ਵਯਸਾऽਤਿਸ਼ਿਸ਼ੁਰ੍ਬੁਦ੍ਧ੍ਯਾ ਜ੍ਞਾਨਵृਦ੍ਧ੍ਯਾ ਵਿਚਕ੍ਸ਼ਣਃ
ਉਮਰ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਹ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸਮਝ ਵਿਚ ਪੂਰਾ ਪੱਕਾ ਤੇ ਚਤੁਰ ਸੀ।
ਇਂਦ੍ਰਦ੍ਵਾਰੇ ਸਮੁਤ੍ਤਿष੍ਠਨ੍ਦ੍ਵਾਰਪਾਲਮੁਵਾਚ ਹ
ਇੰਦਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਹ ਉਠਿਆ ਤੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਰਿ ਜ੍ਞਾਨਂ ਚਕਾਰ ਤਮ੍
ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਪਛਾਣ ਲਿਆ।
ਬਾਲਕਾਨਾਂ ਬਾਲਿਕਾਨਾਂ ਸਮੂਹੈਃ ਪਰਿਵੇष੍ਟਿਤਮ੍ 4.47.
ਉਹ ਲੜਕਿਆਂ ਤੇ ਲੜਕੀਆਂ ਦੇ ਟੋਲਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਪ੍ਰਣਨਾਮ ਹਰਿਰ੍ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤਂ ਹਰਿਂ ਸ਼ਿਸ਼ੁਰੂਪਿਣਮ੍
ਹਰੀ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਉਸ ਹਰੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜੋ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਸੀ।
ਮਧੁਪਰ੍ਕਾਦਿਕਂ ਦਤ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼ਕ੍ਰਃ ਪੂਜਾਂ ਚਕਾਰ ਤਮ੍
ਮਧੁਪਰਕ ਤੇ ਹੋਰ ਭੇਟਾਂ ਦੇ ਕੇ, ਇੰਦਰ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ।
ਇਂਦ੍ਰਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਮੁਵਾਚ ਦ੍ਵਿਜਾਰ੍ਭਕਃ
ਇੰਦਰ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬੱਚੇ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।
ਕਤਿਵਰ੍षਂ ਚ ਨਿਰ੍ਮਾਣੇ ਭਵਾਨ੍ਸਂਕਲ੍ਪਿਤੋ ਯਥਾ
ਕਿੰਨੇ ਸਾਲ ਤੇ ਕਿਹੜੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿਚ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹੋ?
ਏਵਂਭੂਤਂ ਚ ਨਿਰ੍ਮਾਣਂ ਨ ਕੇਨੈਂਦ੍ਰੇਣ ਨਿਰ੍ਮਿਤਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕਿਸੇ ਇੰਦਰ ਨੇ ਨਹੀਂ ਬਣਾਈ।
ਬਾਲਕਸ੍ਯ ਵਚਃ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਜਹਾਸ ਸ ਸੁਰੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਬੱਚੇ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਹੱਸ ਪਿਆ।
ਕਤੀਂਦ੍ਰਾਣਾਂ ਸਮੂਹਸ਼੍ਚ ਤ੍ਵਯਾ ਦृष੍ਟਃ ਸ਼੍ਰੁਤੋऽਥਵਾ
ਤੂੰ ਕਿੰਨੇ ਇੰਦਰਾਂ ਦੇ ਟੋਲੇ ਵੇਖੇ ਜਾਂ ਸੁਣੇ ਹਨ?
ਸ਼ਕ੍ਰਸ੍ਯ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਹਸ੍ਯ ਵਿਪ੍ਰਬਾਲਕਃ
ਸ਼ਕ੍ਰ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬੱਚਾ ਹੱਸ ਪਿਆ।
ਜਾਨਾਮਿ ਕਸ਼੍ਯਪਂ ਤਾਤ ਤਵ ਤਾਤਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਮ੍ 4.47.
ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਜੋ ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਹਨ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ।
ਪਿਪੀਲਿਕਾਸਮੂਹਂ ਚ ਵ੍ਯਾਯਤਂ ਧਨੁषਾਂ ਸ਼ਤਮ੍ 4.47.
ਚੀਟੀਆਂ ਦੇ ਟੋਲੇ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਨੂੰ, ਸੌ ਧਨੁਸ਼ ਖਿੱਚ ਕੇ ਬਰਾਬਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਉਵਾਚ 4.47.
