ਸਦ੍ਰਤ੍ਨਸਿਂਹਾਸਨਸੁਨ੍ਦਰੇ ਪਰਸ਼੍ਚੋਵਾਸ ਸ਼ਮ੍ਭੁਰ੍ਵਰਪਾਰ੍षਦੈਃ ਸਹ
ਕੀਮਤੀ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਜੜੇ ਸੁੰਦਰ ਸਿੰਘਾਸਨ 'ਤੇ, ਸ਼ਿਵ ਆਪਣੇ ਉਤਮ ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਬੈਠੇ।
ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਰਾਜੇਨ ਕृਤੇਨ ਨਾਰਦਃ ਸ੍ਤੋਤ੍ਰੇਣ ਰਮ੍ਯੇਣ ਸ਼ੁਭਪ੍ਰਦੇਨ ਚ
ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵੱਲੋਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਮੰਗਲ ਦਿੰਦਾ ਸਤੋਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹਿਆ।
ਚਕਾਰ ਤਤ੍ਰੈਵ ਨਿਵੇਦਨਂ ਸ਼ਿਵੇ ਮਨੋऽਭਿਲਾषਂ ਨਿਜਕਾਮਪੂਰਕੇ
ਉਥੇ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਅੱਗੇ ਆਪਣੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖੀ, ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਮਨ ਦੀ ਖ਼ਾਹਿਸ਼ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਬ੍ਰਹ੍ਮਵੈਵਰ੍ਤੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਖਣ੍ਡੇ ਸੌਤਿਸ਼ੌਨਕਸਂਵਾਦੇ ਕੈਲਾਸਂ ਪ੍ਰਤਿ ਨਾਰਦਾਗਮਨਂ ਨਾਮ ਪਞ੍ਚਵਿਂਸ਼ਤਿਤਮੋऽਧ੍ਯਾਯਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਬ੍ਰਹਮਵੈਵਰਤ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਬ੍ਰਹਮਖੰਡ ਵਿੱਚ, ਸੌਤੀ ਤੇ ਸ਼ੌਨਕ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ, 'ਨਾਰਦ ਦਾ ਕੈਲਾਸ ਵੱਲ ਜਾਣਾ' ਨਾਮਕ ਪਚਵੀ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਸੌਤਿਰੁਵਾਚ ਹਰਂ ਯਯਾਚੇ ਦੇਵਰ੍षਿਰ੍ਧ੍ਯਾਨਂ ਚ ਜ੍ਞਾਨਮੇਵ ਚ
ਸੌਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਦੇਵਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਹਰਾ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ।
ਸ੍ਤੋਤ੍ਰਂ ਚ ਕਵਚਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਧ੍ਯਾਨਂ ਪੂਜਾਵਿਧਿਂ ਤਥਾ
ਉਸ ਨੇ ਸਤੋਤ੍ਰ, ਕਵਚ, ਮੰਤਰ, ਧਿਆਨ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਦੀ ਵਿਧੀ ਵੀ ਮੰਗੀ।
ਸਰ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਮਨੋਰਥਃ
ਸਭ ਕੁਝ ਪਾ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਮਨ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਨਾਰਦ ਉਵਾਚ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਪਾਲਨਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਯਤੋ ਭਵਤਿ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ
ਨਾਰਦ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਆਪਣਾ ਧਰਮ ਨਿੱਤ ਨਿਭਾਉਣ ਨਾਲ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਲਾਭ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਮਹੇਸ਼੍ਵਰ ਉਵਾਚ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮੇ ਸਹਸ੍ਰਪਤ੍ਰੇ ਸ੍ਵੇ ਨਿਰ੍ਮਲੇ ਗ੍ਲਾਨਿਵਰ੍ਜਿਤੇ
ਸ਼੍ਰੀ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਸੁਖਮ, ਪਵਿੱਤਰ, ਚਿੱਟੇ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲੇ ਕਮਲ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਥਕਾਵਟ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ—
ਰਾਤ੍ਰਿਵਾਸਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਗੁਰੁਂ ਤਤ੍ਰੈਵ ਚਿਨ੍ਤਯੇਤ੍
ਰਾਤ ਦਾ ਵਾਸ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਥੇ ਹੀ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਚਿਤ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਵਦਨਂ ਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਪਰਿਤੁष੍ਟਂ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮ੍
ਗੁਰੂ ਦਾ ਚਿਹਰਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪ੍ਰਸੰਨ, ਸ਼ਾਂਤ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਤੇ ਹਰ ਵੇਲੇ ਖੁਸ਼ ਹੋਵੇ—
ਧ੍ਯਾਤ੍ਵੈਵਂ ਗੁਰੁਮਾਰਾਧ੍ਯ ਹृਤ੍ਪਦ੍ਮੇ ਨਿਰ੍ਮਲੇ ਸਿਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਹਿਰਦੇ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਚਿੱਟੇ ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੋ।
ਯਸ੍ਯ ਦੇਵਸ੍ਯ ਯਦ੍ਧ੍ਯਾਨਂ ਯਦ੍ਰੂਪਂ ਤਦ੍ਵਿਚਿਨ੍ਤਯੇਤ੍
ਜਿਸ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤੇ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਤੇ ਧਿਆਨ ਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਆਦੌ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਗੁਰੁਂ ਨਤ੍ਵਾ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਵਿਧਿਪੂਰ੍ਵਕਮ੍ 1.26.
