰੇ ਵਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—
ਪਚ੍ਯਨ੍ਤੇ ਨਿਰਯੇ ਤਾਵਦ੍ਯਾਵਦ੍ਵੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸ਼ਤਮ੍ । ਪੂਜਿਤੇ ਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗੇ ਚ ਯਦਿ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕੇਸ਼ਵਾਲੁਕਾ
—ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਜਿੰਨਾ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਤਕਲੀਫ਼ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਉੱਤੇ ਵਾਲ ਜਾਂ ਰੇਤ ਹੋਵੇ—
ਸ ਮਹਾਨ੍ਧੋ ਵਾਲੁਕਯਾ ਕੇਸ਼ੇਨ ਯਵਨੋ ਭਵੇਤ੍ । ਕ੍ਸ਼ੁਦ੍ਰੋ ਦਰਿਦ੍ਰਃ ਕृਪਣੋ ਵ੍ਯਾਧਿਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ਕੁਤ੍ਸਿਤੇ ਯਥਾ
—ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੰਨ੍ਹਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਰੇਤ ਜਾਂ ਵਾਲ ਕਰਕੇ ਯਵਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਨਿਕਾ, ਗਰੀਬ, ਦੁਖੀ, ਬਿਮਾਰ ਤੇ ਨਫਰਤਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੇਭ੍ਯੋ ਮਾਨਹਾਨਿਃ ਸ੍ਯਾਜ੍ਜਾਯਤੇ ਨੀਚਯੋਨਿषੁ । ਸਰ੍ਵੇषੁ ਪ੍ਰਿਯਪਾਤ੍ਰੇषੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਸ਼੍ਚ ਮਮ ਪ੍ਰਿਯਃ
ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਇਜ਼ਤ ਗੁਆ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਨੀਚ ਜਾਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਪਿਆਰੇ ਪਾਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਪਿਆਰੇ ਵਿੱਚ—
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾਚ੍ਚ ਪ੍ਰਿਯਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਃ ਸਤਤਂ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ਸ੍ਥਿਤਾ । ਤਤੋऽਧਿਕਾ ਪ੍ਰਿਯਾ ਰਾਧਾ ਪ੍ਰਿਯਾ ਭਕ੍ਤਾਸ੍ਤਤੋऽਧਿਕਾਃ
—ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪਿਆਰ ਵਿਚ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਛਾਤੀ 'ਤੇ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਿਆਰੀ ਹੈ; ਪਰ ਰਾਧਾ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਿਆਰੀ ਹੈ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਭਗਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧ ਪਿਆਰੇ ਹਨ।
ਤਤੋऽਧਿਕਃ ਸ਼ਂਕਰੋ ਮੇ ਨਾਸ੍ਤਿ ਮੇ ਸ਼ਂਕਰਾਤ੍ਪ੍ਰਿਯਃ । ਮਹਾਦੇਵ ਮਹਾਦੇਵ ਮਹਾਦੇਵੇਤਿ ਵਾਦਿਰਃ
ਪਰ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸ਼ੰਕਰ ਤੋਂ ਵਧ ਪਿਆਰਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਮੇਰੇ ਲਈ ਸ਼ੰਕਰ ਤੋਂ ਵਧ ਪਿਆਰਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ। ਜਿਹੜਾ 'ਮਹਾਦੇਵ, ਮਹਾਦੇਵ, ਮਹਾਦੇਵ' ਉਚਾਰਦਾ ਹੈ—
ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਯਾਮਿ ਚ ਸਂਤृਪ੍ਤੋ ਨਾਮਸ਼੍ਰਵਣਲੋਭਤਃ । ਮਨੋ ਮੇ ਭਕ੍ਤਮੂਲੇ ਚ ਪ੍ਰਾਣਾ ਰਾਧਾਤ੍ਮਕਾ ਧ੍ਰੁਵਮ੍
ਫਿਰ ਮੈਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਮੇਰੇ ਨਾਮ ਸੁਣਨ ਦੀ ਲਾਲਚ ਕਰਕੇ ਮੇਰਾ ਮਨ ਭਗਤੀ ਵਿਚ ਜੜਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਮੇਰੀ ਜਿੰਦ ਰਾਧਾ ਦੇ ਸਰੂਪ ਵਿਚ ਹੀ ਹੈ।
ਆਤ੍ਮਾ ਮੇ ਸ਼ਂਕਰਸ੍ਥਾਨਂ ਸ਼ਿਵਃ ਪ੍ਰਾਣਾਧਿਕਸ਼੍ਚ ਯਃ । ਆਦ੍ਯਾ ਨਾਰਾਯਣੀ ਸ਼ਕ੍ਤਿਃ ਸृष੍ਟਿਸ੍ਥਿਤ੍ਯਨ੍ਤਕਾਨਿਣੀ
ਮੇਰਾ ਆਪ ਸ਼ੰਕਰ ਦਾ ਠਿਕਾਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਮੇਰੀ ਜਿੰਦ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧਕੇ ਪਿਆਰਾ ਹੈ। ਆਦਿ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਰਾਇਣੀ ਹੈ, ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਟਿਕਾਊ ਅਤੇ ਸੰਘਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕਨੋਮਿ ਚ ਯਥਾ ਸृष੍ਟਿਂ ਯਯਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਿਦੇਵਤਾਃ । ਯਯਾ ਜਯਤਿ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਚ ਯਯਾ ਸृष੍ਟਿਃਪ੍ਰਜਾਯਤੇ
ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਮੈਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਦੇਵਤੇ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਜਿੱਤਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਿਸ ਨਾਲ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਯਯਾ ਵਿਨਾ ਜਗਨ੍ਨਾਸ਼੍ਤਿ ਮਯਾ ਦਤ੍ਤਾ ਸ਼ਿਵਾਯ ਸਾ । ਦਯਾ ਨਿਦ੍ਰਾ ਚ ਕ੍ਸ਼ੁਤ੍ਤृਪ੍ਤਿਸ੍ਤृष੍ਣ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾ ਕ੍ਸ਼ਮਾ ਧृਤਿਃ
ਜਿਸ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਸੰਸਾਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਦਇਆ, ਨੀਂਦ, ਭੁੱਖ ਦੀ ਤ੍ਰਿਪਤੀ, ਪਿਆਸ, ਭਰੋਸਾ, ਮਾਫੀ ਤੇ ਹੌਸਲੇ ਦੀ ਮਾਲਕ ਹੈ।