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਕਰ੍ਮਣਾ ਸ੍ਵਾਙ੍ਗਹੀਨਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਾਙ੍ਗਵृਦ੍ਧਸ਼੍ਚ ਕਰ੍ਮਣਾ
ਕਰਮ ਦੇ ਨਾਲ, ਕੋਈ ਆਪਣੇ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਵੰਜਿਆ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਰਮ ਨਾਲ ਹੀ ਅੰਗ ਵਧ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸੁਖਦਂ ਪੁਣ੍ਯਦਂ ਸਾਰਂ ਨਰਕਾਰ੍ਣਵਤਾਰਕਮ੍ 4.47.
ਇਹ ਸੁਖ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ, ਮੂਲ ਤੇ ਨਰਕ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਉੱਧਾਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕਟਂ ਕਥਂ ਮਸ੍ਤਕੇ ਤੇ ਲੋਮਚਕ੍ਰਂ ਚ ਵਕ੍ਸ਼ਸਿ ।। 4.47.
ਤੇਰੇ ਸਿਰ ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਕਿਉਂ ਹੈ ਤੇ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਵਾਲਾਂ ਦਾ ਚੱਕਰ ਕਿਉਂ ਹੈ?
ਦੁਰ੍ਲਭਂ ਸ਼੍ਰੀਹਰੇਰ੍ਦਾਸ੍ਯਂ ਭਕ੍ਤਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਿਰ੍ਗਰੀਯਸੀ 4.47.
ਪਰਮਾਤਮਾ ਹਰੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਮਿਲਣੀ ਬਹੁਤ ਔਖੀ ਹੈ; ਭਗਤੀ ਮੁਕਤੀ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧੀਕ ਹੈ।
ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਾਣਮਾਨੀਯ ਪ੍ਰਿਯਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁਃ
ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਨੂੰ ਬੁਲਾਕੇ, ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ ਨੇ ਉਸ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ।
ਇਤ੍ਯੇਵਂ ਕਥਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼ਕ੍ਰਦਰ੍ਪਵਿਮੋਚਨਮ੍ 4.47.
ਇੰਦਰ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਦੇ ਨਾਸ ਬਾਰੇ ਸਾਰਾ ਕਹਾਣੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਸ਼੍ਰੀਰਾਧਿਕੋਵਾਚ ਦਰ੍ਪਭਙਗਂ ਰਵੇਸ਼੍ਚਾਪਿ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ
ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਧਿਕਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮੈਂ ਸੂਰਜ ਦੇ ਅਹੰਕਾਰ ਦੇ ਟੁੱਟਣ ਦੀ ਸੱਚੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣ ਉਵਾਚ ਮਾਲੀ ਸੁਮਾਲੀ ਦੈਤ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰੌ ਦੀਪ੍ਤਿਂ ਕਰ੍ਤੁਂ ਸਮੁਦ੍ਯਤੌ
ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਮਾਲੀ ਤੇ ਸੁਮਾਲੀ, ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਸਰਪੰਚ, ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਦਿਖਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਮਹਾਸਂਪਨ੍ਮਦੋਨ੍ਮਤ੍ਤੌ ਸ਼ਂਕਰਸ੍ਯ ਵਰੇਣ ਚ
ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਿਚ ਮਸਤ ਸਨ, ਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਵਰਦਾਨ ਨਾਲ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੋ ਗਏ ਸਨ।
ਰੁष੍ਟਃ ਸੂਰ੍ਯਃ ਸ੍ਵਸ਼ੂਲੇਨ ਤੌ ਜਘਾਨਾਵਲੀਲਯਾ
ਗੁੱਸੇ ਵਾਲਾ ਸੂਰਜ ਨੇ ਆਪਣੀ ਭਾਲਾ ਨਾਲ, ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਔਖੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
ਭਕ੍ਤਾਪਾਯਂ ਚ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਸ਼ਂਕਰੋ ਭਕ੍ਤਵਤ੍ਸਲਃ
ਸ਼ੰਕਰ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਮੁਸੀਬਤ ਨੂੰ ਸਮਝ ਲਿਆ।
ਤੌ ਚ ਨਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਵਂ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਜਗ੍ਮਤੁਰ੍ਨਿਜਮਨ੍ਦਿਰਮ੍
ਉਹ ਦੋਵੇਂ, ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਸਂਹਾਰਕਰ੍ਤਾਰਂ ਜਿਘਾਂਸਨ੍ਤਂ ਹਰਂ ਰਵਿਃ
ਹਰਾ, ਜੋ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਦੇਖ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਭੱਜ ਗਿਆ।
ਦੁਦ੍ਰਾਵ ਚ ਮਹਾਦੇਵੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਨਿਲਯਂ ਰੁषਾ
ਵੱਡਾ ਦੇਵਤਾ, ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਿਆ।
ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਹਰਂ ਰੁष੍ਟਂ ਤੁष੍ਟਾਵ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਹਰਾ ਨੂੰ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਦੇਖ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।