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਰੂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੋ, ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੋ ਤੇ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੋ।
ਗੁਰੁਪ੍ਰਦਰ੍ਸ਼ਿਤੋ ਦੇਵੋ ਮਨ੍ਤ੍ਰਪੂਜਾਵਿਧਿਰ੍ਜਪਃ
ਗੁਰੂ ਵੱਲੋਂ ਦੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਦੇਵਤਾ, ਮੰਤਰ ਉਪਾਸਨਾ ਦੀ ਵਿਧੀ ਤੇ ਜਪ—
ਗੁਰੁਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਗੁਰੁਰ੍ਵਿष੍ਣੁਰ੍ਗੁਰੁਰ੍ਦੇਵੋ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਗੁਰੂ ਹੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹੈ, ਗੁਰੂ ਹੀ ਵਿਸ਼ਨੁ ਹੈ, ਗੁਰੂ ਹੀ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਹੈ।
ਗੁਰੁਰ੍ਵਾਯੁਸ਼੍ਚ ਵਰੁਣੋ ਗੁਰੁਰ੍ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਸੁਹृਤ੍
ਗੁਰੂ ਵਾਯੂ ਤੇ ਵਰੁਣ ਹੈ; ਗੁਰੂ ਮਾਂ, ਪਿਤਾ ਤੇ ਦੋਸਤ ਹੈ।
ਅਭੀष੍ਟਦੇਵੇ ਰੁष੍ਟੇ ਚ ਸਮਰ੍ਥੋ ਰਕ੍ਸ਼ਣੇ ਗੁਰੁਃ
ਜਦੋਂ ਮਨਚਾਹਾ ਦੇਵਤਾ ਰੁੱਸ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਗੁਰੂ ਹੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਯਸ੍ਯ ਤੁष੍ਟੋ ਗੁਰੁਃ ਸ਼ਸ਼੍ਵਜ੍ਜਯਸ੍ਤਸ੍ਯ ਪਦੇ ਪਦੇ
ਜਿਸ ਦਾ ਗੁਰੂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਰ ਪੈਰ ਤੇ ਸਦਾ ਜਿੱਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਨ ਸਂਪੂਜ੍ਯ ਗੁਰੁਂ ਦੇਵਂ ਯੋ ਮੂਢਃ ਪੂਜਯੇਦ੍ ਭ੍ਰਮਾਤ੍
ਜੋ ਮੂਰਖ ਭੁਲੇਖੇ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਨਾ ਕਰਕੇ ਸਿੱਧਾ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬੇਵਕੂਫ ਹੈ।
ਸਾਮਵੇਦੇ ਚ ਭਗਵਾਨਿਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹਰਿਃ ਸ੍ਵਯਮ੍
ਸਾਮ ਵੇਦ ਵਿੱਚ, ਭਗਵਾਨ ਹਰੀ ਨੇ ਆਪ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ।
ਗੁਰੁਮਿष੍ਟਂ ਸ੍ਵਯਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਵੈ ਸਾਧਕੋ ਮੁਨੇ
ਜਿਸ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਚਾਹਿਆ, ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਸਾਧਕ ਨੇ—
ਜਲਂ ਜਲਸਮੀਪਂ ਚ ਸਰਨ੍ਧਂ ਪ੍ਰਾਣਿਸਨ੍ਨਿਧਿਮ੍
ਪਾਣੀ, ਪਾਣੀ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਸਰੋਵਰ ਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ—
ਹਲੋਤ੍ਕਰ੍षਸ੍ਥਲਂ ਚੈਵ ਸਸ੍ਯਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਚ ਗੋष੍ਠਕਮ੍ 1.26.
ਹਲ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ, ਫਸਲਾਂ ਵਾਲਾ ਖੇਤ ਤੇ ਗੋਸ਼ਾਲਾ।
ਗ੍ਰਾਮਾਦ੍ਯਭ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਚੈਵ ਨृਣਾਂ ਗृਹਸਮੀਪਕਮ੍
ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ-ਨੇੜੇ ਥਾਂ,
ਕ੍ਰੀਡਾਸ੍ਥਲਂ ਮਹਾਰਣ੍ਯਂ ਮਂਚਕਾਧਃਸ੍ਥਲਂ ਤਥਾ
ਖੇਡਣ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ, ਵੱਡੇ ਜੰਗਲ, ਤੇ ਖਟ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਵਾਲੀ ਜ਼ਮੀਨ,
ਦੂਰ੍ਵਾਸ੍ਥਾਨਂ ਕੁਸ਼ਸ੍ਥਾਨਂ ਵਲ੍ਮੀਕਸ੍ਥਾਨਮੇਵ ਚ
ਜਿੱਥੇ ਦੂਬ ਘਾਸ, ਕੁਸ਼ ਘਾਸ ਜਾਂ ਚੀਟੀ ਦੇ ਟਿਲ੍ਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ,
ਏਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਸੂਰ੍ਯ੍ਯਤਾਪਵਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਛੱਡ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਤਪਸ਼ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਥਾਂ ਚੁਣੋ।
ਪੁਰੀषਮੂਤ੍ਰੋਤ੍ਸਰ੍ਗਂ ਚ ਦਿਵਾ ਕੁਰ੍ਯਾਦੁਦਙ੍ਮੁਖਃ
ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਪੇਸ਼ਾਬ ਤੇ ਪਖਾਣਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮੌਨੀ ਭੂਤ੍ਵਾ ਚ ਨਿਸ਼੍ਵਾਸਂ ਯਥਾ ਗਨ੍ਧੋ ਨ ਸਞ੍ਚਰੇਤ੍
ਚੁੱਪ ਰਹੋ ਤੇ ਐਸਾ ਸਾਹ ਲਓ ਕਿ ਵਾਸ ਨਾ ਫੈਲੇ।